Khám phá mới

Vùng đất ‘hoàng gia’ sản sinh nhiều bậc mẫu nghi thiên hạ nhất Việt Nam

Vùng đất này từng sản sinh ra 7 hoàng hậu của triều Nguyễn, đồng thời là quê hương của nhiều đệ nhất phu nhân được biết đến trong lịch đất nước.

Vùng đất gắn với hai hoàng hậu nổi tiếng

Vùng đất được nhắc đến ở đây chính là Tiền Giang (nay là Đồng Tháp). Tiền Giang nằm ở khu vực miền Tây Nam Bộ, cách TP.HCM khoảng 60km về phía Bắc. Sông Tiền, một trong hai nhánh chính của sông Mekong, chảy qua địa phương này, mang theo lượng phù sa lớn và góp phần hình thành vùng đất trù phú của Đồng bằng sông Cửu Long.

Theo lời kể của vua Bảo Đại trong hồi ký Con Rồng An Nam, vùng đất Gò Công vốn được mệnh danh là "đất Hoàng gia" khi có đến 7 phụ nữ miền Nam đã từng là chủ nhân của Hoàng thành Huế. Trong đó, hai hoàng hậu nổi tiếng là Nghi Thiên Chương Hoàng Hậu (Đức Từ Dụ) và Nam Phương Hoàng Hậu Nguyễn Hữu Thị Lan (hoàng hậu cuối cùng của các triều đại phong kiến Việt Nam). Tiền Giang còn là quê hương của bà Đoàn Thị Giàu và Nguyễn Mai Anh, những người từng giữ vai trò đệ nhất phu nhân.

Hoàng hậu đầu tiên gắn với vùng đất Tiền Giang là bà Từ Dụ. Bà tên thật Phạm Thị Lan, sinh năm 1810 tại Gò Công, nay thuộc tỉnh Tiền Giang. Bà là con gái đầu của Quốc công Phạm Đăng Hưng.

Từ nhỏ, Phạm Thị Lan được biết đến là người thông minh, ham học, xinh đẹp và hiếu thuận. Năm 14 tuổi, bà được cha đưa vào Huế để hầu con trai vua Minh Mạng, người sau này trở thành vua Thiệu Trị.

Một năm sau, bà sinh người con gái đầu lòng. Đến năm 1829, bà sinh con trai, chính là vua Tự Đức sau này.

Năm 1883, vua Tự Đức qua đời. Trước khi mất, nhà vua để lại di chiếu tôn mẹ mình làm Từ Dụ Thái hoàng Thái hậu. Bà Từ Dụ qua đời năm 1902, hưởng thọ 92 tuổi.

Trong các ghi chép, bà được ca ngợi là người yêu nước thương dân, có tài đức, sống khiêm tốn và giản dị. Bà cũng thẳng thắn phê phán tình trạng tham ô, lạm dụng quyền lực trong triều đình và các địa phương, đồng thời coi trọng những người trung thành với đất nước.

Vua Tự Đức từng viết cuốn "Từ Huấn Lục" để ghi lại những lời mẹ là bà Từ Dụ răn dạy. Ngày nay, tên bà được đặt cho Bệnh viện Từ Dũ, một trong những bệnh viện phụ sản lớn tại TP.HCM.

ba-tu-du-2481-1467443768-1423
Tượng Từ Dụ Hoàng Thái hậu ở Bệnh viện Từ Dũ TP HCM.

Nhân vật thứ hai gắn với vùng đất Tiền Giang là Nam Phương hoàng hậu, người được biết đến là vị hoàng hậu cuối cùng trong lịch sử các triều đại phong kiến Việt Nam.

Nam Phương hoàng hậu tên thật Nguyễn Hữu Thị Lan, tên thánh Marie Thérèse, sinh năm 1914 tại Gò Công. Cha bà là đại điền chủ Nguyễn Hữu Hào, còn ông ngoại là Lê Phát Đạt, thường được biết đến với tên Huyện Sỹ, một trong những người giàu có nhất Nam Bộ thời bấy giờ.

Năm 12 tuổi, Nguyễn Hữu Thị Lan sang Pháp học tại trường Couvent des Oiseaux ở Paris, một trường nữ sinh nổi tiếng thời đó.

Theo các tài liệu được lưu truyền, Nguyễn Hữu Thị Lan sở hữu nhan sắc nổi bật, mang nét giao hòa giữa vẻ đẹp truyền thống và hiện đại. Bà từng nhiều lần được vinh danh trong các cuộc thi sắc đẹp và được cho là đã ba lần giành giải Hoa hậu Đông Dương.

Trong lần đầu gặp Nguyễn Hữu Thị Lan, vua Bảo Đại được cho là đã có tình cảm với bà. Năm 1934, hai người tổ chức hôn lễ tại Huế. Khi đó, vua Bảo Đại 21 tuổi, còn Nguyễn Hữu Thị Lan 19 tuổi.

6o58in2l-1425
Nam Phương hoàng hậu.

Quê hương của những đệ nhất phu nhân và nữ nghệ sĩ nổi tiếng

Không chỉ có hai hoàng hậu, Tiền Giang còn là quê hương của hai đệ nhất phu nhân thuộc hai chính thể khác nhau trong lịch sử Việt Nam.

Bà Đoàn Thị Giàu, phu nhân Chủ tịch nước Tôn Đức Thắng, sinh tại xã Vĩnh Kim, huyện Châu Thành, tỉnh Tiền Giang. Xuất thân là giáo viên, bà được biết đến với cuộc sống giản dị.

Trong thời gian hoạt động cách mạng, ông Tôn Đức Thắng thường xuyên phải di chuyển nên không có điều kiện ở bên vợ con. Khi ông bị giam tại Côn Đảo, bà Giàu một mình chăm sóc và nuôi dưỡng 3 người con.

Sau Cách mạng tháng Tám, ông Tôn Đức Thắng được trả tự do. Sau 16 năm xa cách, ông mới có dịp gặp lại vợ con, nhưng cuộc đoàn tụ chỉ kéo dài một ngày. Ngay sau đó, ông tiếp tục lên đường ra Hà Nội nhận nhiệm vụ.

Năm 1954, bà Giàu tập kết ra Bắc và đoàn tụ với chồng. Bà qua đời năm 1974, trước khi có dịp trở về quê hương trong ngày đất nước thống nhất.

Ngoài những nhân vật trên, Tiền Giang còn được biết đến là quê hương của nhiều nghệ sĩ nổi tiếng, trong đó có các nữ nghệ sĩ sân khấu như Phùng Há, Thanh Nga...