Người duy nhất trong lịch sử nhân loại được chôn cất trên Mặt Trăng, bia mộ in dòng chữ đặc biệt
Không phải phi hành gia, cũng không phải nguyên thủ quốc gia nào, người duy nhất được chôn cất trên Mặt Trăng là một nhà địa chất học người Mỹ.
Ngày 20/7/1969, Neil Armstrong trở thành người đầu tiên đặt chân lên Mặt Trăng, mở ra một cột mốc chưa từng có trong lịch sử khám phá vũ trụ. Sau Apollo 11, con người tiếp tục thực hiện nhiều chuyến thám hiểm và đưa tổng cộng 12 phi hành gia đặt chân lên bề mặt Mặt Trăng tính đến năm 2020.
Tuy nhiên, giữa hàng trăm người từng tham gia các chương trình khám phá không gian, chỉ một người được đưa trở lại Mặt Trăng sau khi qua đời. Đó là nhà địa chất học người Mỹ Eugene Merle Shoemaker, thường được gọi là Gene Shoemaker (1928-1997).
Nhà khoa học dành cả đời nghiên cứu Mặt Trăng
Gene Shoemaker được xem là một trong những người đặt nền móng cho ngành khoa học hành tinh. Ông bắt đầu con đường học thuật từ rất sớm, khi mới 16 tuổi đã theo học tại Viện Công nghệ California (Caltech).
Năm 19 tuổi, Shoemaker nhận bằng cử nhân và bắt đầu nghiên cứu các loại đá biến chất Precambrian. Trong sự nghiệp khoa học, Mặt Trăng là một trong những đối tượng ông đặc biệt quan tâm.
Những nghiên cứu của Shoemaker về Mặt Trăng và các thiên thể đã để lại khối lượng công trình đồ sộ, đóng góp quan trọng cho sự phát triển của ngành hành tinh học. Năm 1992, những đóng góp này được ghi nhận khi ông được Tổng thống Mỹ George H.W. Bush trao Huân chương Khoa học Quốc gia.
Shoemaker từng có mong muốn được tự mình đặt chân lên Mặt Trăng. Tuy nhiên, ông chưa bao giờ thực hiện được ước mơ đó khi còn sống.
28 gram tro cốt được đưa lên Mặt Trăng
Năm 1997, Gene Shoemaker và vợ gặp một vụ tai nạn giao thông nghiêm trọng. Người vợ sống sót, còn ông qua đời.
Sau đó, Carolyn Porco, một cựu sinh viên của Shoemaker, đã đưa ra một ý tưởng đặc biệt để tưởng nhớ người thầy của mình: Đưa tro cốt ông lên Mặt Trăng.
Khoảng 28 gram tro cốt của Shoemaker sau khi hỏa táng được đặt trong một vật chứa hình viên nang làm bằng polycarbon. Bên ngoài viên nang được khắc laser tên, ngày sinh, ngày mất cùng một số hình ảnh gắn với sự nghiệp của ông. Trên đó còn có một câu trích từ tác phẩm Romeo và Juliet.
Tro cốt được đưa lên tàu vũ trụ Lunar Prospector của NASA. Đến ngày 31/7/1999, tàu được điều khiển va chạm xuống khu vực gần cực nam Mặt Trăng, mang theo tro cốt của Shoemaker.
Với sứ mệnh này, Gene Shoemaker trở thành người đầu tiên và cho đến nay là người duy nhất được an táng trên Mặt Trăng.
“Sống một lần, chôn cất hai lần”
Việc đưa tro cốt một con người lên Mặt Trăng để an táng từng là điều tưởng như không thể. Với Gene Shoemaker, ước mơ gắn bó với Mặt Trăng cuối cùng đã được thực hiện theo một cách đặc biệt, dù ông không còn sống để chứng kiến.
Trên Trái Đất, bia tưởng niệm Gene Shoemaker có khắc một dòng chữ: “Sống một lần, chôn cất hai lần”.
Câu nói này gợi nhắc về hành trình đặc biệt của nhà khoa học: ông được an táng tại quê nhà, đồng thời một phần tro cốt được đưa tới nơi mà ông dành nhiều năm nghiên cứu và luôn mong muốn được đặt chân đến - Mặt Trăng.
