Bí mật bên trong chiếc túi Neil Armstrong vứt lại Mặt Trăng, lý do ông bị cách ly khi trở về Trái Đất
Neil Armstrong được cả thế giới biết đến là người đầu tiên đặt chân lên Mặt Trăng. Tuy nhiên, phía sau khoảnh khắc lịch sử ấy còn có nhiều câu chuyện ít được nhắc đến, từ việc các phi hành gia phải khai báo hải quan khi trở về Mỹ, những vật dụng bị bỏ lại trên Mặt Trăng cho đến bài diễn văn được chuẩn bị sẵn trong trường hợp họ không thể trở về Trái Đất.
Nếu Yuri Gagarin của Liên Xô là người đầu tiên bay vào vũ trụ năm 1961, Neil Armstrong trở thành người đầu tiên bước lên Mặt Trăng vào năm 1969.
Từ đầu thập niên 1960, NASA đã thúc đẩy chương trình đưa con người lên Mặt Trăng rồi trở về an toàn. Ngày 16/7/1969, tên lửa Saturn V đưa tàu Apollo 11 cùng ba phi hành gia Neil Armstrong, Michael Collins và Buzz Aldrin rời Trái Đất.
Bốn ngày sau, Apollo 11 đi vào quỹ đạo Mặt Trăng. Ngày 20/7/1969, Armstrong bước xuống bề mặt thiên thể này, ghi dấu một trong những sự kiện quan trọng nhất của lịch sử khám phá không gian.
Apollo 11 gồm ba bộ phận chính: mô-đun chỉ huy, nơi có cabin dành cho phi hành đoàn và là phần duy nhất quay trở lại Trái Đất; mô-đun hỗ trợ, đảm nhiệm việc cung cấp lực đẩy cùng oxy, nước và điện; và mô-đun Mặt Trăng, được sử dụng để đưa Armstrong và Aldrin xuống bề mặt Mặt Trăng.
Bên cạnh những thông tin quen thuộc, trang Listverse của Anh từng tổng hợp một số chi tiết thú vị xoay quanh sứ mệnh này.
Ba phi hành gia phải khai báo hải quan khi trở về Mỹ
Sau khi hoàn thành nhiệm vụ, mô-đun chở Armstrong, Collins và Aldrin đáp xuống Thái Bình Dương. Ba người được tàu sân bay USS Hornet vớt lên và đưa vào đất liền.
Điều đáng chú ý là khi trở về Mỹ, họ vẫn phải thực hiện thủ tục nhập cảnh như những hành khách thông thường.
Trong tờ khai hải quan tại Honolulu, Hawaii, ngày 24/7/1969, các phi hành gia phải ghi hàng hóa mang theo là "các mẫu đá mặt trăng và đất mặt trăng".
Khi đó, nhân viên hải quan chưa thể xác định liệu ba phi hành gia có mang theo bất kỳ mầm bệnh nào từ Mặt Trăng hay không. Vì vậy, phần liên quan đến vấn đề này được đánh dấu "cần được xác định".
Armstrong để lại cả rác và chất thải trên Mặt Trăng
Sau khi mô-đun Mặt Trăng đáp xuống bề mặt, Armstrong và Aldrin vẫn ở bên trong thêm vài phút. Trong khoảng thời gian này, Aldrin chuyển cho Armstrong một túi rác chứa các loại bao bì thực phẩm cùng chất thải của con người.
Khi bước ra khỏi mô-đun, Armstrong đã ném chiếc túi xuống bề mặt Mặt Trăng. Chiếc túi này thậm chí có thể được nhìn thấy trong bức ảnh đầu tiên ông chụp trên Mặt Trăng.
Để dành không gian cho những mẫu đất đá thu thập được, các phi hành gia cũng bỏ lại nhiều vật dụng và thiết bị không còn cần thiết. Một số trong đó vẫn có thể sử dụng, chẳng hạn như cân và búa. Phần bệ đỡ của mô-đun Mặt Trăng cũng được để lại trên bề mặt.
NASA từng chuẩn bị kịch bản nếu Armstrong và Aldrin không thể trở về
Trước khi Apollo 11 khởi hành, NASA đã tính đến khả năng hai phi hành gia Armstrong và Aldrin có thể bị mắc kẹt trên Mặt Trăng.
Cơ quan này khá tin tưởng vào tàu Apollo 11 nhưng vẫn lo ngại về mô-đun Mặt Trăng. Một trong những kịch bản được đặt ra là mô-đun không thể cất cánh trở lại sau khi hạ cánh, gặp sự cố trong quá trình bay hoặc không thể kết nối với mô-đun chỉ huy đang ở quỹ đạo.
Nếu điều đó xảy ra, Armstrong và Aldrin có thể tử vong ngay lập tức hoặc phải đối mặt với nguy cơ chết đói, thậm chí tự tử.
.jpg)
Vì vậy, Tổng thống Mỹ Richard Nixon khi đó đã được chuẩn bị một bài phát biểu dành cho tình huống Apollo 11 không thể đưa hai phi hành gia trở về.
Bài phát biểu do William Safire, người viết diễn văn cho Tổng thống Nixon, soạn trước khi tàu rời Trái Đất khoảng một tháng.
Theo kịch bản, Nixon trước tiên sẽ gọi điện cho gia đình Armstrong và Aldrin để thông báo tình hình. Sau đó, ông sẽ phát biểu trước toàn nước Mỹ với câu mở đầu: "Số mệnh đã định rằng những người đàn ông lên mặt trăng để thám hiểm trong yên bình sẽ ở lại trên mặt trăng để an nghỉ trong yên bình".
Người đầu tiên đặt chân lên Mặt Trăng lại chỉ có một ảnh toàn thân
Neil Armstrong được xem là gương mặt tiêu biểu của sứ mệnh Apollo 11. Thế nhưng, nghịch lý là trong phần lớn những bức ảnh chụp trên Mặt Trăng, người xuất hiện lại là Buzz Aldrin.
Lý do là Armstrong giữ chiếc camera chính và phần lớn thời gian sử dụng nó để chụp Aldrin. Aldrin cũng có máy ảnh nhưng được giao nhiệm vụ chụp những hình ảnh khác xung quanh.
Bức ảnh toàn thân duy nhất của Armstrong trên Mặt Trăng cũng không thể hiện rõ khuôn mặt ông. Trong ảnh, Armstrong đang thực hiện công việc bên cạnh mô-đun Mặt Trăng và quay lưng về phía camera.
Ở phía trái bức ảnh là lá cờ Mỹ. Không có bức ảnh nào ghi rõ khuôn mặt Armstrong trong lúc ông đi bộ trên bề mặt Mặt Trăng.
Phi hành gia thứ ba thực chất chưa từng đặt chân xuống Mặt Trăng
Trong khi mô-đun Mặt Trăng đưa Armstrong và Aldrin xuống bề mặt, mô-đun chỉ huy vẫn bay quanh Mặt Trăng. Michael Collins là người ở lại điều khiển con tàu.
Điều đó đồng nghĩa Collins không thể cùng hai đồng đội đặt chân lên Mặt Trăng.
Trong hơn 20 giờ, ông hoạt động một mình trên quỹ đạo, vừa điều khiển tàu vừa chụp ảnh Mặt Trăng từ xa. Nếu Armstrong và Aldrin không thể trở lại, Collins sẽ phải một mình trở về Trái Đất.
Câu nói nổi tiếng của Armstrong từng gây tranh luận
Một chi tiết khác xoay quanh Neil Armstrong là câu nói nổi tiếng khi ông bước xuống Mặt Trăng.
Câu này thường được dẫn lại là "Đó là một bước đi nhỏ bé đối với con người, nhưng là một bước tiến khổng lồ đối với nhân loại". Tuy nhiên, tranh luận nằm ở việc Armstrong có nói "for man" hay "for a man".
Chỉ một chữ "a" nhưng cách hiểu lại khác nhau. "For man" có thể được hiểu theo nghĩa rộng là nhân loại, trong khi "for a man" chỉ một cá nhân.
Armstrong khẳng định ông đã nói "a". Việc nhiều người không nghe thấy từ này được cho là có liên quan đến chất lượng âm thanh của đường truyền khi đó và giọng nói đặc trưng vùng Trung Tây của Mỹ, nơi người nói có thể phát âm từ "a" rất nhanh, gần như nuốt âm.
Ba phi hành gia bị cách ly sau khi trở về Trái Đất
Sau Apollo 11, NASA vẫn chưa biết liệu Mặt Trăng có tồn tại các loại vi sinh vật có khả năng gây nguy hiểm cho con người hay không.
Vì lý do đó, Armstrong, Collins và Aldrin không được lập tức tiếp xúc với những người xung quanh sau khi trở về. Cả ba được đưa vào khu vực cách ly trong khoảng 3 tuần.
Trong thời gian này, mẫu vật mang về từ Mặt Trăng và trang phục của các phi hành gia cũng được kiểm tra kỹ lưỡng.
NASA tiếp tục áp dụng biện pháp cách ly tương tự với các phi hành gia của Apollo 12 và Apollo 14, trước khi chấm dứt quy trình này từ sứ mệnh Apollo 15.
