Người đàn ông sống sót sau thảm họa Titanic: Bị kỳ thị đến cuối đời, phải sống ẩn dật trong tủi hổ
Masabumi Hosono là hành khách Nhật Bản duy nhất trên Titanic. Ông may mắn sống sót sau vụ chìm tàu năm 1912, nhưng quyết định bước lên xuồng cứu sinh lại khiến ông phải chịu sự chỉ trích và kỳ thị trong nhiều năm tại quê nhà.
Masabumi Hosono khi đó 42 tuổi, đang làm việc tại Nga với vai trò phó ủy viên hội đồng Ban Đường sắt thuộc Bộ Giao thông Nhật Bản. Trên hành trình trở về Nhật, thay vì đi xuyên qua nước Nga, ông lựa chọn lên tàu Titanic tại Southampton, Anh.
Hosono là hành khách Nhật duy nhất trên con tàu nổi tiếng này và đi vé hạng hai.
Đêm 14/4/1912, chuyến hải hành đầu tiên của RMS Titanic kết thúc trong thảm họa khi con tàu va vào một tảng băng trôi giữa Đại Tây Dương. Hosono đang ở trong cabin thì được đánh thức bởi tiếng gõ cửa.
Theo nhật ký được gia đình ông công khai vào năm 1997, Hosono sau đó được đưa xuống khu vực boong phía dưới. Vị trí này khiến ông ở khá xa những chiếc xuồng cứu sinh đang được chuẩn bị.
Trong lúc tình hình trên tàu ngày càng hỗn loạn, một sĩ quan thông báo vẫn còn hai chỗ trên một chiếc xuồng cứu sinh. Một hành khách lập tức bước tới. Hosono ban đầu không dám tiến lên.
Sau thảm họa, ông viết thư cho vợ và kể lại khoảnh khắc phải lựa chọn giữa việc ở lại con tàu đang chìm hay tìm cách sống sót: "Bản thân tôi chìm trong tuyệt vọng khi nghĩ đến việc không thể gặp lại người vợ và những đứa con thân yêu của mình vì tôi không còn giải pháp nào khác ngoài việc chịu chung số phận với con tàu Titanic. Nhưng việc người đàn ông đầu tiên nhảy xuống đã thôi thúc tôi nắm lấy cơ hội cuối cùng này".
Cuối cùng, Hosono bước xuống xuồng cứu sinh. Ông trở thành một trong khoảng 700 người sống sót sau thảm họa, trong khi khoảng 1.500 người thiệt mạng.
Sống sót nhưng phải trả giá bằng sự kỳ thị
Nếu những người sống sót như nữ tiếp viên Violet Jessop hay Molly Brown được nhớ đến với những câu chuyện phi thường, Hosono lại phải đối mặt với một hoàn cảnh hoàn toàn khác sau khi trở về Nhật Bản.
Báo chí Nhật Bản khi đó chỉ trích những người đàn ông sống sót khỏi Titanic, cho rằng họ đã không thể hiện đủ lòng dũng cảm. Quan niệm "phụ nữ và trẻ em được ưu tiên" cũng khiến Hosono chịu nhiều sức ép.
Theo Metropolis Japan, ông cảm thấy xấu hổ vì đã không thực hiện đúng nguyên tắc này và không chấp nhận cái chết cùng con tàu. Hosono sau đó phải chịu tình trạng được người Nhật gọi là mura hachibu, tức bị cộng đồng xa lánh, tẩy chay.
Đến năm 1914, ông mất việc, theo AP. Dù sau đó vẫn tìm được công việc bán thời gian, sự kỳ thị không biến mất. Hosono sống khá kín tiếng trong những năm còn lại và qua đời vì nguyên nhân tự nhiên vào năm 1939.
Trong gia đình, vụ Titanic thậm chí trở thành chủ đề bị hạn chế nhắc tới.
Sự chỉ trích dành cho Hosono kéo dài trong nhiều thập niên. Theo The Brantford Expositor, dư luận tiêu cực liên quan đến câu chuyện của ông vẫn xuất hiện vào những năm 1990, đặc biệt sau khi bộ phim Titanic của đạo diễn James Cameron ra mắt.
Những tư liệu sau này giúp thay đổi câu chuyện
Một bước ngoặt đến vào năm 1997, khi AP đưa tin về khả năng Hosono đã bị nhận nhầm với một hành khách châu Á khác trên một chiếc xuồng cứu sinh.
Những tài liệu được xem xét lại cho thấy Hosono không đơn thuần chỉ tìm cách tự cứu mình. Theo các phát hiện được công bố, ông còn tham gia chèo xuồng cứu sinh ra xa Titanic và hỗ trợ những người sống sót khác.
Matt Taylor, một nhà nghiên cứu người Mỹ và học giả về Titanic, sau khi xem xét các bài viết của Hosono, nói với AP rằng phát hiện này đã "khôi phục danh dự và uy tín của ông một cách hiệu quả".
Những thông tin mới giúp câu chuyện về người hành khách Nhật duy nhất trên Titanic được nhìn nhận khác đi. Từ một người từng bị coi là hèn nhát vì sống sót, Hosono dần được biết đến qua chính những ghi chép của mình về thảm họa.
Đặc biệt, lời kể được ông viết ngay trên con tàu cứu hộ sau vụ chìm Titanic được đánh giá là một trong những tư liệu chi tiết về những gì diễn ra trong những giờ phút hỗn loạn cuối cùng của con tàu.
