Ngôn ngữ khó học nhất thế giới, người bình thường phải mất 10 năm mới có thể giao tiếp cơ bản
Giữa hàng nghìn ngôn ngữ đang tồn tại trên thế giới, có một ngôn ngữ được cho là đặc biệt phức tạp dù chỉ được sử dụng bởi một cộng đồng rất nhỏ ở rừng Amazon.
Đó là tiếng Pirarra, ngôn ngữ của một bộ lạc sống ven sông Maicí, thuộc khu vực rừng Amazon của Brazil. Theo thông tin được cung cấp, cộng đồng sử dụng ngôn ngữ này chỉ còn khoảng 350 người.
Một công trình nghiên cứu của Đại học Oslo, Na Uy từng xếp Pirarra vào nhóm những ngôn ngữ khó học nhất trong số gần 2.700 ngôn ngữ được khảo sát.
Chỉ vài nguyên âm, phụ âm nhưng cách sử dụng lại rất phức tạp
Giáo sư ngôn ngữ học Rolf Theil, người đứng đầu công trình nghiên cứu, cho biết tiếng Pirarra có hệ thống âm thanh đặc biệt.
Trong ngôn ngữ này, trọng âm giữ vai trò rất quan trọng. Chỉ cần thay đổi cách nhấn âm, ý nghĩa của một từ có thể thay đổi hoàn toàn. Thậm chí, những khái niệm mang nghĩa đối lập như "bạn bè" và "kẻ thù" được cho là có thể phân biệt dựa vào trọng âm.
Điều đáng chú ý là Pirarra không chỉ được giao tiếp bằng lời nói thông thường. Người bản địa còn sử dụng nhiều hình thức biểu đạt khác như hát, huýt sáo và các âm thanh đặc trưng.
Một số âm thanh có độ trầm và khả năng vang xa, phù hợp với điều kiện sinh sống giữa rừng rậm Amazon, nơi tiếng mưa và môi trường tự nhiên có thể khiến việc giao tiếp bằng giọng nói thông thường trở nên khó khăn.
Không có chữ viết nhưng nhiều âm thanh có thể mang trọn một ý nghĩa
Một điểm đặc biệt khác của tiếng Pirarra nằm ở hệ thống âm vị.
Theo thông tin được nghiên cứu, ngôn ngữ này chỉ sử dụng 3 nguyên âm và 8 phụ âm khi được các nhà ngôn ngữ học phiên âm. Tuy nhiên, điều đó không đồng nghĩa với việc Pirarra đơn giản.
Ngược lại, rất nhiều âm thanh cụ thể có thể tự mang một ý nghĩa hoàn chỉnh tương đương với một từ.
Tiếng Pirarra cũng không có hệ thống chữ viết riêng theo cách mà nhiều ngôn ngữ phổ biến trên thế giới đang sử dụng. Vì vậy, các nhà nghiên cứu phải dựa vào hệ thống phiên âm để ghi lại và phân tích ngôn ngữ này.
Động từ có thể tạo ra hàng chục nghìn cách biến đổi
Sự phức tạp còn thể hiện rõ ở cách sử dụng động từ.
Khác với nhiều ngôn ngữ phương Tây thường phân chia hành động theo các thì như quá khứ hoặc tương lai, động từ trong tiếng Pirarra được cho là có thể biến đổi và kết hợp theo rất nhiều cách.
Nguồn thông tin về nghiên cứu cho rằng một động từ có thể có tới 65.000 cách biến thể và phối hợp, khiến việc nắm bắt đầy đủ cấu trúc ngôn ngữ trở thành thử thách lớn đối với người học.
Chính sự kết hợp giữa hệ thống trọng âm, nhiều hình thức giao tiếp bằng âm thanh, cách biến đổi động từ và đặc điểm không có chữ viết khiến Pirarra trở thành một trường hợp đặc biệt đối với giới ngôn ngữ học.
Người nước ngoài có thể mất nhiều năm để giao tiếp cơ bản
Với mức độ phức tạp như trên, một số nhà ngôn ngữ học cho rằng người nước ngoài có trí nhớ ở mức trung bình có thể cần khoảng 10 năm học tập mới đủ khả năng giao tiếp cơ bản bằng tiếng Pirarra.
Dù chỉ được sử dụng trong một cộng đồng rất nhỏ, ngôn ngữ này vì thế vẫn thu hút sự quan tâm của giới nghiên cứu. Nó cho thấy sự đa dạng của ngôn ngữ loài người không nhất thiết phụ thuộc vào số lượng người sử dụng: một cộng đồng chỉ vài trăm người vẫn có thể sở hữu một hệ thống giao tiếp với những đặc điểm rất khác biệt so với các ngôn ngữ phổ biến trên thế giới.
