Đại tướng quân lừng danh sử Việt xuất thân là phạm nhân: Từ đại ca đám côn đồ đến lưu danh sử sách
Lịch sử Việt Nam từng ghi nhận một trường hợp đặc biệt khi một vị đại tướng lừng danh dưới thời Lê Trung Hưng lại xuất thân từ tầng lớp thấp và từng mang thân phận phạm nhân. Đó là Đinh Văn Tả, người làng Hàm Giang, tỉnh Hải Dương.
Từ nhỏ, Đinh Văn Tả đã nổi tiếng khỏe mạnh nhưng tính cách khá nóng nảy, hung hăng. Khi lớn lên, ông giao du với một nhóm côn đồ và được bầu làm người đứng đầu.
Một lần, cả nhóm đang chơi thì nghe tiếng chiêng, trống vọng sang từ bên kia sông, nơi người dân đang tổ chức tế thần. Nhóm này rủ nhau bơi qua sông, lẻn vào đình lấy trộm chiêng rồi tìm cách quay trở lại.
Trên đường trở về, Đinh Văn Tả vì quá thích thú đã liên tục khua chiêng tạo ra tiếng động lớn. Người dân bên kia sông phát hiện chiêng bị mất nên lập tức đuổi theo, nhưng nhóm của Đinh Văn Tả đã đi quá xa.
Dù vậy, ông cuối cùng vẫn bị bắt và giam tại ngục Đông Môn.
Thời điểm đó, triều đình có nhu cầu tuyển thêm binh lính. Chúa Trịnh ban lệnh cho các tướng võ tập bắn tại lầu Ngũ Long. Khi chứng kiến các tướng lần lượt bắn nhưng đều không trúng mục tiêu, Đinh Văn Tả bật cười chê bai.
Các tướng sau đó thách "tên phạm nhân" thử tài. Không ngờ, Đinh Văn Tả vừa thực hiện 3 phát súng thì cả 3 bia đều bị bắn vỡ. Những người chứng kiến đều bất ngờ trước khả năng của ông.
Sự việc nhanh chóng được báo đến chúa Trịnh. Chúa quyết định tha cho Đinh Văn Tả và cho ông ra trận. Tại chiến trường, vị tướng xuất thân đặc biệt này liên tiếp lập công và được phong Quận công.
Đáng chú ý, sau khi có chức tước, Đinh Văn Tả lại xin trả chức cho vua, chỉ mong được xóa tên khỏi sổ án. Nhà vua không những chấp thuận nguyện vọng này mà còn giữ nguyên chức Quận công cho ông.
Đến thời vua Lê Hy Tông, Mạc Kính Vũ cùng các lực lượng còn lại của nhà Mạc tiếp tục gây loạn tại Cao Bình. Đinh Văn Tả được giao thống lĩnh đại quân tiến đánh và đã phá tan lực lượng nhà Mạc. Sau thất bại này, Mạc Kính Vũ phải chạy sang Long Châu, đánh dấu sự chấm dứt của nhà Mạc.
Khi Đinh Văn Tả 80 tuổi, ông lâm bệnh nặng. Biết tin, chúa Trịnh đích thân đến thăm vị đại tướng từng lập nhiều chiến công và hỏi ông còn mong muốn điều gì.
Đinh Văn Tả đáp: “Giá thử đang lúc tôi chưa chết, mà chúa phong cho tôi làm Phúc thần, thì tôi nhắm mắt cũng không còn điều gì hối hận nữa”.
Sau đó, chúa Trịnh lập tức sai người soạn sắc phong Đinh Văn Tả làm Phúc thần thành hoàng làng.
Sau khi tạ ơn chúa, vị danh tướng qua đời ở tuổi 87. Năm đó là Ất Sửu, niên hiệu Chính Hòa (1685).
Sau khi Đinh Văn Tả qua đời, con cháu ông tiếp tục nối nghiệp, nhiều người trở thành những vị tướng nổi tiếng trong các cuộc chiến chống giặc. Đến nay, tại TP Hải Dương vẫn còn cụm di tích gồm đình, lăng và miếu thờ Đinh Văn Tả.
