Hàng không - Vũ trụ

Cái kết bi thảm của phi hành gia đầu tiên bị rơi từ vũ trụ, tiết lộ lời nhắn nhủ cuối cùng

Vladimir Komarov là một nhà du hành vũ trụ Liên Xô tài năng, nhưng ông lại được nhớ đến nhiều nhất bởi cái chết thảm khốc trong chuyến bay Soyuz-1 năm 1967.

Sinh ngày 16/3/1927 tại Moscow, Vladimir Mikhaylovich Komarov sớm dành tình yêu đặc biệt cho máy bay và bầu trời. Ông gia nhập Không quân Xô-viết khi mới 15 tuổi, trở thành phi công năm 1949 và sau đó tốt nghiệp Học viện Kỹ sư Không lực Zhukovsky.

Komarov là một trong những người đầu tiên được tuyển chọn vào chương trình đào tạo phi hành gia của Liên Xô. Năm 1964, ông tham gia sứ mệnh Voskhod 1, chuyến bay đưa nhiều người lên vũ trụ mà không sử dụng trang phục không gian.

Từng chia sẻ về tình yêu với nghề, Komarov nói: “Ai đã từng bay một lần, ai đã lái máy bay một lần sẽ không bao giờ muốn chia tay máy bay hay bầu trời”.

nguoi-roi-vu-tru-1
Nhà du hành Komanov vào năm 1964, vài năm trước khi qua đời. (Ảnh: Wikimedia Commons).

Đến năm 1967, Liên Xô chuẩn bị một sứ mệnh lớn nhằm đánh dấu các sự kiện quan trọng của đất nước. Komarov được giao chỉ huy Soyuz-1, với kế hoạch thực hiện thao tác ghép nối cùng một tàu Soyuz khác trên quỹ đạo.

Tuy nhiên, những vấn đề nghiêm trọng đã xuất hiện ngay từ đầu. Theo cuốn Starman, Soyuz-1 được cho là gặp hàng trăm vấn đề về kỹ thuật trước chuyến bay. Nhà du hành Yuri Gagarin, người được phân công làm phi công dự bị, được cho là từng phản đối việc tiến hành sứ mệnh khi các trục trặc chưa được khắc phục.

Ngày 23/4/1967, Komarov vẫn được phóng lên vũ trụ.

nguoi-roi-vu-tru-5
Hai nhà du hành Liên Xô Yuri Gagarin và Vladimir Komarov đi săn cùng nhau. (Ảnh: Twitter).

Trong khoảng 24 giờ, ông hoàn thành 16 vòng quanh Trái đất. Nhưng một trong hai tấm pin Mặt Trời của Soyuz-1 không thể mở, khiến con tàu thiếu năng lượng và kế hoạch ban đầu phải hủy bỏ. Komarov sau đó được lệnh trở về Trái đất.

Quá trình hồi quyển tiếp tục gặp sự cố. Ông phải mất thêm nhiều vòng bay mới có thể đưa tàu vào quỹ đạo trở về. Khi Soyuz-1 xuống đến độ cao khoảng 23.000 feet, dù chính không mở được. Hệ thống dù dự phòng cũng không thể cứu con tàu.

Ngày 24/4/1967, Soyuz-1 lao xuống mặt đất, khiến Komarov tử nạn. Ông trở thành người đầu tiên thiệt mạng trong một chuyến bay vũ trụ.

Theo bản ghi chính thức được công bố sau này, một trong những câu nói cuối cùng của Komarov với mặt đất là: “Tôi cảm thấy tuyệt vời, mọi thứ đều theo trật tự”. Sau đó, ông nói: “Cảm ơn các bạn vì đã truyền tải tất cả những điều đó”.

nguoi-roi-vu-tru-3
Con tem bưu chính năm 1964 kỷ niệm thành công của Komanov với chuyến bay của tàu Voskhod.

nguoi-roi-vu-tru-6
Thi thể Vladimir Komarov biến thành một hình khối cháy đen trong thảm kịch. (Ảnh: Wikimedia Commons).

Cái chết của Komarov trở thành một trong những thảm kịch lớn của thời kỳ chạy đua chinh phục vũ trụ. Liên Xô tổ chức quốc tang tại Moscow ngày 26/4/1967 và truy tặng ông danh hiệu Anh hùng Liên Xô.

Năm 1971, tác phẩm điêu khắc Fallen Astronaut được đặt trên Mặt trăng để tưởng niệm các nhà du hành vũ trụ đã thiệt mạng trong quá trình khám phá không gian, trong đó có Vladimir Komarov.

Từ một phi công đam mê bầu trời, Komarov trở thành một trong những người tiên phong của kỷ nguyên vũ trụ. Nhưng lịch sử nhớ đến ông nhiều nhất qua chuyến bay cuối cùng — nơi khát vọng chinh phục không gian phải trả một cái giá rất đắt.