Đời sống

Iran bất ngờ nói lệnh phong tỏa của Mỹ đang phá hỏng một điều quan trọng

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian cho rằng việc Mỹ áp đặt phong tỏa trên các tuyến hàng hải khu vực là một trong những rào cản lớn đối với tiến trình đàm phán giữa hai bên.

Ngày 22/4, Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian đăng tải thông điệp trên mạng xã hội X, khẳng định Tehran vẫn mong muốn duy trì đối thoại hòa bình. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh rằng các hành động như “vi phạm cam kết, phong tỏa và đe dọa” từ phía Washington đang làm suy yếu nghiêm trọng khả năng đạt được một cuộc thương lượng thực chất.

Nhà lãnh đạo Iran cũng chỉ trích Mỹ thiếu nhất quán trong chính sách, cho rằng cộng đồng quốc tế đang chứng kiến sự mâu thuẫn giữa lời nói và hành động cũng như những tuyên bố mang tính “đạo đức giả” từ Washington.

400 (311)
Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian

Cùng thời điểm, Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Qalibaf - người từng dẫn đầu phái đoàn đàm phán với Mỹ tại Islamabad - tuyên bố việc mở lại eo biển Hormuz sẽ không thể diễn ra nếu các hành vi vi phạm thỏa thuận ngừng bắn từ phía Mỹ vẫn tiếp tục.

Ông dẫn chứng việc Mỹ duy trì các biện pháp hạn chế thương mại đối với Iran trên các tuyến hàng hải quốc tế, đồng thời đề cập đến những cuộc tấn công lặp lại do Israel thực hiện tại Lebanon như minh chứng cho căng thẳng leo thang.

400 (310)
Tàu đổ bộ USS Rushmore của Mỹ hoạt động trên biển Arab ngày 19/4 trong khuôn khổ chiến dịch phong tỏa các cảng Iran (Nguồn: X/CENTCOM)

Theo ông Qalibaf, Mỹ đang tạo sức ép nhằm buộc Iran chấp nhận một thỏa thuận theo các điều kiện do Washington đưa ra. Vòng đàm phán đầu tiên tại Islamabad do Pakistan làm trung gian vào ngày 12/4 đã không đạt được kết quả nào, trong khi Iran hiện vẫn chưa đồng ý tham gia vòng tiếp theo do cho rằng các yêu cầu từ phía Mỹ là quá khắt khe, đặc biệt trong bối cảnh phong tỏa đường biển vẫn được duy trì.

Ông nhấn mạnh rằng Mỹ không thể đạt được mục tiêu bằng biện pháp quân sự và cũng sẽ không thành công nếu tiếp tục áp dụng cách tiếp cận gây sức ép. Theo ông, giải pháp duy nhất là tôn trọng quyền lợi của người dân Iran.

Những phát biểu này được đưa ra ngay sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố gia hạn lệnh ngừng bắn với Iran cho đến khi Tehran đưa ra đề xuất nhằm chấm dứt xung đột kéo dài, đồng thời khẳng định chiến dịch phong tỏa của quân đội Mỹ vẫn đang được triển khai.

Trong những diễn biến liên quan, Hải quân Mỹ được cho là đã nổ súng và bắt giữ một tàu hàng của Iran khi con tàu này tìm cách vượt qua khu vực kiểm soát. Đáp lại, Iran cũng đã chặn và bắt giữ hai tàu thương mại quốc tế khi các phương tiện này di chuyển qua eo biển Hormuz.

Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) đã lên tiếng chỉ trích các hành động tấn công và bắt giữ tàu thương mại gần đây tại khu vực eo biển này. Theo tổ chức, các thủy thủ đang phải đối mặt với tình trạng căng thẳng kéo dài do nguy cơ bị ảnh hưởng bởi tên lửa, mảnh vỡ, cùng với việc thiếu hụt nhu yếu phẩm và gián đoạn liên lạc với gia đình.

Liên đoàn Lao động Vận tải Quốc tế cũng cho biết đã tiếp nhận gần 2.000 yêu cầu hỗ trợ từ thuyền viên và thân nhân kể từ khi xung đột bùng phát.

Tổng thư ký Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) Arsenio Dominguez kêu gọi các bên lập tức chấm dứt những hành động mà ông cho là “liều lĩnh”, đồng thời yêu cầu thả ngay các tàu cùng thủy thủ đoàn đang bị giữ. Theo ông, tình hình an ninh tại khu vực vẫn rất căng thẳng khi khoảng 20.000 thuyền viên hiện bị mắc kẹt tại vùng vịnh Ba Tư.

Ở chiều ngược lại, Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt cho biết Tổng thống Donald Trump không xem việc Iran bắt giữ tàu tại eo biển Hormuz là hành vi vi phạm lệnh ngừng bắn, bởi các tàu liên quan không thuộc sở hữu của Mỹ hoặc Israel.

Bà cũng khẳng định các biện pháp phong tỏa do Washington áp đặt đang mang lại hiệu quả, đồng thời bác bỏ thông tin cho rằng lệnh ngừng bắn chỉ kéo dài từ 3 đến 5 ngày. Theo bà Leavitt, Tổng thống Trump không vội vàng trong quá trình thương lượng và mong muốn đạt được thỏa thuận tối ưu, đồng thời nhận định sức ép từ chiến dịch phong tỏa đang gây áp lực lên Iran mạnh hơn cả các đợt không kích.