Giá xăng hôm nay rẻ bất ngờ, dầu diesel lao dốc 18.000 đồng từ đỉnh: Vì sao thế giới vẫn lo thiếu dầu?
Giá xăng dầu hôm nay trong nước đã hạ nhiệt sâu so với mức đỉnh, thị trường năng lượng thế giới vẫn đang rung lắc dữ dội. Trong khi xăng dồi dào, dầu diesel lại trở thành ‘gót chân Achilles’ dễ tổn thương, trực tiếp đe dọa sự vận hành của nền kinh tế toàn cầu.
Giá xăng dầu hôm nay 28/4, thị trường nội địa tiếp tục duy trì mức giá bán lẻ ổn định theo quy định. Cụ thể, giá xăng E5 RON92 được ấn định không vượt quá 21.834 đồng/lít. Trong khi đó, mặt hàng xăng RON95-III có mức giá trần là 22.880 đồng/lít.
Đối với nhóm dầu, giá dầu diesel 0.05S hiện áp dụng mức không cao hơn 26.697 đồng/lít. Riêng dầu mazut 180CST 3.5S ghi nhận giá bán lẻ tối đa là 18.811 đồng/kg. Theo đánh giá từ Bộ Công Thương, mặt bằng giá xăng dầu Việt Nam đang thấp hơn các nước láng giềng.
Dữ liệu cho thấy giá nhiên liệu trong nước đã giảm rất mạnh so với thời điểm lập đỉnh. Tính từ mốc cao nhất ngày 3/4 là 44.788 đồng/lít, dầu diesel đã giảm 40,4%, tương đương mức giảm 18.091 đồng/lít. Đây là mức điều chỉnh rất đáng kể đối với mặt hàng này.
Tương tự, xăng RON95 đã lùi sâu về ngưỡng 22.880 đồng/lít, giảm 10.960 đồng/lít (tương đương 31,4%) từ đỉnh 33.840 đồng/lít. Xăng E5 RON92 cũng ghi nhận mức giảm 8.280 đồng/lít (tương đương 27,5%) so với mốc kỷ lục 30.114 đồng/lít được thiết lập trước đó.
Tuy nhiên, bức tranh năng lượng toàn cầu lại đang bộc lộ những lỗ hổng lớn. Xung đột tại Iran cho thấy dầu diesel, chứ không phải xăng, mới là mắt xích yếu nhất. Khi chuỗi cung ứng bị rung lắc, loại nhiên liệu này nhanh chóng trở thành "nút thắt cổ chai" của nền kinh tế.
Sở dĩ thế giới lo ngại thiếu diesel hơn xăng vì đây là nhiên liệu chủ chốt cho vận tải và sản xuất. Diesel gắn liền với xe tải, tàu biển và máy móc nông nghiệp. Ngược lại, xăng chủ yếu phục vụ nhu cầu cá nhân nên có tính co giãn và linh hoạt hơn.
Kể từ khi chiến sự bùng phát vào cuối tháng 2, tốc độ tăng giá của diesel vượt xa xăng. Mức tăng 45% của diesel so với 35% của xăng cho thấy sự mất cân đối cung cầu. Thị trường vốn đã căng thẳng từ trước do các quốc gia vùng Vịnh cắt giảm xuất khẩu.
Các nhà phân tích chỉ ra rằng loại dầu thô tại vùng Vịnh vốn rất phù hợp để sản xuất diesel. Khi nguồn cung này gián đoạn, thị trường không còn "vùng đệm". Điều này tạo áp lực trực tiếp lên giá thành và khả năng cung ứng cho các ngành công nghiệp thiết yếu.
.jpg)
Ông Joe DeLaura, Chiến lược gia năng lượng tại Rabobank, nhận định: “Đó là lý do dầu diesel tăng tốc mạnh hơn hẳn, trong khi giá xăng chủ yếu biến động theo giá dầu thô. Thị trường hiện đang thiếu hụt diesel, nhiên liệu hàng không và dầu nhiên liệu, còn nguồn cung xăng vẫn tương đối dồi dào”.
Tình hình càng thêm khó khăn khi các quốc gia lớn không thể bù đắp khoảng trống. Trung Quốc hiện đang hạn chế xuất khẩu để ưu tiên nội địa. Trong khi đó, dầu thô của Mỹ lại phù hợp để sản xuất xăng hơn là diesel, khiến việc điều chỉnh sản lượng trở nên bất khả thi.
Khác với xăng, nhu cầu diesel rất khó cắt giảm vì nó duy trì chuỗi cung ứng. Ngay cả khi giá cao, hoạt động vận tải và máy móc vẫn phải vận hành. Bên cạnh đó, các nhà máy lọc dầu không thể thay đổi quy trình sản xuất diesel trong thời gian ngắn do hạn chế công nghệ.
Triển vọng tương lai phụ thuộc lớn vào địa chính trị, đặc biệt là tình hình eo biển Hormuz. Nếu dòng chảy năng lượng không sớm khôi phục, quá trình tái cân bằng thị trường diesel có thể kéo dài nhiều tháng. Thế giới vẫn phải đối mặt với rủi ro thiếu hụt nhiên liệu này.
