Đời sống

Mỹ - Iran 'bắt tay' biến eo biển Hormuz thành ‘cỗ máy in tiền’? Tham vọng mới của ông Trump

Donald Trump cho biết Mỹ đang xem xét phương án hợp tác với Iran nhằm thành lập một mô hình liên doanh để thu phí đối với các tàu thuyền đi qua Eo biển Hormuz.

Phát biểu ngày 8/4 khi trả lời câu hỏi của phóng viên về việc Iran có ý định thu phí đối với tàu qua lại tuyến đường biển chiến lược này, ông Trump cho biết Mỹ đang cân nhắc phương án hợp tác với Iran. Theo ông, việc lập liên doanh có thể giúp đảm bảo an ninh tại eo biển và bảo vệ khu vực này trước nhiều mối đe dọa khác. Nhà lãnh đạo Mỹ nhận định đây có thể là một giải pháp tích cực.

400 (200)
Tổng thống Trump đề xuất liên doanh với Iran thu phí qua eo biển Hormuz

Tuy vậy, ý tưởng về một mô hình liên doanh như vậy hiện chưa nằm trong kế hoạch hòa bình 10 điểm do Iran đưa ra - kế hoạch mà phía Mỹ trước đó coi là cơ sở có thể dùng để thúc đẩy các cuộc đàm phán chấm dứt xung đột.

Cùng ngày, trên nền tảng mạng xã hội Truth Social, ông Trump viết rằng Mỹ sẵn sàng hỗ trợ giải quyết tình trạng ùn tắc giao thông tại eo biển Hormuz. Ông dự đoán khu vực này có thể tạo ra nguồn thu lớn và cho rằng điều đó sẽ góp phần giúp Iran bắt đầu quá trình tái thiết.

Nhà lãnh đạo Mỹ cũng bày tỏ kỳ vọng sáng kiến này có thể trở thành hiện thực, đồng thời nhận định Trung Đông có thể bước vào một giai đoạn phát triển mới tương tự “thời kỳ hoàng kim”.

Trước đó vài ngày, ông Trump cũng đề cập khả năng Mỹ áp dụng các khoản phí riêng đối với những tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz.

Trong khi đó, các lãnh đạo tại Tehran hồi tuần trước phát tín hiệu về kế hoạch thiết lập một hệ thống “trạm thu phí” nhằm thu tiền từ các tàu thuyền muốn di chuyển an toàn qua tuyến hàng hải này. Theo đề xuất, nguồn tiền thu được sẽ được dùng để phục vụ công cuộc tái thiết đất nước. Một phần khoản thu cũng có thể được chia cho Oman, dù chưa rõ mục đích sử dụng cụ thể.

Ông Hamid Hosseini, người phát ngôn của Liên đoàn các nhà xuất khẩu dầu khí và sản phẩm hóa dầu Iran, cho biết trong cuộc trao đổi với Financial Times rằng Iran đang cân nhắc mức phí khoảng 1 USD bằng Bitcoin cho mỗi thùng dầu đối với các tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz trong thời gian lệnh ngừng bắn kéo dài hai tuần. Ngoài ra, các tàu thuyền cũng có thể bị kiểm tra khi cần thiết.

Kế hoạch thu phí của Iran trước đó đã vấp phải phản ứng từ phía Nhà Trắng, khi Washington cho rằng đề xuất này là “không thể chấp nhận”.

Đến nay, Iran vẫn chưa đưa ra phản hồi chính thức đối với ý tưởng liên doanh mà ông Trump đề cập. Tuy nhiên, truyền thông Iran cho biết bản đề xuất hòa bình 10 điểm của nước này có bao gồm điều kiện công nhận quyền kiểm soát của Iran đối với eo biển Hormuz.

Trong bối cảnh nhiều điều khoản của thỏa thuận ngừng bắn còn gây tranh cãi và Israel tiếp tục các cuộc tấn công nhằm vào lực lượng Hezbollah do Iran hậu thuẫn tại Lebanon, Iran đã quyết định đóng cửa trở lại eo biển Hormuz và cảnh báo có thể hủy bỏ thỏa thuận ngừng bắn nếu Mỹ không thực hiện các cam kết đã đưa ra.