Cuộc đời ly kỳ của Nhà giáo Nhân dân duy nhất: 20 tuổi làm Hiệu trưởng, 93 tuổi nhận vinh dự hiếm có
Bước sang tuổi 93 vào dịp Tết Bính Ngọ 2026, Nhà giáo Nhân dân Nguyễn Trọng Vĩnh – người từng làm Hiệu trưởng từ năm 20 tuổi vừa đón nhận vinh dự đặc biệt. Cuộc đời nhà giáo – chiến sĩ này là hành trình kiến tạo giáo dục đầy bản lĩnh từ hai bàn tay trắng.
Dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026 trở nên đặc biệt ý nghĩa với Nhà giáo Nhân dân (NGND) Nguyễn Trọng Vĩnh khi ông chính thức nhận Huy hiệu 70 năm tuổi Đảng. Ở tuổi 93, nhà sáng lập Hệ thống giáo dục Nguyễn Siêu không giấu được sự xúc động trước cột mốc vàng son này.
Trao đổi với Dân Việt, thầy Vinh tâm sự: "Tôi vinh dự được đón nhận Huy hiệu 70 năm tuổi Đảng – một niềm xúc động rất sâu sắc đối với cá nhân tôi khi tôi vừa bước sang tuổi 93”. Với ông, hai dấu mốc lớn đến gần nhau là dịp để nhìn lại hành trình dài của một Đảng viên tận tụy.
Sinh năm 1934 tại Hải Phòng, cuộc đời ông sớm nếm trải dông bão khi mồ côi cả cha lẫn mẹ từ năm 13 tuổi. Biến cố không quật ngã được cậu bé Trọng Vĩnh; ngược lại, ông sớm giác ngộ và trở thành liên lạc viên quả cảm cho Việt Minh, băng rừng lội suối hoàn thành nhiệm vụ.
Sau khi Hà Nội giải phóng năm 1954, ở tuổi 20, ông nhận trọng trách Hiệu trưởng trường Tiểu học Đông Ngạc. "Đó là vinh dự lớn nhưng cũng là trách nhiệm nặng nề. Thời kỳ ấy, anh em chúng tôi làm việc bằng tất cả sự hăng say của tuổi trẻ cách mạng", ông nhớ lại.
Sự nghiệp giáo dục đang thuận lợi thì năm 1965, ông rời bục giảng để "gác bút nghiên lên đường ra trận". Suốt 25 năm trong màu áo lính tại Bộ Tư lệnh Công binh với quân hàm Đại tá, ông luôn giữ vững tinh thần của một cán bộ chính trị làm công tác giáo dục.
Năm 1991, khi đã nghỉ hưu, ông bắt đầu cuộc kiến tạo vĩ đại nhất đời mình: Thành lập trường Nguyễn Siêu. Xuất phát điểm từ con số không, vợ chồng ông phải đi thuê 8 địa điểm khác nhau, đối mặt với nghịch cảnh thiếu thốn kinh phí và cơ sở vật chất.
"Những ngày đầu mới thành lập, nhà trường đối mặt với vô vàn khó khăn, thách thức do thiếu cơ sở vật chất, chưa có kinh phí hoạt động và chưa có đất để xây dựng trường, phải đi thuê ở 8 địa điểm khác nhau nhưng vợ chồng tôi đã phấn đấu vượt qua từ hai bàn tay trắng", ông cho biết.
Dưới sự chèo lái của ông, Nguyễn Siêu từ ngôi trường dân lập nhỏ bé đã vươn mình thành trường chất lượng cao đầu tiên của Thủ đô. Ngôi trường này hiện là thành viên hệ thống Cambridge quốc tế và là trường học điển hình toàn cầu của Microsoft.
Với những cống hiến không mệt mỏi, ông được vinh danh là Công dân Thủ đô ưu tú năm 2016. Đặc biệt, năm 2024, ông là thầy giáo duy nhất của Hà Nội và là một trong 20 nhà giáo cả nước được phong tặng danh hiệu Nhà giáo Nhân dân cao quý.
Dù đã ngoài chín mươi, NGND Nguyễn Trọng Vĩnh vẫn duy trì nếp sống Tết truyền thống đầy chuẩn mực. Ông tin rằng công nghệ có thể thay đổi cách học, nhưng không bao giờ thay thế được vai trò định hướng nhân cách và bản lĩnh của người thầy đối với học sinh.
Trong thời khắc giao thừa, ông vẫn giữ thói quen thắp sáng toàn trường và bày mâm cúng giữa sân. "Nhiều năm qua, tôi vẫn giữ thói quen thắp sáng toàn trường trong thời khắc giao thừa, bày mâm cúng ngay tại sân trường, hai bên là đào và quất, để đón giờ phút linh thiêng ấy", thầy Vĩnh tâm sự.
Bước sang năm mới 2026, người thầy già vẫn trăn trở về việc giữ gìn trục giá trị cốt lõi của con người Việt Nam trong kỷ nguyên số. Ông mong muốn thế hệ trẻ không chỉ giỏi tri thức mà phải có lòng nhân ái và ý thức trách nhiệm với cộng đồng.
Kết thúc cuộc trò chuyện, ông nhắn nhủ đầy tâm huyết về hành trình vươn mình của đất nước. Ông tin rằng tri thức đi đôi với đạo đức chính là nền tảng vững chắc để dân tộc tự tin hội nhập mà không đánh mất bản sắc riêng biệt của mình.