NÓNG: Kết quả đàm phán cuối cùng giữa Mỹ và Iran về ‘thỏa thuận mang tính bước ngoặt’
Sau hơn 20 giờ làm việc liên tục trong trạng thái gần như không nghỉ tại Islamabad (Pakistan) ngày 11/4, các quan chức cấp cao của Mỹ và Iran đã kết thúc vòng đàm phán.
Không khí đối đầu ngay từ đầu
Cuộc gặp diễn ra tại thủ đô Islamabad, với mục tiêu tìm kiếm giải pháp lâu dài nhằm chấm dứt căng thẳng sau khi hai bên vừa đạt được thỏa thuận ngừng bắn trước đó vài ngày. Đây là lần tiếp xúc trực tiếp đầu tiên giữa quan chức hai nước trong hơn 10 năm, đồng thời cũng là cuộc đối thoại cấp cao nhất kể từ sau Cách mạng Hồi giáo Iran 1979.
Địa điểm tổ chức là khách sạn Serena, nơi các đoàn được bố trí làm việc tại những khu vực riêng biệt: một cho phía Mỹ, một cho phía Iran và khu còn lại dành cho các phiên trao đổi ba bên với sự tham gia trung gian của Pakistan.
Những vấn đề then chốt được đưa ra thảo luận bao gồm Eo biển Hormuz – tuyến vận chuyển năng lượng quan trọng toàn cầu, chương trình hạt nhân của Iran và hệ thống trừng phạt quốc tế đang áp đặt lên Tehran.
Yêu cầu hai bên còn cách xa
Phía Mỹ đưa ra hàng loạt điều kiện cứng rắn: Iran phải chấm dứt toàn bộ hoạt động làm giàu uranium, tháo dỡ các cơ sở hạt nhân chủ chốt, bàn giao lượng uranium đã làm giàu ở mức cao, ngừng hỗ trợ các lực lượng ủy nhiệm, đồng thời chấp nhận một cơ chế an ninh khu vực rộng hơn và đảm bảo lưu thông tự do qua eo biển Hormuz.
Ngược lại, Iran yêu cầu một lệnh ngừng bắn lâu dài có bảo đảm, cam kết không bị tấn công trong tương lai, dỡ bỏ toàn bộ các lệnh trừng phạt, giải phóng tài sản bị phong tỏa, công nhận quyền phát triển hạt nhân và tiếp tục duy trì quyền kiểm soát Hormuz.
Trong suốt quá trình họp, các thiết bị liên lạc cá nhân bị cấm mang vào phòng, buộc các quan chức, trong đó có Phó Tổng thống Mỹ JD Vance và Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Baqer Qalibaf phải ra ngoài trong giờ nghỉ để cập nhật tình hình.
Tiến gần thỏa thuận rồi lại đổ vỡ
Theo các nguồn tin, có thời điểm hai bên đã tiến sát đến một khuôn khổ chung, đạt khoảng 80% tiến triển. Tuy nhiên, những khác biệt cốt lõi liên quan đến chương trình hạt nhân, quyền kiểm soát Hormuz và vấn đề tài sản bị đóng băng đã khiến tiến trình đổ vỡ.
Không khí đàm phán được mô tả là nặng nề, thậm chí có lúc căng thẳng đến mức xảy ra tranh cãi lớn. Vai trò trung gian của Pakistan được thể hiện rõ khi các quan chức liên tục di chuyển giữa hai bên để giữ cuộc đối thoại không sụp đổ.
Đáng chú ý, Ngoại trưởng Iran Abbas Araqchi – vốn có phong cách ôn hòa cũng trở nên cứng rắn hơn khi thảo luận về các điều khoản an ninh và trừng phạt.
Đàm phán chưa khép lại
Dù chưa đạt kết quả cụ thể, các kênh trao đổi vẫn được duy trì. Ngày 13/4, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Iran đã chủ động liên hệ và bày tỏ mong muốn tiếp tục thương lượng.
Người phát ngôn Nhà Trắng Olivia Wales tái khẳng định lập trường của Washington: Iran không được phép sở hữu vũ khí hạt nhân, và đây là “lằn ranh đỏ” không thay đổi.
Trong khi đó, Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif cho biết các nỗ lực ngoại giao vẫn đang được triển khai toàn diện nhằm tháo gỡ bế tắc.
Dù còn nhiều trở ngại, cả hai phía đều có động lực để tiếp tục đối thoại. Khi kết thúc cuộc họp, ông Vance cho biết Mỹ đã đưa ra một đề xuất cuối cùng và đang chờ phản hồi từ phía Iran, để ngỏ khả năng các vòng đàm phán tiếp theo.
_12042026235555.jpg)
