Khám phá mới

Chuyện lạ có thật: Em bé vừa chào đời đã ’10 tuổi’, điều kỳ diệu xuyên thập kỷ thành hiện thực

Một em bé vừa chào đời tại Trường Sa (Trung Quốc) đã nhanh chóng thu hút sự chú ý của dư luận khi mang một “tuổi đời” đặc biệt: hơn 10 năm nếu tính từ thời điểm hình thành phôi thai. Dù bề ngoài không khác gì những trẻ sơ sinh khác, khỏe mạnh và nặng 3,9kg, em bé này lại là minh chứng sống động cho những bước tiến vượt bậc của y học sinh sản hiện đại.

Câu chuyện bắt đầu từ năm 2015, khi bà Châu (tên nhân vật đã được thay đổi) gặp vấn đề tắc ống dẫn trứng và không thể thụ thai tự nhiên trong thời gian dài. Sau nhiều lần điều trị không thành công, vợ chồng bà tìm đến Bệnh viện Y học Sinh sản Trường Sa và được chỉ định thực hiện thụ tinh trong ống nghiệm (IVF). Tại đây, các bác sĩ đã tạo được nhiều phôi nang chất lượng cao. Sau lần chuyển phôi đầu tiên, bà sinh đôi một trai một gái khỏe mạnh, còn những phôi chưa sử dụng được đưa vào bảo quản đông lạnh trong môi trường nitơ lỏng ở nhiệt độ -196°C.

ttton_2_aern
Nhóm chuyên gia phòng thí nghiệm phôi của Bệnh viện Y học Sinh sản Trường Sa và Bệnh viện Sản phụ khoa Trường Sa Ning'er sử dụng công nghệ hỗ trợ sinh sản để thực hiện chuyển phôi

Mười năm sau, khi cuộc sống gia đình đã ổn định và hai con lớn khôn, vợ chồng bà quyết định quay lại bệnh viện với mong muốn có thêm một em bé. Lần này, họ lựa chọn sử dụng chính những phôi thai đã được lưu trữ từ một thập kỷ trước. Sau khi đánh giá toàn diện tình trạng sức khỏe của người mẹ, các bác sĩ tiến hành rã đông phôi bằng kỹ thuật thủy tinh hóa – phương pháp làm lạnh cực nhanh giúp bảo toàn cấu trúc tế bào mà không tạo ra tinh thể băng gây tổn thương. Phôi thai sau khi được “đánh thức” vẫn giữ được sức sống tốt, và chỉ 12 ngày sau chuyển phôi, bà Châu đã mang thai trở lại.

Đến tháng 2 năm nay, em bé chính thức chào đời trong niềm xúc động của gia đình và đội ngũ y bác sĩ. Dù mới chỉ vài tuần tuổi, nhưng nếu tính từ thời điểm phôi được tạo ra, em đã “trải qua” hơn 10 năm tồn tại trong trạng thái ngủ đông. Trường hợp này một lần nữa cho thấy, trong điều kiện bảo quản lý tưởng, phôi thai có thể duy trì chất lượng trong thời gian rất dài mà không bị ảnh hưởng bởi yếu tố thời gian.

ttton_1_fdwf
Em bé của bà Châu trông không khác gì những trẻ sơ sinh khác, nhưng lại mang một "nhãn dán tuổi tác" độc nhất vô nhị: Vừa chào đời đã "10 tuổi"

Trên thực tế, công nghệ đông lạnh phôi đã ghi nhận nhiều kỷ lục ấn tượng trên thế giới. Năm 2020, một em bé tại Mỹ đã chào đời từ phôi đông lạnh suốt 28 năm. Tại Việt Nam, các cơ sở y tế như Bệnh viện Từ Dũ hay Bệnh viện Phụ sản Trung ương cũng từng thực hiện thành công nhiều ca sinh từ phôi lưu trữ 10–15 năm, với tỷ lệ an toàn và phát triển của trẻ tương đương phôi tươi.

Theo các chuyên gia, bí quyết nằm ở việc bảo quản phôi trong môi trường nitơ lỏng ở nhiệt độ cực thấp, nơi mọi hoạt động sinh học gần như bị “đóng băng” hoàn toàn. Điều này giúp phôi không bị lão hóa theo thời gian, mở ra khả năng lưu trữ dài hạn, thậm chí về mặt lý thuyết là vô hạn. Tuy nhiên, yếu tố quyết định thành công vẫn nằm ở sức khỏe và độ tuổi của người mẹ khi mang thai, bởi cơ thể con người không thể “đóng băng thời gian” như phôi thai.

Câu chuyện về em bé “10 tuổi khi vừa chào đời” không chỉ là một hiện tượng đặc biệt, mà còn phản ánh xu hướng ngày càng phổ biến trong xã hội hiện đại, khi con người chủ động hơn trong việc sinh con nhờ sự hỗ trợ của khoa học. Từ một mầm sống “ngủ quên” suốt thập kỷ, em bé đã được đánh thức để bắt đầu hành trình của riêng mình – một hành trình vừa mang dấu ấn khoa học, vừa đong đầy giá trị nhân văn.