Hé lộ người đặt tên cho chợ Bến Thành và loạt bí mật sau các công trình tên tuổi của TP HCM
TP.HCM sở hữu nhiều công trình kiến trúc trăm năm tuổi, không chỉ mang giá trị lịch sử mà còn trở thành biểu tượng văn hóa đặc trưng của đô thị này.
Nhà thờ Đức Bà Sài Gòn được xây dựng trong giai đoạn 1877–1880, là một công trình tiêu biểu của kiến trúc thời Pháp thuộc, do kiến trúc sư J. Bourard thiết kế.
Đến ngày 9/12/1959, nhân dịp Đại hội Thánh Mẫu toàn quốc, nhà thờ được nâng cấp thành Tiểu Vương Cung Thánh Đường.
Cùng với Tông sắc Venerabilium Nostrorum, công trình cũng chính thức trở thành nhà thờ chính tòa của Tổng giáo phận TP.HCM, với tên gọi đầy đủ là Vương Cung Thánh Đường Đức Mẹ Vô Nhiễm Nguyên Tội.
Trụ sở UBND TP.HCM là một công trình kiến trúc quy mô lớn, nằm tại vị trí đắc địa với ba mặt tiền đường Đồng Khởi – Lê Thánh Tôn – Pasteur, tạo nên điểm nhấn nổi bật ở khu trung tâm.
Công trình do kiến trúc sư Paul Gardès thiết kế, khởi công năm 1898 và hoàn thành năm 1909 trên khu đất cao cuối đường Charner (nay là Nguyễn Huệ). Khi hoàn thành, đây là trụ sở Hội đồng thành phố Sài Gòn với tên gọi Hôtel de Ville (Tòa Thị chính), dân gian quen gọi là Dinh Đốc lý hoặc Dinh Xã Tây.
Đến năm 1959, chính quyền Sài Gòn đổi tên thành Tòa Đô Chánh. Sau ngày 30/4/1975, công trình được tiếp quản và từ năm 1976 trở thành trụ sở UBND TP.HCM.
Ông Barack Obama từng ghé thăm Chùa Ngọc Hoàng vào ngày 24/5/2016. Ngôi chùa này (còn gọi là Jade Emperor Pagoda hay Chùa Phước Hải) được xây dựng vào khoảng cuối thế kỷ XIX – đầu thế kỷ XX, mang đậm phong cách kiến trúc Trung Hoa và là một di tích tôn giáo – văn hóa nổi bật của thành phố.
Tên gọi Chợ Bến Thành có nguồn gốc từ thành Bát Quái do Nguyễn Phúc Ánh xây dựng năm 1790 nhằm phòng thủ trước quân Tây Sơn.
Công trình thành này có hình bát giác, do kỹ sư người Pháp Victor Olivier de Puymanel cùng kiến trúc sư Théodore Lebrun thiết kế, với sự tham gia của khoảng 30.000 nhân công.
Ba mặt của thành giáp sông, trong đó sông Bến Nghé có một bến nằm trước thành để phục vụ giao thương và đi lại. Khu vực này được gọi là “Bến Thành”, nghĩa là bến trước khi vào thành. Gần đó hình thành một khu chợ nên được gọi là “chợ Bến Thành”, tên gọi này được duy trì đến ngày nay.
Tên chợ không do cá nhân nào đặt mà hình thành từ cách gọi dân gian, dựa trên vị trí địa lý và mối liên hệ với thành Gia Định xưa.
Nhà hát TP.HCM (trước đây là Nhà hát lớn Sài Gòn – L’Opera de Saigon) được thiết kế bởi các kiến trúc sư Félix Olivier, Ernest Guichard và Eugène Ferret. Công trình khởi công năm 1898 và hoàn thành năm 1900 theo phong cách Gothique Flamboyant của thời Đệ tam Cộng hòa Pháp.
Ban đầu, nơi đây chủ yếu phục vụ các đoàn nghệ thuật Pháp biểu diễn cho cộng đồng người Pháp tại Sài Gòn.
Đến năm 1918, nhà hát bắt đầu mở cửa phục vụ cả khán giả Việt Nam. Sau nhiều biến động lịch sử, đến năm 1975, công trình được phục hồi và sử dụng với tên gọi như hiện nay.
Bưu điện Trung tâm Sài Gòn tọa lạc trên đường Công xã Paris (quận 1 cũ), là một trong những công trình kiến trúc cổ điển tiêu biểu và đẹp nhất của thành phố.
Ngay từ khi ra đời, nơi đây đã trở thành biểu tượng kiến trúc và điểm tham quan nổi tiếng tại Sài Gòn.
Sau khi chiếm đóng Gia Định năm 1860, chính quyền Pháp cho xây dựng Sở Dây thép Sài Gòn nhằm thiết lập hệ thống thông tin liên lạc. Công trình do kiến trúc sư Gustave Eiffel thiết kế.
Năm 1863, tòa nhà được khánh thành và đưa vào hoạt động. Đến năm 1864, những lá thư đầu tiên dán tem – hay còn được người Sài Gòn xưa gọi là “con cò” bắt đầu được gửi đi trong và ngoài nước.
Do nhu cầu sử dụng tăng cao, năm 1886 công trình được xây dựng lại theo thiết kế của kiến trúc sư Auguste Vildieu và trợ lý Foulhoux với quy mô lớn hơn. Đến năm 1891, tòa nhà mới – chính là Bưu điện hiện nay chính thức hoàn thành.
Trải qua hơn một thế kỷ rưỡi, công trình vẫn giữ được nét cổ kính và giá trị kiến trúc đặc trưng. Năm 2014, nơi đây được trùng tu lớn nhất kể từ sau năm 1975, bao gồm sơn sửa tổng thể và khắc phục các hạng mục xuống cấp, góp phần bảo tồn một biểu tượng văn hóa – kiến trúc đặc sắc của thành phố.
