Nuôi gà lôi trắng bị kết án 6 năm tù: Viện KSND Tối cao thừa nhận loạt sai sót pháp lý, xin rút kinh nghiệm
Vụ án người đàn ông ở Hưng Yên bị tuyên 6 năm tù vì nuôi gà lôi trắng thu hút sự chú ý lớn. Viện KSND Tối cao mới đây đã yêu cầu rút kinh nghiệm toàn ngành sau khi phát hiện hàng loạt sai sót nghiêm trọng trong quá trình xét xử và áp dụng pháp luật.
Viện KSND Tối cao vừa có thông báo chính thức yêu cầu rút kinh nghiệm trên toàn hệ thống kiểm sát sau vụ việc anh Thái Khắc Thành (trú tại Hưng Yên) bị tuyên án 6 năm tù về tội “Vi phạm quy định bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” liên quan đến 13 cá thể gà lôi trắng.
Theo cơ quan này, quá trình điều tra và xét xử sơ thẩm đã tồn tại nhiều sai phạm trong việc áp dụng pháp luật. Cụ thể, khi bị bắt, anh Thành bị cho là đã nuôi, nhốt và rao bán số gà lôi trắng được cho là loài nguy cấp. Tuy nhiên, Viện KSND Tối cao xác định hành vi này có dấu hiệu vi phạm nhưng mức độ nguy hiểm xã hội không đáng kể. Nguồn gốc những con gà lôi trắng không phải do săn bắt từ rừng mà được gây nuôi sinh sản trong môi trường hợp pháp.
Điều đáng nói, tại thời điểm xét xử sơ thẩm, tòa vẫn áp dụng các quy định cũ theo Nghị định 84/2021, trong khi Thông tư 27/2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường (có hiệu lực từ 1/7/2025) đã xếp loài gà lôi trắng vào nhóm IIB, cho phép nuôi thương mại có điều kiện. Đây được xem là căn cứ quan trọng chứng minh hành vi của bị cáo không còn cấu thành tội phạm.
Thế nhưng, Viện KSND khu vực 5 (tỉnh Hưng Yên) vẫn giữ quan điểm cũ, đề nghị truy tố và kết án 6 năm tù, đồng thời phạt bổ sung 30 triệu đồng. Viện KSND Tối cao nhận định đây là sai lầm nghiêm trọng trong áp dụng pháp luật, gây ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp của công dân và uy tín của ngành kiểm sát.
Sau khi bản án sơ thẩm được tuyên, Viện KSND tỉnh Hưng Yên đã kịp thời kháng nghị. Tuy nhiên, thay vì đề nghị miễn trách nhiệm hình sự cho anh Thành, cơ quan này lại kiến nghị hủy án để điều tra lại, khiến vụ việc kéo dài không cần thiết. Viện KSND Tối cao cho rằng đây là bài học quan trọng cần rút kinh nghiệm sâu sắc, đặc biệt trong việc theo dõi, cập nhật các văn bản pháp luật mới.
Hồ sơ vụ án cho thấy, anh Thái Khắc Thành bắt đầu nuôi gà lôi trắng từ năm 2022 sau khi tìm hiểu trên mạng xã hội. Anh mua một con trống ở Cần Thơ, đổi hai con mái ở Nghệ An và tự gây nuôi sinh sản được 10 con. Đến tháng 3/2025, anh rao bán 10 con gà lôi trắng non với giá 500.000 đồng/con, nhận tiền cọc 2 triệu đồng. Trong lúc vận chuyển số gà đến Hưng Yên giao cho khách, anh bị cơ quan chức năng kiểm tra, thu giữ toàn bộ số gà.
Bốn tháng sau, TAND khu vực 5 tuyên phạt anh Thành 6 năm tù giam và 30 triệu đồng tiền phạt, với cáo buộc vi phạm quy định về bảo vệ động vật quý hiếm. Sau khi kháng nghị, tại phiên phúc thẩm ngày 17/10, Viện KSND tỉnh Hưng Yên thay đổi quan điểm, đề nghị miễn trách nhiệm hình sự cho anh Thành và được Hội đồng xét xử chấp thuận.
Vụ việc “gà lôi trắng 6 năm tù” hiện được Viện KSND Tối cao xem như bài học điển hình về việc cập nhật, áp dụng sai quy định pháp luật, đặc biệt trong bối cảnh các văn bản liên quan đến bảo tồn động vật thường xuyên thay đổi.
Viện KSND Tối cao khẳng định sẽ rà soát, rút kinh nghiệm sâu sắc để tránh lặp lại những sai sót tương tự trong thời gian tới.
