Phát biểu của Tổng thống Donald Trump về khả năng rút Mỹ khỏi Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) đã khiến nhiều lãnh đạo của liên minh quân sự này nhanh chóng lên tiếng.
Theo thông báo từ người phát ngôn NATO Allison Hart, Tổng thư ký NATO Mark Rutte dự kiến sẽ tới Washington vào tuần tới. Bà cho biết đây là chuyến thăm đã được lên kế hoạch trước, song diễn ra trong bối cảnh ông Trump công khai chỉ trích các đồng minh châu Âu vì những bất đồng liên quan đến cuộc xung đột với Iran. Một quan chức Nhà Trắng cũng xác nhận thông tin về chuyến công du này.
Động thái của Tổng thư ký NATO diễn ra sau khi ông Trump tuyên bố đang nghiêm túc xem xét việc rút Mỹ khỏi NATO, với lý do các quốc gia thành viên không tham gia hỗ trợ Mỹ trong cuộc đối đầu với Iran.
Phản ứng trước tuyên bố này, Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb cho biết ông đã có cuộc trao đổi mang tính xây dựng với ông Trump về tương lai của NATO và nhấn mạnh rằng vấn đề cần được giải quyết theo hướng thực tế.
Ngoại trưởng Estonia Margus Tsahkna cảnh báo rằng bất kỳ lời đe dọa nào liên quan đến việc Mỹ rút khỏi liên minh đều có thể gây tổn hại nghiêm trọng. Trong khi đó, Bộ trưởng Quốc phòng Lithuania Robertas Kaunas khẳng định quan hệ hợp tác với Mỹ vẫn là ưu tiên chiến lược của nước này.
Trên mạng xã hội X, Bộ trưởng Quốc phòng Ba Lan Władysław Kosiniak-Kamysz cho rằng NATO không phải là “hổ giấy” như cách ông Trump mô tả, mà là liên minh quân sự thành công nhất trong lịch sử hiện đại. Theo ông, việc Mỹ rời khỏi NATO sẽ là bước đi liều lĩnh và có thể mang lại lợi thế cho các đối thủ của phương Tây.
Khi được hỏi về những phát biểu của ông Trump, Thủ tướng Anh Keir Starmer khẳng định NATO vẫn là liên minh quân sự hiệu quả nhất thế giới, đồng thời nhấn mạnh rằng Anh sẽ luôn đặt lợi ích quốc gia lên hàng đầu trong mọi quyết định.
Tại Mỹ, Thượng nghị sĩ bang Virginia Mark Warner (đảng Dân chủ) cũng chỉ trích lời đe dọa của ông Trump. Ông cho rằng nếu Mỹ rút khỏi NATO, điều đó có thể làm suy yếu vị thế của nước Mỹ. Vị nghị sĩ này cam kết Quốc hội sẽ không để bất kỳ tổng thống nào phá vỡ một liên minh đã bảo vệ an ninh của người dân Mỹ suốt nhiều thập kỷ.
Trong cuộc phỏng vấn với báo Telegraph, Tổng thống Trump tiếp tục gọi NATO là “hổ giấy” và cho rằng việc Mỹ rời khỏi hiệp ước phòng thủ này “không còn gì để cân nhắc”.
Phát biểu tại Nhà Trắng sau đó, ông Trump nói rằng việc đề nghị các đồng minh NATO hỗ trợ trong cuộc chiến với Iran chỉ nhằm kiểm tra xem họ có sẵn sàng can thiệp hay không. Ông nhấn mạnh rằng Mỹ không cần đến sự hỗ trợ của liên minh.
“Chúng ta đã đánh bại lực lượng Iran, và điều cuối cùng tôi cần là NATO can thiệp vào cuộc chiến của chúng ta”, ông Trump tuyên bố.
Tổng thống Mỹ cũng chỉ trích Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Anh Keir Starmer, cho rằng hai nhà lãnh đạo này chỉ đề nghị hỗ trợ sau khi xung đột đã kết thúc.
Ông Trump khẳng định NATO đã nhiều lần đối xử không công bằng với Mỹ và cảnh báo rằng liên minh này có thể tiếp tục làm như vậy nếu Mỹ cần đến họ trong tương lai.