Đời sống

Dầu Brent vượt 106 USD: ‘Cú sốc năng lượng’ làm lung lay kỳ vọng Fed hạ lãi suất

Căng thẳng leo thang tại Trung Đông đang đẩy giá dầu thế giới lên mức cao nhất từ năm 2022, đồng thời làm gia tăng áp lực lạm phát năng lượng. Diễn biến này khiến kỳ vọng về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) sớm nới lỏng chính sách tiền tệ bị suy giảm đáng kể, trong khi Mỹ và Cơ quan Năng lượng Quốc tế buộc phải tung ra các biện pháp khẩn cấp để ổn định nguồn cung.

Theo thông tin từ CNN và Yahoo Finance, giá dầu thô trên thị trường quốc tế đã tăng mạnh vào cuối tuần trước. Dầu Brent - chuẩn tham chiếu của thị trường toàn cầu - tăng 2,9%, vượt ngưỡng 106 USD và chốt phiên ở mức 106,12 USD/thùng. Trong khi đó, dầu WTI của Mỹ cũng tăng 2,6%, đạt 101,53 USD/thùng. Đây là mức giá cao nhất kể từ tháng 7/2022.

Đà tăng của dầu mỏ chủ yếu xuất phát từ căng thẳng địa chính trị tại Iran, khi cuộc đối đầu giữa Mỹ, Israel và Tehran bước sang tuần thứ ba. Tình hình này làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung dầu quy mô lớn trên thị trường toàn cầu.

Trung tâm của cuộc khủng hoảng hiện nằm tại Eo biển Hormuz - tuyến vận tải năng lượng chiến lược do Iran kiểm soát, nơi trung chuyển khoảng 20% lượng dầu toàn cầu. Kể từ khi căng thẳng bùng phát vào ngày 28/2, hoạt động vận chuyển qua khu vực này gần như bị đình trệ đối với tàu chở dầu, khi liên tiếp xuất hiện thông tin về thủy lôi và các vụ tấn công nhằm vào tàu hàng.

Thị trường dầu mỏ vì thế ghi nhận những biến động mạnh, đặc biệt trong các phiên giao dịch ngoài giờ khi thanh khoản thấp. Đầu tuần trước, giá dầu từng có lúc được giới đầu cơ đẩy lên gần 120 USD/thùng trước khi hạ nhiệt về quanh 100 USD/thùng vào phiên đầu tuần.

400 (40)
Giá dầu tăng mạnh khi căng thẳng tại Trung Đông làm dấy lên lo ngại gián đoạn nguồn cung toàn cầu

Mỹ tăng tốc ứng phó khủng hoảng năng lượng, thế giới đồng loạt xả kho dự trữ

Trước nguy cơ nguồn cung bị gián đoạn nghiêm trọng, nhiều nền kinh tế lớn đã phải triển khai các biện pháp ứng phó khẩn cấp. Theo Yahoo Finance, chính quyền Tổng thống Donald Trump thừa nhận căng thẳng với Iran có thể kéo dài thêm nhiều tuần, làm gia tăng rủi ro thiếu hụt dầu trên thị trường toàn cầu.

Mỹ cho biết sẽ triển khai lực lượng hải quân để hộ tống tàu chở dầu rời Trung Đông. Tuy nhiên, Nhà Trắng cũng thừa nhận việc chuẩn bị cho nhiệm vụ này có thể mất thêm vài tuần.

Trong nỗ lực trấn an thị trường, ông Trump đã kêu gọi cộng đồng quốc tế phối hợp để khôi phục hoạt động vận tải qua tuyến đường Hormuz, nhằm đảm bảo dòng chảy thương mại năng lượng không bị gián đoạn.

Bên cạnh đó, dù quân đội Mỹ đã tiến hành các cuộc không kích tại đảo Kharg - trung tâm xuất khẩu dầu quan trọng của Iran nhưng Washington khẳng định chưa nhắm trực tiếp vào cơ sở hạ tầng khai thác dầu của nước này.

Ở trong nước, Mỹ đang gấp rút triển khai các biện pháp nhằm gia tăng nguồn cung năng lượng. Cuối tuần qua, chính phủ Mỹ đã phê duyệt dự án khai thác dầu khí ngoài khơi Vịnh Mexico do tập đoàn BP thực hiện. Đây là dự án đầu tiên của doanh nghiệp này tại khu vực kể từ sau sự cố tràn dầu nghiêm trọng Deepwater Horizon. Song song đó, Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright cũng kêu gọi Sable Offshore Corp sớm khôi phục hoạt động của hệ thống giàn khoan cùng các tuyến đường ống tại khu vực Nam California.

Ở phạm vi quốc tế, một biện pháp can thiệp quy mô lớn cũng đã được triển khai khi các quốc gia thành viên của Cơ quan Năng lượng Quốc tế thống nhất sử dụng nguồn dự trữ khẩn cấp, với kế hoạch tung ra thị trường khoảng 400 triệu thùng dầu nhằm giảm bớt áp lực thiếu hụt nguồn cung.

Tuy nhiên, nguồn cung bổ sung này nhiều khả năng chỉ có thể ra thị trường từ cuối tháng 3, do phần lớn lượng dầu dự trữ nằm tại châu Âu và châu Mỹ.

400 (41)
Các nền kinh tế lớn đang tìm cách tăng nguồn cung để hạ nhiệt đà tăng của giá dầu

Phố Wall biến động, giới đầu tư lùi kỳ vọng Fed giảm lãi suất

Sự leo thang của giá dầu đang nhanh chóng lan sang thị trường tài chính. Theo Yahoo Finance, phố Wall hiện coi biến động của dầu thô là yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng tới triển vọng kinh tế.

Ông Vikas Dwivedi, chiến lược gia năng lượng toàn cầu Vikas Dwivedi tại Macquarie Group, cảnh báo rằng nếu căng thẳng địa chính trị không sớm hạ nhiệt, thị trường có thể đối mặt với nguy cơ thiếu hụt nguồn cung nghiêm trọng. Trong kịch bản xấu, giá dầu thậm chí có thể tăng lên mức 150 USD/thùng.

Chi phí năng lượng tăng mạnh đang buộc giới đầu tư phải điều chỉnh lại dự báo lạm phát, từ đó tác động trực tiếp tới kỳ vọng chính sách tiền tệ. Thay vì kỳ vọng Fed sớm nới lỏng, nhiều nhà đầu tư hiện tin rằng lãi suất có thể phải duy trì ở mức cao trong thời gian dài hơn.

Theo báo cáo cập nhật ngày 11/3 của Goldman Sachs, nguy cơ lạm phát quay trở lại đang khiến dư địa điều chỉnh chính sách của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) trở nên hạn chế hơn. Tổ chức này đã điều chỉnh dự báo về lộ trình nới lỏng tiền tệ, lùi thời điểm cắt giảm lãi suất đầu tiên từ tháng 6 sang tháng 9 và cho rằng từ nay đến cuối năm nhiều khả năng chỉ còn thêm một đợt hạ lãi suất vào tháng 12.

Những lo ngại về lạm phát cũng nhanh chóng phản ánh vào thị trường trái phiếu, khi lợi suất trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn 30 năm tăng vọt, tiến gần ngưỡng 5% - mức từng nhiều lần kích hoạt các đợt điều chỉnh mạnh trên thị trường cổ phiếu. Ông Charlie McElligott, Giám đốc phái sinh cổ phiếu toàn cầu tại Nomura Securities, nhận định rằng ở thời điểm hiện tại, biến động của giá dầu đang trở thành yếu tố chi phối tâm lý và diễn biến của hầu hết các thị trường tài chính.