Sau 3 lần xét xử phúc thẩm, 6 cựu chiến binh vẫn bị y án tù: Tuyên bố sẽ kêu oan đến cùng!
Sau gần 10 năm theo đuổi hành trình kêu oan qua nhiều lần xét xử, điều tra lại và giám đốc thẩm, 6 cựu chiến binh vẫn không thể thay đổi bản án. Ngay sau phiên xử, các bị cáo tuyên bố sẽ tiếp tục kêu oan đến cùng và đề nghị xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm.
Tòa bác toàn bộ kháng cáo, 6 cựu chiến binh bị giữ nguyên mức án
Sau hai ngày xét xử, ngày 30/6, TAND tỉnh Lâm Đồng đã tuyên án phúc thẩm lần thứ ba đối với vụ án hủy hoại rừng xảy ra tại thôn 6. Hội đồng xét xử quyết định bác toàn bộ kháng cáo kêu oan của 6 cựu chiến binh và giữ nguyên bản án sơ thẩm do TAND khu vực 6 - Lâm Đồng đã tuyên trước đó.
Theo bản án, bị cáo Đỗ Mạnh Hùng (63 tuổi) bị tuyên phạt 7 tháng tù. Năm bị cáo còn lại gồm Ngân Xuân Dũng (65 tuổi), Vũ Tất Đắc (72 tuổi), Hoàng Văn Sằn (68 tuổi), Nguyễn Nam Thái (58 tuổi) và Cao Minh Điến (57 tuổi) cùng bị tuyên phạt 6 tháng tù về tội hủy hoại rừng.
Hội đồng xét xử nhận định, mặc dù các bị cáo không thừa nhận hành vi phạm tội nhưng những tài liệu, chứng cứ thu thập được trong hồ sơ vụ án đã đủ căn cứ xác định các bị cáo cùng tham gia chặt cây rừng nhằm lấy đất trồng keo gây quỹ cho Chi hội Cựu chiến binh thôn 6.
Đáng chú ý, trong phần nhận định, HĐXX cũng xác định một số tài liệu trong hồ sơ chưa được lập đúng quy định của pháp luật. Tuy nhiên, theo tòa, các thiếu sót này không làm thay đổi bản chất vụ án và không phải là vi phạm tố tụng nghiêm trọng đến mức phải hủy án.
Kiểm sát viên được thay ngay trước giờ xét xử
Một diễn biến đáng chú ý khác là ngay trong phần thủ tục ngày 29/6, chủ tọa phiên tòa thông báo Viện trưởng Viện KSND tỉnh Lâm Đồng đã quyết định thay đổi kiểm sát viên thực hành quyền công tố.
Theo đó, kiểm sát viên H.T.H.L được thay bằng kiểm sát viên Trần Văn Toàn sau khi các bị cáo có đơn đề nghị thay đổi.
Các bị cáo cho rằng bà H.T.H.L từng là người kiểm sát điều tra và thực hành quyền công tố trong phiên sơ thẩm giai đoạn 2015-2016 khi vụ án còn thuộc tỉnh Đắk Nông cũ.
Theo lập luận của các bị cáo, bản án sơ thẩm năm 2016 sau đó đã bị TAND tỉnh Đắk Nông hủy ở cấp phúc thẩm vì cho rằng việc điều tra chưa đầy đủ. Vì vậy, việc bà H.T.H.L tiếp tục tham gia giữ quyền công tố tại phiên phúc thẩm lần thứ ba sẽ khó bảo đảm tính khách quan.
Các cựu chiến binh tiếp tục khẳng định không phá rừng
Tại phiên tòa, cả 6 bị cáo đều tiếp tục phủ nhận cáo buộc hủy hoại rừng. Bị cáo Vũ Tất Đắc khai việc tham gia phát dọn khu đất chỉ nhằm hưởng ứng chủ trương trồng keo gây quỹ cho Chi hội Cựu chiến binh thôn 6. "Tôi không phá rừng. Với tư cách là người lính thì Tổ quốc là trên hết. Chúng tôi sẽ kêu oan đến cùng", bị cáo Đắc nói trước HĐXX.
Trong khi đó, bị cáo Nguyễn Nam Thái cho biết ông không tham gia phát dọn rừng. Theo lời khai, với cương vị trưởng thôn, ông chỉ có mặt tại hiện trường để giải quyết tranh chấp giữa một hộ dân và các hội viên Chi hội Cựu chiến binh sau khi hộ dân cho rằng đã mua khu đất với giá 10 triệu đồng nên không đồng ý cho phát dọn để trồng keo.
Tại phần tranh luận, đại diện Viện KSND tỉnh Lâm Đồng cho rằng cấp sơ thẩm kết tội các bị cáo về tội hủy hoại rừng là có căn cứ pháp luật, vì vậy đề nghị HĐXX bác toàn bộ kháng cáo.
Hội Cựu chiến binh Việt Nam đề nghị tuyên các bị cáo vô tội
Bào chữa cho 6 bị cáo, đại diện Hội Cựu chiến binh Việt Nam cùng nhiều luật sư đều đề nghị HĐXX tuyên các bị cáo không phạm tội.
Đại tá Trịnh Văn Khải, nguyên Chánh Văn phòng Viện Kiểm sát quân sự Trung ương, đại diện Hội Cựu chiến binh Việt Nam, cho biết Hội đã nhiều lần kiến nghị TAND Tối cao và Viện KSND Tối cao chỉ đạo giải quyết vụ án một cách khách quan, bảo đảm nguyên tắc suy đoán vô tội.
Theo đại tá Khải, động cơ của các bị cáo không nhằm tư lợi cá nhân mà chỉ muốn phát dọn khu đất tranh chấp để trồng keo gây quỹ hoạt động cho Chi hội Cựu chiến binh thôn 6.
Tranh cãi quanh kết luận giám định
Một trong những nội dung được các luật sư tập trung tranh luận là kết luận giám định của Bộ NN-PTNT (cũ).
Theo phía bào chữa, sau khi TAND cấp cao tại TP.HCM xét xử giám đốc thẩm và hủy toàn bộ các bản án trước đó để điều tra lại, Bộ NN-PTNT đã ban hành kết luận giám định năm 2022, trong đó xác định không thể giám định được ranh giới, diện tích rừng cũng như trạng thái rừng bị thiệt hại.
Các luật sư cho rằng đây là kết luận của cơ quan chuyên môn cao nhất nhưng cấp sơ thẩm vẫn sử dụng kết luận giám định của ông Huỳnh Văn Triệu, nguyên Hạt Kiểm lâm TP Gia Nghĩa, để kết tội các bị cáo, mặc dù kết luận này trước đó đã bị TAND cấp cao tại TP.HCM nhận định có vi phạm tố tụng.
Luật sư Võ Văn Thêm, nguyên Phó Viện trưởng Viện KSND cấp cao tại TP.HCM, đặt câu hỏi trước HĐXX: "Chúng tôi muốn được giải thích vì sao tòa sơ thẩm không đánh giá kết luận giám định của Bộ NN-PTNT?".
Luật sư, tiến sĩ Nguyễn Thị Kim Vinh, nguyên Thẩm phán TAND Tối cao, cho rằng theo khoản 1 Điều 189 Bộ luật Hình sự năm 1999; điểm 3.4 Thông tư liên ngành số 19/2007 của Bộ NN-PTNT, Bộ Tư pháp, Bộ Công an, Viện KSND Tối cao và TAND Tối cao; cùng điểm b khoản 1 Điều 20 Nghị định 157/2013, hành vi hủy hoại rừng sản xuất chỉ bị xử lý hình sự khi diện tích thiệt hại vượt quá 5.000 m².
Các luật sư cũng cho rằng tháng 3/2015, Chi cục Kiểm lâm thị xã Gia Nghĩa xác định khu vực rừng đã bị thiệt hại hoàn toàn, trong khi biên bản khám nghiệm hiện trường của cơ quan điều tra chỉ xác định diện tích thiệt hại khoảng 0,4 ha trong hai ngày của tháng 1/2015. Theo lập luận của phía bào chữa, không có căn cứ để quy kết các bị cáo tiếp tục chặt cây vào tháng 4/2015.
"Tôi đề nghị HĐXX cân nhắc thận trọng trong bối cảnh chứng cứ buộc tội chưa thật sự chắc chắn", đại tá Trịnh Văn Khải nhấn mạnh.
Đối đáp lại, đại diện Viện KSND tỉnh Lâm Đồng cho rằng kết luận giám định của Bộ NN-PTNT chỉ xác định không đủ căn cứ để đưa ra kết luận chuyên môn. Vì vậy, việc cấp sơ thẩm sử dụng kết luận giám định của ông Huỳnh Văn Triệu để làm căn cứ giải quyết vụ án là phù hợp với quy định.
Các bị cáo tuyên bố tiếp tục đề nghị giám đốc thẩm
Ngay sau khi kết thúc phiên tòa, trao đổi với phóng viên Báo Thanh Niên, cả 6 bị cáo cho biết sẽ tiếp tục làm đơn đề nghị xem xét vụ án theo thủ tục giám đốc thẩm.
Các bị cáo đề nghị hủy cả bản án sơ thẩm của TAND khu vực 6 - Lâm Đồng và bản án phúc thẩm vừa được TAND tỉnh Lâm Đồng tuyên, đồng thời tiếp tục khẳng định mình không phạm tội và sẽ theo đuổi hành trình kêu oan đến cùng.
