Hé lộ nhân vật 'bí ẩn' của Iran đứng sau bàn đàm phán với Mỹ, sự thật khiến Washington cũng bối rối
Giữa lúc căng thẳng Mỹ - Iran leo thang từng giờ, một câu hỏi gây tranh cãi gay gắt xuất hiện: Ai mới thực sự có quyền quyết định đàm phán ở Tehran? Khi câu trả lời không rõ ràng, mọi kịch bản từ hòa giải đến đối đầu đều trở nên khó lường.
Điểm mấu chốt khiến Mỹ lúng túng không nằm ở việc Iran có đàm phán hay không, mà ở chỗ người ngồi “sau cánh gà” mới là bên quyết định. Trên danh nghĩa, các cuộc thương lượng thuộc thẩm quyền của chính phủ và Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao, nhưng thực tế quyền lực lại không dừng ở đó.
Nhân tố được nhắc đến nhiều nhất là Islamic Revolutionary Guard Corps (Vệ binh Cách mạng Hồi giáo) – lực lượng không chỉ nắm sức mạnh quân sự mà còn có ảnh hưởng sâu rộng tới chính trị và chiến lược quốc gia. IRGC kiểm soát các hoạt động an ninh then chốt, đồng thời có tiếng nói mạnh trong các quyết định liên quan đến Mỹ, đặc biệt là những vấn đề mang tính đối đầu hoặc nhượng bộ.
.jpg)
Tuy nhiên, IRGC cũng không phải “người duy nhất”. Ở tầng cao hơn, quyền lực tối thượng vẫn gắn với Ali Khamenei, Lãnh tụ Tối cao Iran – người có quyền phê chuẩn hoặc bác bỏ mọi quyết sách chiến lược. Điều đáng nói là ông hiếm khi xuất hiện trực tiếp trong các tiến trình đàm phán, mà thường đưa ra định hướng tổng thể, để các lực lượng bên dưới triển khai.
Sự kết hợp giữa một bên là lãnh đạo tối cao mang tính định hướng và một bên là lực lượng quân sự có ảnh hưởng thực tế đã tạo nên một cấu trúc quyền lực “hai tầng”. Điều này khiến bất kỳ cuộc đàm phán nào với Iran đều trở nên khó đoán: Người phát ngôn có thể không phải người quyết định, còn người quyết định lại không trực tiếp xuất hiện.
Chính vì vậy, dù các kênh liên lạc vẫn tồn tại, phía Mỹ nhiều lần rơi vào tình thế “đàm phán nhưng không rõ đối tác cuối cùng là ai”. Và đây cũng là lý do khiến mọi tín hiệu hòa dịu hay leo thang từ Tehran đều mang tính hai mặt, phản ánh sự giằng co quyền lực ngay bên trong hệ thống.
