Thế giới

Khoảnh khắc sinh tử trên máy bay Flydubai: Ai đã giành quyền điều khiển khi cơ trưởng bị tấn công?

Chuyến bay Flydubai chở 174 người bất ngờ lao xuống hơn 5.000m sau khi cơ phó tấn công cơ trưởng. Giữa thời khắc sinh tử, hai phi công dự bị đang ngồi trong khoang hành khách đã được gọi vào buồng lái, giành lại quyền điều khiển và đưa máy bay hạ cánh an toàn, nhưng danh tính của họ vẫn chưa được công bố.

Hai phi công xuất hiện vào thời khắc quyết định

Một trong những câu hỏi gây chú ý nhất sau sự cố nghiêm trọng trên chuyến bay FZ1073 của Flydubai là: Ai đã trực tiếp điều khiển và đưa chiếc Boeing 737 hạ cánh an toàn xuống Saudi Arabia khi hai phi công chính đều gặp vấn đề?

Theo thông tin được công bố, chuyến bay FZ1073 khởi hành từ Dubai, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), tới Tel Aviv, Israel, ngày 30/9. Trên máy bay có 174 hành khách cùng phi hành đoàn.

Trong quá trình bay, một vụ xô xát nghiêm trọng xảy ra trong buồng lái. Cơ trưởng người Ấn Độ Smit Machchhar bị cơ phó tấn công và bị thương nặng. Máy bay sau đó bất ngờ giảm độ cao nhanh chóng, chuyển hướng và phát tín hiệu khẩn cấp.

Theo dữ liệu theo dõi chuyến bay được các nguồn truyền thông dẫn lại, chiếc Boeing 737 đã giảm độ cao khoảng hơn 5.000m trong chưa đầy 2 phút. Một tín hiệu khẩn cấp được phát đi, sau đó máy bay phát mã 7500 - mã quốc tế được sử dụng để báo hiệu tình trạng can thiệp bất hợp pháp hoặc nghi vấn không tặc.

Trong tình thế hỗn loạn, các hành khách gần khu vực phía trước máy bay đã lao về phía buồng lái. Một số người tìm cách khống chế cơ phó, trong khi cơ trưởng dù bị thương vẫn được cho là đã mở cửa buồng lái để những người bên ngoài có thể tiếp cận và hỗ trợ.

Đáng chú ý, trên chuyến bay còn có hai phi công Flydubai khác đang ngồi trong khoang hành khách. Họ không phải thành viên tổ lái đang trực tiếp điều khiển máy bay tại thời điểm cất cánh, mà được bố trí trên chuyến bay với vai trò phi công dự bị.

Khi nhận thấy máy bay đang lao xuống và tình hình trong buồng lái trở nên nguy hiểm, hành khách đã thúc giục các phi công dự bị lên phía trước để tiếp quản việc điều khiển. Theo lời kể được truyền thông Israel dẫn lại, một trong hai phi công dự bị đã vào được buồng lái và giành quyền kiểm soát máy bay.

Reuters cũng xác nhận hành khách và thành viên phi hành đoàn đã khống chế cơ phó, tạo điều kiện để một nhóm phi công Flydubai khác có mặt trên chuyến bay tiếp quản máy bay và đưa nó hạ cánh an toàn tại Tabuk, Saudi Arabia.

Cảnh hỗn loạn bên trong buồng lái máy bay Flydubai vào thời điểm xảy ra vụ tấn công (Ảnh: ABC News)

Điều đặc biệt là cho đến thời điểm hiện tại, danh tính của hai phi công dự bị này vẫn chưa được công bố chính thức. Dân trí dẫn lời hành khách Assaf Rajuan cho biết ông nhìn thấy hai phi công khác trên máy bay, đều là người Anh, ngồi ở hàng ghế ngay phía trước ông và chính những người này đã đứng ra thực hiện việc hạ cánh.

Vì sao trên máy bay lại có tới 4 phi công?

Sự xuất hiện của hai phi công dự bị trên chuyến bay FZ1073 ban đầu có vẻ bất thường, nhưng các thông tin được công bố cho thấy đây có thể là phương án nhân sự được chuẩn bị từ trước, không liên quan đến sự cố an ninh.

Theo truyền thông Israel, chuyến bay có tổng cộng 4 phi công: cơ trưởng và cơ phó đang trực tiếp điều khiển máy bay trong buồng lái, trong khi hai phi công dự bị ngồi ở khoang hành khách.

Lý do được đưa ra là hành trình có thể phát sinh thay đổi hoặc kéo dài do phải chuyển hướng. Nếu thời gian bay vượt quá giới hạn làm việc cho phép, tổ lái ban đầu có thể không còn đủ điều kiện thực hiện chặng tiếp theo. Việc có phi công dự bị đi cùng giúp hãng hàng không có phương án thay thế trong trường hợp cần thiết.

Chuyên gia phân tích an toàn hàng không David Soucie nhận định việc có thêm phi công trên cùng chuyến bay là khá hiếm, ngoại trừ những trường hợp họ đang được điều chuyển để thực hiện nhiệm vụ khác.

Chính sự bố trí tưởng như chỉ nhằm bảo đảm nhân sự cho hành trình lại trở thành yếu tố đặc biệt quan trọng khi sự cố xảy ra.

Nếu không có hai phi công dự bị này, việc khống chế cơ phó chưa chắc đồng nghĩa với việc máy bay lập tức được đưa trở lại trạng thái kiểm soát, bởi cơ trưởng đang bị thương nặng và tình hình trong buồng lái lúc đó vô cùng hỗn loạn.

Trong khi các phi công dự bị tìm cách tiếp quản máy bay, những hành khách khác cũng đóng vai trò quan trọng trong việc ngăn chặn tình huống tiếp tục diễn biến xấu.

Một số hành khách đã lao vào buồng lái và khống chế người bị cáo buộc tấn công cơ trưởng. Theo lời kể được truyền thông đăng tải, họ sử dụng những vật dụng có sẵn như dây tai nghe và dây rút nhựa để trói người này lại. Một nha sĩ có mặt trên chuyến bay cũng hỗ trợ sơ cứu cho cơ trưởng bị thương.

Hành khách Yaniv Hayoun kể rằng anh cùng những người khác đã tìm cách khống chế kẻ tấn công, sau đó hỗ trợ ổn định máy bay. Một hành khách khác, Assaf Rajuan, mô tả thời điểm đó máy bay đang lao xuống và mọi người không biết chuyện gì sẽ xảy ra tiếp theo.

Những diễn biến này xảy ra trong khoảng thời gian rất ngắn nhưng quyết định số phận của toàn bộ chuyến bay.

Sau khi giành lại quyền kiểm soát, chiếc Boeing 737 của Flydubai được chuyển hướng tới sân bay Tabuk ở Saudi Arabia và hạ cánh an toàn. Nhà chức trách Saudi Arabia sau đó cho biết cả cơ trưởng và cơ phó đều được đưa tới bệnh viện để điều trị. Hành khách tiếp tục hành trình tới Israel bằng một máy bay thay thế sau đó.

Danh tính phi công cứu máy bay vẫn chưa được công bố

Cơ trưởng Smit Machchhar 

Trong khi cơ trưởng Smit Machchhar đã được xác định danh tính và được nhiều quan chức Israel ca ngợi vì hành động chống trả dù bị thương, thông tin về hai phi công dự bị vẫn còn rất hạn chế.

Dân trí dẫn lời hành khách cho biết hai người này là phi công người Anh, song chưa có thông tin chính thức từ Flydubai xác nhận danh tính, quốc tịch hoặc vai trò cụ thể của từng người trong quá trình đưa máy bay hạ cánh.

Flydubai xác nhận các thành viên phi hành đoàn có mặt trên chuyến bay đã kiểm soát được máy bay, chuyển hướng và hạ cánh an toàn xuống Tabuk. Hãng đồng thời cho biết nguyên nhân và động cơ của vụ xô xát vẫn thuộc phạm vi điều tra.

Nhà chức trách Saudi Arabia cũng đã mở cuộc điều tra về sự cố. Cơ quan chức năng đang phối hợp thu thập thông tin, bằng chứng và xác định đầy đủ diễn biến xảy ra trên chuyến bay.

Một trong những nội dung được quan tâm là chính xác chuyện gì đã xảy ra trong buồng lái, làm thế nào cơ phó có thể tấn công cơ trưởng, bằng cách nào cửa buồng lái được mở và ai là người trực tiếp điều khiển máy bay trong từng thời điểm.

Reuters cho biết động cơ của vụ tấn công vẫn đang được điều tra. Trong khi một số quan chức Israel đưa ra nhận định nghiêm trọng về khả năng đây là một âm mưu có chủ đích, Flydubai kêu gọi không vội kết luận về bản chất vụ việc khi quá trình điều tra chưa hoàn tất.

Vì vậy, câu chuyện về hai phi công dự bị xuất hiện từ khoang hành khách, bước vào buồng lái và góp phần đưa máy bay Flydubai chở 174 người hạ cánh an toàn vẫn còn nhiều chi tiết chưa được làm rõ. Danh tính của họ hiện là một trong những bí ẩn đáng chú ý nhất xung quanh sự cố hàng không nghiêm trọng này.