Trước những tuyên bố về việc nhắm mục tiêu vào hệ thống cầu đường và nhà máy điện, người dân tại Tehran và nhiều thành phố của Iran đang khẩn trương tích trữ nhu yếu phẩm. Trong bối cảnh thời hạn chót đang cận kề, nhiều gia đình đã lựa chọn phương án sơ tán để đảm bảo an toàn.
Theo CNN, trước các thông tin về khả năng tấn công phá hủy hạ tầng năng lượng nếu eo biển Hormuz không được mở lại, tâm lý lo ngại đang bao trùm đời sống người dân Iran. Nariman, một giáo viên 57 tuổi, đã quyết định đưa hai con gái rời thủ đô Tehran để di chuyển lên khu vực phía Bắc gần biển Caspi.
Quyết định này được đưa ra sau khi ông tiếp nhận các thông điệp từ Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc có thể tấn công các nhà máy điện và cầu đường trên toàn lãnh thổ. "Tôi đã thật sự hoảng sợ khi đọc những điều đó. Tôi phải đưa gia đình đến nơi an toàn trước khi mọi thứ trở nên tồi tệ hơn", ông Nariman nói.
Làn sóng di chuyển tự phát này đang gây áp lực lớn lên hệ thống giao thông tại các cửa ngõ thủ đô. Theo số liệu từ cơ quan về người tị nạn của Liên Hợp Quốc, xung đột bắt đầu từ ngày 28/2 đã khiến hàng triệu người Iran phải di dời trong nước và dự báo con số này sẽ còn tăng cao.
Tuy nhiên, đối với nhiều cư dân, việc sơ tán không phải là phương án khả thi. Parisa, sinh viên 21 tuổi, chia sẻ cô và bạn cùng phòng buộc phải ở lại thành phố do không có phương tiện di chuyển và thiếu nơi lưu trú ổn định. Cô đã chuẩn bị thực phẩm thiết yếu nhưng vẫn lo lắng về các thách thức dài hạn.
Đồng quan điểm, họa sĩ Elnaz (34 tuổi) cho biết điều kiện kinh tế là rào cản lớn nhất đối với việc lánh nạn. "Bạn cần có điểm đến và tiền bạc. Tôi không có gì ngoài tranh vẽ của mình", cô bộc bạch về tình cảnh hiện tại của bản thân.
Tại khu vực nội đô Tehran, người dân đang chủ động triển khai các biện pháp bảo vệ tại chỗ. Nhiều gia đình dùng băng keo gia cố cửa kính và chuyển khu vực ngủ nghỉ vào các phòng kín, ít cửa sổ nhằm giảm thiểu rủi ro từ các vụ nổ xảy ra thường xuyên vào ban đêm.
Nhu cầu về máy phát điện, nước sạch và các thiết bị tích trữ năng lượng tăng vọt. Một người đàn ông 38 tuổi tại Tehran cho biết anh đã hoàn tất "túi đồ sinh tồn" gồm đồ hộp, pin sạc và đèn khẩn cấp. "Nếu hạ tầng bị phá hủy, chúng tôi không biết được mình có thể cầm cự được bao lâu", anh cho hay.
Đối với những nhóm đối tượng dễ bị tổn thương, nỗi lo còn nằm ở hệ thống y tế. Một phụ nữ 43 tuổi đang điều trị ung thư vú bày tỏ sự bất an khi các công ty dược và cơ sở giáo dục bị ảnh hưởng. Bà cho biết việc chiến sự kéo dài khiến khả năng tiếp cận thuốc men trở nên khó khăn.
Căng thẳng leo thang sau khi Tổng thống Trump đặt thời hạn chót vào 7h sáng ngày 8/4 (giờ Hà Nội). Trong cuộc phỏng vấn với Wall Street Journal, ông nhận định Iran có thể cần tới 20 năm để phục hồi nếu toàn bộ hệ thống nhà máy điện và cầu đường bị phá hủy.
Trong cuộc họp báo ngày 6/4, ông Trump đưa ra nhận định rằng người dân nước này có thể chấp nhận tình trạng mất điện nếu điều đó dẫn đến thay đổi chính trị. "Họ nói hãy ném bom tiếp đi. Đó là lời của những người sống trong khu vực bom nổ", Tổng thống Mỹ phát biểu.
Thực tế, Iran đang đối mặt với bối cảnh kinh tế đặc biệt khó khăn trước khi xung đột xảy ra. Lạm phát cao và sự mất giá của đồng nội tệ trong nhiều năm đã từng gây ra các đợt bất ổn xã hội và các biện pháp quản lý cứng rắn từ chính quyền vào cuối năm ngoái.
Dù ban đầu có những ý kiến trái chiều, nhưng sau hàng chục nghìn cuộc không kích, thái độ của nhiều người dân đã có sự chuyển dịch. Nhiều người bày tỏ sự lo ngại rằng các cuộc tấn công quy mô lớn chỉ khiến đất nước rơi vào tình trạng bất ổn kéo dài và khó phục hồi.
Khả năng tiếp cận thông tin của người dân cũng bị hạn chế đáng kể khi Internet bị siết chặt. Phần lớn cư dân không có cái nhìn toàn diện về các diễn biến trên chiến trường, ngoại trừ một nhóm nhỏ sử dụng các công cụ kỹ thuật như VPN để vượt rào cản thông tin.
Trước thời điểm "giờ G" ngày 8/4, họa sĩ Elnaz nhận định đây sẽ là một cuộc khủng hoảng dài hơi thay vì kết thúc nhanh chóng. "Mọi người cứ làm như thể thế giới sẽ tận thế hoặc tái sinh vào sáng thứ tư, nhưng cuộc chiến này sẽ không kết thúc chỉ sau một sớm một chiều", cô nhận định.
Elnaz dự báo tình hình căng thẳng hiện tại có thể kéo dài thêm ít nhất một đến hai tháng tới. Theo cô, đây là một quá trình "dài đằng đẵng và mệt mỏi" mà người dân đang phải chịu đựng trong thế bị động.
Nỗi lo về việc tụt hậu so với thế giới là tâm lý chung của thế hệ trẻ. Parisa chia sẻ: "Đó là hạ tầng. Phải mất bao nhiêu năm và công sức mới xây dựng được những thứ đó. Tôi sợ rằng đất nước sẽ bị kéo lùi hàng thập kỷ".
Cô sinh viên trẻ bày tỏ mong muốn về một cuộc sống bình thường thay vì phải dành nhiều năm tới chỉ để loay hoay với các nhu cầu cơ bản. "Tôi còn trẻ, tôi không muốn dành 5 hay 10 năm tới chỉ để loay hoay với những nhu cầu cơ bản nhất như được tắm vòi hoa sen nóng", Parisa nói.
