Vì sao dầu Nga bất ngờ ‘đắt khách’, giá tăng vọt khi chiến sự Trung Đông leo thang?
Căng thẳng leo thang tại Trung Đông đang làm rung chuyển thị trường năng lượng toàn cầu. Trong bối cảnh nguồn cung bị gián đoạn và giá dầu tăng mạnh, dầu Nga bất ngờ trở nên hấp dẫn hơn, thậm chí bán được giá cao hơn so với trước đây.
Theo Kyiv Independent, cục diện thị trường năng lượng toàn cầu đang chứng kiến sự đảo chiều ngoạn mục. Sau giai đoạn đầu năm đầy ảm đạm với áp lực từ các lệnh trừng phạt, ngành dầu khí Nga bất ngờ tìm thấy cơ hội bứt phá. Sự hỗn loạn tại Trung Đông đã thay đổi hoàn toàn tính toán của quốc gia xuất khẩu dầu mỏ hàng đầu thế giới này.
Căng thẳng leo thang sau các đợt tập kích của Mỹ và Israel nhắm vào Iran đã kích hoạt chuỗi phản ứng dây chuyền. Việc giao thương qua eo biển Hormuz bị đình trệ do các đòn trả đũa vào tàu chở dầu và hạ tầng năng lượng. Hệ quả tất yếu là giá năng lượng trên toàn thế giới bị đẩy lên mức cao chưa từng thấy.
Chuyên gia Ben McWilliams từ Viện Bruegel nhận định: "Những tác động đến thị trường năng lượng là tin tích cực cho Nga, đặc biệt là về mặt dầu thô". Trước đây, chiến dịch quân sự tại Ukraine khiến dầu Nga phải bán với mức chiết khấu sâu. Tuy nhiên, sự khan hiếm hiện tại đã đưa Moscow trở lại vị thế đàm phán cực kỳ mạnh mẽ.
"Nếu chúng ta có một thị trường dầu mỏ dồi dào và eo biển Hormuz được thông suốt, việc mua dầu bị trừng phạt của Nga sẽ kém hấp dẫn hơn, trong khi hiện nay, dầu của Nga lại được ưa chuộng hơn và có giá cao hơn vì nước này đang ở vị thế đàm phán mạnh hơn", ông McWilliams phân tích thêm về lợi thế hiện tại của Nga.
Dữ liệu tài chính cho thấy sự chuyển biến rõ rệt trong túi tiền của Moscow. Từ mức thu nhập khiêm tốn trước xung đột Iran, giá mỗi thùng dầu Nga đã có bước nhảy vọt đáng kể. Sự gia tăng này trực tiếp củng cố ngân sách cho các kế hoạch dài hạn của chính phủ Nga trong bối cảnh thâm hụt.
Nhà nghiên cứu Luke Cooper thuộc Trường Kinh tế London cho biết: "Trước xung đột Iran, họ nhận được khoảng 40 USD mỗi thùng. Với sự biến động giá gần đây, họ đang nhận được khoảng 59 USD mỗi thùng". Theo ông Cooper, con số này vừa vặn giúp Nga đáp ứng các mục tiêu kinh tế: "Nga cần khoảng 59 USD mỗi thùng” để phù hợp với dự kiến ngân sách.
Tại các thị trường châu Á, sức nóng của dầu Nga còn rõ rệt hơn. Tuần trước, dầu Urals lần đầu tiên ghi nhận mức giá giao dịch cao hơn dầu chuẩn Brent tại các cảng của Ấn Độ. Nhu cầu tăng vọt buộc các bên mua phải chấp nhận mức giá cao để đảm bảo an ninh năng lượng quốc gia.
Đáng chú ý, chính sách của Mỹ cũng đang có dấu hiệu nới lỏng. Washington đã cho phép Ấn Độ tăng cường nhập khẩu dầu từ Nga. Các chuyên gia dự báo Mỹ có thể nới lỏng trừng phạt trên diện rộng để hạ nhiệt lạm phát năng lượng, vô tình giúp dầu Nga lưu thông thuận lợi hơn trên toàn cầu.
Diễn biến này diễn ra ngay sau cuộc điện đàm ngày 9/3 giữa Tổng thống Donald Trump và Tổng thống Vladimir Putin. Dù vậy, tương lai lâu dài vẫn là một dấu hỏi lớn khi thị trường liên tục biến động theo diễn biến chiến sự. "Câu hỏi đặt ra là liệu giá cao hơn này có được duy trì hay không, và tất nhiên điều đó phụ thuộc vào thời gian kéo dài của cuộc chiến ở Iran”, chuyên gia Cooper nhấn mạnh.
