Đăng thông tin người khác lên Zalo, Facebook: Khi nào có thể bị phạt 25 triệu đồng?
Tự ý công khai thông tin, hình ảnh người khác lên Zalo hay Facebook để giải quyết mâu thuẫn cá nhân có thể khiến người đăng đối mặt mức phạt hành chính đến 25 triệu đồng. Trong nhiều trường hợp nghiêm trọng, hành vi này thậm chí bị truy cứu trách nhiệm hình sự.
Zalo và Facebook hiện là hai nền tảng kết nối phổ biến hàng đầu tại Việt Nam, phục vụ đa dạng nhu cầu từ liên lạc, công việc đến kinh doanh. Nơi đây cũng trở thành không gian để nhiều cá nhân bộc lộ quan điểm cá nhân hoặc phản ánh các vấn đề đời sống.
Tuy nhiên, việc đưa thông tin cùng hình ảnh riêng tư của người khác lên mạng xã hội, đặc biệt trong những vụ việc tranh chấp, tiềm ẩn nhiều rủi ro pháp lý nghiêm trọng nếu xâm phạm đến danh dự, nhân phẩm và quyền riêng tư.
Thực tế cho thấy, khi phát sinh mâu thuẫn về tình cảm, tiền bạc, công việc hay hoạt động kinh doanh, không ít người chọn cách đưa sự việc lên không gian mạng nhằm tìm kiếm sự cảm thông hoặc tạo áp lực cho bên liên quan. Hành vi này thường lôi kéo lượng tương tác lớn cùng nhiều bình luận, chia sẻ.
Dù vậy, việc sở hữu thông tin hay hình ảnh của người khác không đồng nghĩa với quyền tự do đăng tải. Việc sử dụng các dữ liệu này sai mục đích khi chưa được sự chấp thuận từ chủ thể đều vi phạm quy định pháp luật.
Theo Điều 50 Nghị định 330, hành vi công khai dữ liệu cá nhân trái phép sẽ bị xử phạt từ 15 đến 25 triệu đồng đối với cá nhân, trong khi tổ chức vi phạm chịu mức phạt từ 30 đến 50 triệu đồng. Người vi phạm đồng thời phải thực hiện biện pháp khắc phục là gỡ bỏ toàn bộ thông tin.
Bên cạnh đó, Điều 32 Bộ luật Dân sự 2015 cũng nêu rõ nguyên tắc việc sử dụng hình ảnh cá nhân phải có sự đồng ý của người đó, ngoại trừ các trường hợp đặc biệt do luật định. Đây là căn cứ pháp lý quan trọng người dùng mạng cần nắm rõ.
Nhiều người có thói quen làm mờ khuôn mặt, viết tắt tên hay dùng biệt danh khi đăng bài vì cho rằng sẽ tránh được trách nhiệm. Tuy nhiên, việc xác định danh tính một cá nhân không chỉ căn cứ vào tên gọi hay diện mạo.
Thực tế, các yếu tố như nơi làm việc, chức vụ, địa bàn cư trú, mối quan hệ, biển số xe cùng những đặc điểm nhận dạng khác khi kết hợp lại vẫn có thể giúp người đọc nhận biết chính xác nhân vật được nhắc đến trong bài viết.
Đáng chú ý, thông tin nhận diện không chỉ nằm ở nội dung bài đăng ban đầu mà còn xuất hiện ở các bình luận, tệp hình ảnh đính kèm hoặc lượt chia sẻ tiếp theo. Việc người khác tiết lộ tên thật, tài khoản hay nơi làm việc ở phần bình luận vẫn làm lộ danh tính đối tượng.
Trong những tình huống nghiêm trọng hơn, việc tự ý đưa thông tin người khác lên mạng xã hội có thể bị xử lý hình sự thay vì dừng lại ở mức phạt hành chính.
Nói về điều này, luật sư Quách Ngọc Lam cho biết, tùy thuộc vào tính chất, mức độ cùng hậu quả gây ra, người vi phạm có thể bị xem xét về tội Làm nhục người khác hoặc tội Vu khống theo quy định của Bộ luật Hình sự.
Cụ thể, hành vi xúc phạm nghiêm trọng đến danh dự, nhân phẩm người khác có thể bị xử lý về tội Làm nhục người khác. Trong khi đó, việc cố ý bịa đặt hoặc lan truyền thông tin sai sự thật nhằm hạ thấp uy tín, danh dự hay gây thiệt hại đến quyền lợi hợp pháp của người khác sẽ bị xem xét về tội Vu khống.
Dù vậy, việc một bài đăng có đủ yếu tố cấu thành tội phạm hay không còn phụ thuộc vào chứng cứ, mục đích, nội dung cụ thể và hậu quả phát sinh. Không phải mọi phản ánh tiêu cực, tranh chấp hay lời phê bình trên mạng đều mặc nhiên vi phạm hình sự.
Khi phát sinh mâu thuẫn hoặc phát hiện vi phạm, thay vì tự ý đăng tải nội dung lên mạng xã hội, người dân được khuyến nghị nên chủ động thu thập, lưu trữ chứng cứ để gửi tới cơ quan chức năng có thẩm quyền giải quyết.
