Đời sống

Thực hư chuyện xăng sinh học E10 ‘phá xe’, ì máy, hao xăng hơn bình thường

Trước nhiều thông tin lan truyền trên mạng xã hội cho rằng xăng E10 có thể gây hỏng động cơ, ăn mòn hệ thống nhiên liệu hay khiến xe bị ì máy, nhiều chuyên gia, hiệp hội ô tô và cơ quan quản lý đã lên tiếng bác bỏ. 

Theo các đánh giá kỹ thuật cũng như thực tế sử dụng tại nhiều quốc gia và ở Việt Nam, phần lớn ô tô, xe máy hiện nay đều có thể sử dụng xăng E10; các lo ngại về việc nhiên liệu sinh học “gây hại cho xe” được cho là chưa có cơ sở khoa học rõ ràng.

Hầu hết ô tô hiện nay đều tương thích với xăng E10

Trước thời điểm xăng sinh học E10 được triển khai đồng loạt trên toàn quốc từ ngày 1.6, các tranh luận liên quan đến khả năng tương thích của loại nhiên liệu này với ô tô, xe máy tiếp tục nhận được sự quan tâm lớn. Trong đó, không ít ý kiến trên mạng xã hội cho rằng xăng E10 có thể gây nóng máy, làm tắc kim phun, ăn mòn động cơ hoặc khiến xe tiêu hao nhiên liệu nhiều hơn.

Tuy nhiên, theo các hiệp hội ngành hàng, chuyên gia về nhiên liệu sinh học và cơ quan quản lý, phần lớn những lo ngại này hiện chưa có cơ sở khoa học cụ thể. Trên thực tế, xăng E10 đã được sử dụng rộng rãi tại nhiều quốc gia suốt nhiều năm qua và đang trở thành xu hướng trong quá trình chuyển đổi sang nhiên liệu sạch.

Ông Đào Công Quyết, Trưởng Tiểu ban Truyền thông của Hiệp hội Các nhà sản xuất ô tô Việt Nam (VAMA), cho biết các hãng xe luôn đồng hành cùng lộ trình phát triển nhiên liệu sạch của Chính phủ. Theo ông, đa số các dòng ô tô mới của các thành viên VAMA hiện đều đã được thiết kế phù hợp với xăng E10.

“Đối với các dòng xe đang lưu hành trên thị trường, các vật liệu trong hệ thống nhiên liệu như bình xăng, bơm xăng, kim phun, gioăng và vòng đệm đều đã được nghiên cứu theo hướng kháng cồn. Vì vậy, nếu sử dụng xăng E10 đạt chuẩn theo quy định quốc gia thì hiện tượng ăn mòn hay lão hóa vật liệu sẽ không xảy ra”, ông Đào Công Quyết cho biết.

Theo đại diện VAMA, việc nghiên cứu và ứng dụng nhiên liệu sinh học đã được các hãng ô tô triển khai từ nhiều năm trước tại các thị trường như Mỹ, Brazil, Thái Lan hay Indonesia. Do đó, trước khi đưa xe vào Việt Nam, các hãng đều đã có đánh giá kỹ thuật dựa trên điều kiện vận hành thực tế cũng như tiêu chuẩn nhiên liệu trong nước nhằm bảo đảm khả năng tương thích với xăng sinh học.

Đối với các dòng xe đời cũ, VAMA khuyến cáo người dùng nên chủ động kiểm tra phương tiện tại các đại lý chính hãng để được tư vấn thay thế các chi tiết như gioăng cao su hoặc ống dẫn nhiên liệu nếu cần thiết trước khi chuyển sang sử dụng xăng E10.

gen-h-e10-nhat-thinh-317-1753951413419312346910-11zon-1778914555255618575725-1778983957083-17789839572731876666974

Không có cơ sở cho lo ngại “xe bị ì, hụt ga”

Một trong những băn khoăn phổ biến hiện nay là việc xăng E10 có thể khiến xe bị ì máy, hụt ga hoặc giảm hiệu suất vận hành.

Tuy nhiên, theo ông Đào Công Quyết, hiện tượng này chủ yếu chỉ xuất hiện khi nhiên liệu không đạt chất lượng hoặc bị lẫn nước, tạp chất. Trong khi đó, xăng E10 có trị số octane tương đương, thậm chí cao hơn xăng khoáng thông thường nên quá trình cháy trong động cơ vẫn ổn định.

“Nếu xe được bảo dưỡng định kỳ và sử dụng xăng E10 đạt chuẩn theo khuyến cáo của nhà sản xuất thì hiện tượng hụt ga gần như sẽ không xảy ra”, ông Đào Công Quyết nhấn mạnh.

VAMA cũng khuyến nghị người dùng không nên để xe quá lâu không vận hành, đặc biệt khi bình xăng còn ít nhiên liệu vì ethanol có khả năng hút ẩm từ không khí. Tuy nhiên, đây chỉ là khuyến cáo kỹ thuật thông thường nhằm giúp hệ thống nhiên liệu hoạt động ổn định hơn. Ngoài ra, người dùng cũng nên thay lọc xăng định kỳ để hạn chế cặn bẩn tích tụ lâu ngày.

Ở góc độ chuyên gia nhiên liệu sinh học, ông Đỗ Văn Tuấn, Chủ tịch Hiệp hội Nhiên liệu sinh học Việt Nam, cho rằng nhiều thông tin tiêu cực liên quan tới xăng E10 hiện nay đang bị thổi phồng và thiếu căn cứ khoa học.

Theo ông Đỗ Văn Tuấn, hiện nay phần lớn quốc gia và vùng lãnh thổ trên thế giới đều sử dụng xăng E10 như một loại nhiên liệu phổ biến, trong đó có Mỹ, châu Âu, Australia, Trung Quốc, Ấn Độ, Thái Lan hay Philippines.

“Nếu E10 không đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật và gây hại cho động cơ thì chắc chắn loại nhiên liệu này không thể được sử dụng rộng rãi và tồn tại trong thời gian dài như hiện nay”, ông Đỗ Văn Tuấn nói.

977a7102-94a8-4fd9-aa90-67eb591aa9b9

Ông cũng bác bỏ quan điểm cho rằng xăng E10 gây ăn mòn động cơ hoặc làm hỏng hệ thống nhiên liệu. Theo ông, với các dòng xe máy sản xuất từ sau năm 2000, hệ thống bình xăng, ống dẫn và các chi tiết liên quan đều đã được thiết kế phù hợp với nhiên liệu sinh học.

Đối với một số dòng xe quá cũ, sản xuất trước năm 2000, một vài chi tiết cao su có thể bị lão hóa nhanh hơn theo thời gian. Tuy nhiên, đây chủ yếu là ảnh hưởng tới vật liệu chứ không phải tác động trực tiếp đến động cơ.

“Những lo ngại cho rằng E10 gây hỏng máy, ăn mòn động cơ hay làm giảm độ bền phương tiện hiện không có cơ sở khoa học cũng như thực tế kiểm chứng”, ông Đỗ Văn Tuấn khẳng định.

Hao xăng hơn? Có nhưng rất khó nhận ra

Một trong những tranh cãi khác là việc xăng E10 có thể khiến phương tiện tiêu hao nhiên liệu nhiều hơn.

Theo Chủ tịch Hiệp hội Nhiên liệu sinh học Việt Nam, về mặt lý thuyết, E10 có thể làm mức tiêu hao nhiên liệu tăng khoảng 3% do nhiệt lượng thấp hơn xăng khoáng. Tuy nhiên, mức chênh lệch này rất nhỏ và gần như khó nhận ra trong quá trình sử dụng thực tế. Ngược lại, E10 có chỉ số octane cao hơn, giúp động cơ cháy ổn định và hỗ trợ tối ưu hiệu suất vận hành.

“Rất khó để người sử dụng cảm nhận rõ sự thay đổi về mức tiêu hao nhiên liệu khi dùng E10”, ông Đỗ Văn Tuấn cho biết.

Theo các chuyên gia, nhiều thông tin lan truyền thời gian qua như E10 gây tắc kim phun, hút nước trong bình xăng hay bắt buộc phải pha thêm phụ gia đều không chính xác.

Ông Đỗ Văn Tuấn cho biết xăng E10 thực chất có đặc tính như một dung môi nhẹ. Với những phương tiện đã sử dụng xăng khoáng lâu năm, E10 có thể làm bong lớp cặn bẩn tích tụ trong hệ thống nhiên liệu, từ đó gây hiện tượng tắc nghẽn ở lần đầu sử dụng.

“Tuy nhiên, nguyên nhân không phải do E10 gây hỏng động cơ mà là do nó làm lộ ra tình trạng cặn bẩn vốn đã tồn tại trước đó trong hệ thống nhiên liệu”, ông Đỗ Văn Tuấn phân tích.

Trong trường hợp này, người dùng chỉ cần vệ sinh lại kim phun hoặc đường ống dẫn nhiên liệu, sau đó hiện tượng trên gần như sẽ không tái diễn.

Các chuyên gia cũng khuyến cáo người dùng không nên tự ý pha thêm phụ gia không rõ nguồn gốc vào xăng E10 vì có thể ảnh hưởng tới động cơ và gây khó khăn trong việc xác định nguyên nhân nếu xảy ra sự cố.

ttxvn-quang-ngai-chu-dong-nguon-mo-rong-phu-song-xang-sinh-hoc-e10-8678194-2-9187-jpg

E10 là xu hướng tất yếu của chuyển dịch năng lượng

Theo ông Đào Duy Anh, Phó Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương), trong quá trình xây dựng lộ trình nhiên liệu sinh học, Bộ Công Thương đã phối hợp với các trường đại học và chuyên gia để đánh giá tác động của E5, E10 tới hiệu suất vận hành cũng như tuổi thọ động cơ.

Kết quả nghiên cứu của Trường Đại học Bách khoa Hà Nội và Trường Đại học Giao thông Vận tải cho thấy xăng E5 và E10 gần như không gây tác động tiêu cực đáng kể tới hiệu suất hoạt động hay tuổi thọ động cơ xăng.

Đáng chú ý, Việt Nam đã triển khai xăng E5 trên toàn quốc từ năm 2018 và thí điểm E10 từ năm 2025. Tuy nhiên đến nay, Bộ Công Thương và các doanh nghiệp phân phối chưa ghi nhận phản ánh chính thức nào về việc xăng E10 gây hư hỏng động cơ.

Theo các chuyên gia, trong bối cảnh thế giới thúc đẩy quá trình chuyển đổi năng lượng và giảm phát thải carbon, nhiên liệu sinh học như E10 đang trở thành xu hướng khó đảo ngược. Không chỉ góp phần giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch, E10 còn hỗ trợ bảo đảm an ninh năng lượng, thúc đẩy sản xuất nguyên liệu trong nước và giảm phát thải khí nhà kính.

Với những đánh giá từ giới chuyên gia, doanh nghiệp sản xuất ô tô và cơ quan quản lý, có thể thấy phần lớn lo ngại xoay quanh xăng E10 hiện nay chủ yếu xuất phát từ tâm lý e ngại thay đổi hơn là từ các bằng chứng khoa học thực tế. Điều quan trọng hiện nay là bảo đảm chất lượng nhiên liệu, minh bạch thông tin và tạo sự yên tâm cho người tiêu dùng trong quá trình chuyển đổi sang nhiên liệu sạch.