Quốc gia láng giềng có giá xăng cao gấp đôi Việt Nam, người dân xếp hàng 2 giờ đổ xăng, hơn 40% trạm tạm dừng hoạt động
Lào đang đối mặt với cuộc khủng hoảng thiếu nhiên liệu nghiêm trọng khi chuỗi cung ứng dầu mỏ toàn cầu bị gián đoạn do xung đột tại Trung Đông, kéo theo hàng loạt hệ lụy trong đời sống và kinh tế.
Theo ghi nhận, tình trạng khan hiếm xăng dầu tại quốc gia láng giềng của Việt Nam ngày càng trầm trọng. Người dân ở nhiều khu vực, đặc biệt là thủ đô Vientiane, phải xếp hàng dài nhiều giờ để chờ đổ xăng, trong khi không ít trạm nhiên liệu buộc phải đóng cửa vì cạn nguồn cung.
Dữ liệu từ Global Petrol Prices cho thấy, tính đến ngày 27/3/2026, giá xăng RON 95 tại Lào ở mức 38.130 kip/lít (tương đương khoảng 46.578 đồng/lít), cao gần gấp đôi so với Việt Nam. Giá dầu diesel cũng ở mức 32.860 kip/lít (khoảng 40.140 đồng/lít), cao hơn đáng kể so với trong nước.
Nguyên nhân chính được xác định là do Lào phụ thuộc gần như hoàn toàn vào nguồn nhập khẩu nhiên liệu, chủ yếu từ Thái Lan. Trước áp lực nguồn cung trong nước, Thái Lan từng tạm dừng xuất khẩu xăng dầu, khiến thị trường Lào rơi vào tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng. Dù sau đó các chuyến hàng đã được nối lại, nguồn cung vẫn chưa thể đáp ứng nhu cầu tăng cao.
Thống kê của Chính phủ Lào cho thấy, có thời điểm hơn 40% trong tổng số 2.538 trạm xăng trên cả nước phải đóng cửa. Riêng tại Vientiane, hàng chục trạm treo biển “hết nhiên liệu”, trong khi các trạm còn hoạt động phải áp dụng hạn mức bán nghiêm ngặt.
Tình trạng khan hiếm khiến đời sống người dân bị đảo lộn. Nhiều người cho biết dù có tiền nhưng không thể mua được xăng. Một số tài xế xe ôm thậm chí phải tạm nghỉ việc vì không tìm được trạm xăng còn hoạt động. Có nơi, người dân phải chờ đến 2 giờ chỉ để đổ đầy bình nhiên liệu.
Cuộc khủng hoảng này bắt nguồn từ diễn biến leo thang tại Trung Đông, đặc biệt sau các cuộc không kích giữa Mỹ, Israel và Iran từ cuối tháng 2, kéo theo việc gián đoạn vận chuyển dầu qua các tuyến huyết mạch như eo biển Hormuz. Điều này khiến thị trường năng lượng toàn cầu chao đảo, tác động mạnh đến các quốc gia phụ thuộc nhập khẩu như Lào.
Giá năng lượng tại Lào do Chính phủ quản lý đã tăng nhanh, trong đó giá dầu diesel tăng hơn 50%. Theo đánh giá, Lào là một trong những quốc gia ghi nhận mức tăng giá xăng cao nhất thế giới trong giai đoạn đầu của cuộc khủng hoảng.
Để ứng phó, Chính phủ Lào đã triển khai nhiều biện pháp như cấm tích trữ nhiên liệu trong chai, lọ; hạn chế các hoạt động không cần thiết; đồng thời khuyến khích người dân chuyển sang sử dụng phương tiện điện.
Đáng chú ý, Doanh nghiệp Xăng dầu Nhà nước Lào và Công ty TNHH PTT (Lào) vừa ký thỏa thuận nhập khẩu 14 triệu lít dầu diesel trực tiếp từ các nhà cung cấp quốc tế, nhằm bổ sung nguồn cung trong bối cảnh thị trường nhiên liệu gặp nhiều biến động.
Kế hoạch này được công bố tại cuộc họp báo diễn ra ngày 24/3 tại Bộ Công Thương Lào. Sự kiện có sự chủ trì của Tiến sĩ Bouavanh Vilavong – Chánh Văn phòng Bộ Công Thương; ông Viengthong Vongthavilay – Chủ tịch Hiệp hội Nhiên liệu và Khí đốt, đồng thời là Giám đốc Doanh nghiệp Xăng dầu Nhà nước Lào; cùng ông Peravej Na Ranong – Tổng Giám đốc Công ty TNHH PTT (Lào).
Tiến sĩ Bouavanh cho biết, kế hoạch nhập khẩu dầu diesel nhằm tăng cường an ninh năng lượng của Lào được triển khai phù hợp với Quyết định số 40/PM của Chính phủ nước này, ban hành trong bối cảnh xung đột tại Trung Đông làm gián đoạn chuỗi cung ứng dầu mỏ toàn cầu. Những đứt gãy này khiến việc giao hàng trở nên thiếu ổn định, trong khi nhu cầu tiêu thụ tăng cao, từ đó ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn cung nhiên liệu trong nước.
Doanh nghiệp Xăng dầu Nhà nước Lào cùng Công ty TNHH PTT (Lào) thừa nhận, dù đã nỗ lực thu mua nhiên liệu, song những khó khăn trong việc tìm kiếm nguồn hàng và vận chuyển đã khiến khả năng đáp ứng nhu cầu bị hạn chế. Để khắc phục tình trạng này, hai bên đã ký thỏa thuận nhập khẩu 14 triệu lít dầu diesel trực tiếp từ các nhà cung cấp quốc tế, dự kiến lô hàng sẽ được bàn giao không muộn hơn giữa tháng 4 năm nay.
Tổng Giám đốc Công ty TNHH PTT (Lào), ông Peravej Na Ranong cho biết dầu diesel hiện vẫn là nguồn năng lượng thiết yếu đối với cả hộ gia đình lẫn ngành công nghiệp, chiếm hơn 80% tổng mức tiêu thụ nhiên liệu trong lĩnh vực vận tải và các hoạt động thương mại. Ông nhấn mạnh mục tiêu trước mắt là triển khai nhập khẩu ngay từ đầu tháng tới, đồng thời phối hợp chặt chẽ với Doanh nghiệp Xăng dầu Nhà nước Lào để mở rộng các kênh cung ứng.
Trong thời gian tới, các đợt nhập khẩu bổ sung cũng sẽ được triển khai theo từng giai đoạn nhằm đảm bảo nguồn cung ổn định lâu dài. Giới chức Lào khẳng định sẽ tiếp tục theo sát diễn biến thị trường, trấn an người dân về khả năng đảm bảo nhiên liệu, đồng thời bày tỏ sự chia sẻ trước những bất tiện do tình trạng thiếu hụt gây ra và kêu gọi người dân tin tưởng vào các giải pháp điều hành của Chính phủ.
