Iran đưa ra điều kiện đặc biệt để các tàu đi qua eo biển Hormuz an toàn, không bị tập kích nhầm
Iran khẳng định không có ý định đóng cửa eo biển Hormuz – tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới, song nhấn mạnh các tàu thuyền khi đi qua khu vực này cần phối hợp với hải quân Iran để đảm bảo an ninh hàng hải trong bối cảnh căng thẳng khu vực gia tăng.
Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, ông Esmaeil Baghaei, ngày 12/3 tuyên bố các tàu thuyền khi đi qua Eo biển Hormuz cần phối hợp với hải quân Iran để đảm bảo an toàn.
“An ninh của eo biển Hormuz có tầm quan trọng sống còn đối với Iran, bởi vì an ninh của Iran gắn liền với an ninh của khu vực. Với đường bờ biển dài nhất trên Vịnh Ba Tư và Biển Oman, Iran luôn phải chịu chi phí để bảo vệ tuyến đường thủy chiến lược này”, ông Baghaei cho biết.
Theo người phát ngôn, tình trạng bất ổn hiện nay trong khu vực có thể ảnh hưởng đến hoạt động di chuyển của các tàu, đồng thời cáo buộc những diễn biến căng thẳng do Mỹ và Israel gây ra.
“Tuy nhiên, Iran không muốn eo biển này trở nên bất ổn, và các tàu thuyền phải phối hợp với hải quân Iran khi đi qua để đảm bảo an ninh hàng hải được duy trì”, ông Baghaei nhấn mạnh.
Cùng ngày, Bộ Tổng tham mưu Lực lượng vũ trang Iran cũng ra tuyên bố yêu cầu các tàu chở dầu và tàu thuyền hoạt động tại eo biển Hormuz hoặc trong Vịnh Ba Tư tuân thủ các quy tắc di chuyển trong điều kiện thời chiến nhằm tránh nguy cơ bị tấn công nhầm.
“Các tàu chở dầu và các tàu khác đi qua eo biển Hormuz hoặc nằm trong Vịnh Ba Tư phải hành động theo các quy tắc và luật lệ đi lại trong các khu vực biển này trong điều kiện thời chiến, để tránh bị tập kích nhầm lẫn”, tuyên bố nêu rõ. Văn bản cũng cho rằng tình trạng thiếu an ninh tại khu vực này là hệ quả từ những hành động gây hấn của Mỹ.
Trong khi đó, Đại sứ Iran tại Liên Hợp Quốc, ông Amir-Saeid Iravani, khẳng định Tehran vẫn tôn trọng nguyên tắc tự do hàng hải theo luật biển quốc tế.
“Iran hoàn toàn tôn trọng và vẫn cam kết với nguyên tắc tự do hàng hải theo luật biển”, ông Iravani nói, đồng thời cho rằng tình hình căng thẳng hiện nay tại eo biển Hormuz là hậu quả trực tiếp từ các hành động quân sự của Mỹ nhằm vào Iran.
Nhà ngoại giao này nhấn mạnh Tehran không có kế hoạch đóng cửa eo biển Hormuz nhưng khẳng định nước này có quyền đảm bảo an ninh cho tuyến vận tải chiến lược.
“Chúng tôi sẽ không đóng cửa eo biển Hormuz. Nhưng việc bảo vệ hòa bình và an ninh trên tuyến đường thủy này là quyền vốn có của chúng tôi”, ông Iravani nói.
Trước đó, trong thông điệp đầu tiên sau khi nhậm chức, lãnh đạo tối cao Iran Mojtaba Khamenei cho rằng Tehran cần duy trì khả năng phong tỏa eo biển Hormuz như một công cụ gây sức ép đối với các đối thủ.
Tehran coi việc kiểm soát tuyến đường chiến lược này là đòn bẩy quan trọng trong cuộc đối đầu với Mỹ và Israel khi căng thẳng khu vực leo thang.
Kể từ khi xung đột bùng phát vào ngày 28/2, Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran được cho là đã gần như phong tỏa eo biển Hormuz, khiến nhiều tàu chở dầu bị mắc kẹt và làm gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu.
Theo Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Anh, ít nhất 13 vụ tấn công tàu đã xảy ra quanh khu vực Vịnh Ba Tư, eo biển Hormuz và Vịnh Oman kể từ khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc tấn công nhằm vào Iran. Tehran cũng thừa nhận đã tấn công một số tàu tại khu vực này.
Eo biển Hormuz là một trong những điểm nghẽn hàng hải chiến lược quan trọng nhất thế giới, nơi mỗi ngày có khoảng 100 tàu di chuyển ra vào Vịnh Ba Tư. Tuyến đường này đảm bảo lưu thông cho khoảng 20% nguồn cung dầu khí toàn cầu.
