Từng được bầu Đức kỳ vọng trở thành mắt xích quan trọng trong mô hình nông nghiệp khép kín của Hoàng Anh Gia Lai (HAGL), heo ăn chuối hiện tại như thế nào?
Mảng bán heo liên tục ghi nhận lợi nhuận gộp âm
Theo báo cáo tài chính hợp nhất quý II/2026 của HAGL, doanh thu bán heo trong 6 tháng đầu năm đạt khoảng 92,2 tỷ đồng, trong khi giá vốn lên tới 122,2 tỷ đồng. Như vậy, doanh nghiệp ghi nhận khoản lỗ gộp khoảng 30 tỷ đồng từ hoạt động này, chưa tính các chi phí khác.
Riêng quý II/2026, doanh thu bán heo đạt 76,5 tỷ đồng, thấp hơn mức giá vốn 97,6 tỷ đồng. Những con số này cho thấy hoạt động chăn nuôi vẫn chưa tạo ra lợi nhuận gộp, dù HAGL tiếp tục duy trì đàn heo.
Khó khăn đã xuất hiện từ trước đó. Theo báo cáo thường niên năm 2025, doanh thu bán heo của HAGL đạt 209 tỷ đồng, giảm khoảng 79% so với năm 2024. Trong khi đó, giá vốn lên tới 371 tỷ đồng, khiến mảng kinh doanh này lỗ gộp khoảng 162 tỷ đồng.
Sản lượng heo tiêu thụ cũng giảm mạnh, từ 181.400 con năm 2024 xuống còn 72.231 con năm 2025. Tỷ trọng doanh thu từ chăn nuôi heo trong tổng doanh thu của HAGL chỉ còn khoảng 2,8%.
Theo giải trình của doanh nghiệp, hoạt động chăn nuôi chịu áp lực từ giá thức ăn ở mức cao, dịch tả heo châu Phi diễn biến phức tạp và sự cạnh tranh của thịt heo nhập khẩu. Những yếu tố này khiến việc kiểm soát chi phí trở thành bài toán khó, ngay cả khi HAGL có lợi thế tự chủ một phần nguyên liệu từ hoạt động trồng chuối.
HAGL không xây thêm chuồng trại, ưu tiên tái đàn
Trước những biến động của thị trường, HAGL đang lựa chọn hướng đi thận trọng hơn với mảng chăn nuôi heo.
Tại Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2026, Chủ tịch HAGL Đoàn Nguyên Đức cho biết doanh nghiệp vẫn đang gây đàn nhưng cần thời gian để đàn heo phát triển. Theo ông, chu kỳ chăn nuôi kéo dài khoảng 1,5 năm, trong khi dịch bệnh diễn biến phức tạp có thể ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư nếu triển khai không phù hợp.
Vì vậy, trong năm 2026, doanh nghiệp không có kế hoạch xây dựng thêm chuồng trại mới mà tập trung tái đàn, khai thác hệ thống hiện có. Đây là sự điều chỉnh đáng chú ý so với giai đoạn HAGL từng đặt nhiều kỳ vọng vào việc mở rộng chăn nuôi và phát triển thị trường tiêu thụ thịt heo.
Không chỉ với chăn nuôi, HAGL cũng đang điều chỉnh trọng tâm đầu tư ở lĩnh vực trồng trọt. Theo kế hoạch công bố đầu năm 2026, doanh nghiệp không mở rộng thêm diện tích chuối, tiếp tục khai thác khoảng 7.000 ha hiện có và tập trung nguồn lực cho các loại cây trồng mới như cà phê, dâu tằm.
Trong định hướng này, chăn nuôi heo chủ yếu được duy trì và tái đàn, thay vì tăng nhanh quy mô như kỳ vọng trước đây.
Từ giấc mơ trang trại đến bàn ăn đến hướng đi thận trọng
Ý tưởng heo ăn chuối, gà ăn chuối từng được bầu Đức giới thiệu như một hướng đi mới của HAGL. Thông qua việc tận dụng phụ phẩm từ vườn chuối làm nguồn thức ăn, doanh nghiệp kỳ vọng giảm chi phí chăn nuôi, đồng thời gia tăng giá trị cho hoạt động nông nghiệp.
Năm 2022, HAGL thành lập Công ty cổ phần BAPI Hoàng Anh Gia Lai cùng đối tác, hướng tới phân phối thịt heo và các sản phẩm thực phẩm. Ở giai đoạn phát triển mạnh, chuỗi Bapi Food từng có gần 200 cửa hàng tại nhiều tỉnh, thành phố.
Tuy nhiên, mô hình bán lẻ này không duy trì được như kỳ vọng. Sau đúng một năm triển khai, chuỗi cửa hàng Bapi Food dừng hoạt động. Tham vọng xây dựng chuỗi phân phối khép kín từ trang trại đến bàn ăn theo mô hình ban đầu cũng không còn được HAGL theo đuổi.
Dù vậy, điều này không đồng nghĩa doanh nghiệp đã từ bỏ chăn nuôi heo. HAGL vẫn duy trì đàn và tìm cách cải thiện hiệu quả sản xuất, nhưng vai trò của mảng kinh doanh này trong cơ cấu doanh thu đã thu hẹp đáng kể.
Trong khi đó, kết quả kinh doanh của HAGL năm 2025 ghi nhận lợi nhuận sau thuế khoảng 2.242 tỷ đồng, với động lực tăng trưởng chủ yếu đến từ mảng trái cây. Doanh thu lĩnh vực này tăng lên gần 5.800 tỷ đồng.
Với sự thay đổi trong chiến lược đầu tư, bài toán của heo ăn chuối hiện không còn đơn thuần là mở rộng quy mô hay phát triển hệ thống phân phối. Thay vào đó, HAGL cần kiểm soát chi phí, tổ chức tái đàn hiệu quả và cải thiện biên lợi nhuận nếu muốn đưa mảng chăn nuôi trở lại quỹ đạo tăng trưởng.
