Đời sống

Phụ tải điện tăng cao trong mùa hè 2026, EVN nói gì về nguy cơ thiếu điện trên cả nước hiện nay

Nắng nóng kéo dài khiến phụ tải điện liên tục tăng cao tại nhiều địa phương, tuy nhiên EVN khẳng định đã chủ động các kịch bản vận hành nhằm bảo đảm cung ứng điện mùa hè 2026. Trong bối cảnh nhu cầu tiêu thụ tăng mạnh, hệ thống điện quốc gia vẫn được duy trì ổn định nhờ phối hợp đồng bộ giữa thủy điện, nhiệt điện và các nguồn năng lượng khác.

EVN nói gì về nguy cơ thiếu điện giữa lúc phụ tải điện tăng cao trong mùa hè 2026?

Những ngày cuối tháng 5, nhiều tỉnh thành phía Bắc và Bắc Trung Bộ tiếp tục ghi nhận nền nhiệt tăng mạnh, kéo theo nhu cầu sử dụng điện dân sinh và sản xuất tăng cao. Trước áp lực lớn từ phụ tải điện, vấn đề thiếu điện trong mùa hè 2026 đang trở thành mối quan tâm của nhiều người dân và doanh nghiệp.

Trao đổi với truyền thông, ông Nguyễn Quốc Dũng, Trưởng ban Kinh doanh của EVN, cho biết từ nay đến cuối năm, hệ thống điện quốc gia về cơ bản vẫn đủ khả năng đáp ứng nhu cầu tiêu thụ điện trên phạm vi cả nước.

Theo đại diện EVN, tập đoàn đã chủ động xây dựng nhiều phương án vận hành ngay từ đầu mùa khô để hạn chế nguy cơ thiếu điện trong các giai đoạn cao điểm. Các nguồn điện từ thủy điện, nhiệt điện, điện gió, điện khí và thủy điện tích năng đều đã được tính toán kỹ nhằm bảo đảm nguồn cung cho sản xuất cũng như sinh hoạt.

Ông Dũng nhấn mạnh: "Hiện tất cả các nguồn từ thủy điện, thủy điện tích năng, điện gió, nhiệt điện...đã được EVN chủ động tính toán, lên phương án, đảm bảo cung ứng cho sản xuất, tiêu dùng từ nay đến cuối năm. Do đó, dù thời tiết nắng nóng cực đoan dài ngày nhưng sẽ không thiếu điện. Tuy nhiên, cũng có thể một vài khu vực bị ảnh hưởng do quá tải ở một vài thời điểm nhất định, điều này là khó tránh khỏi".

Theo các chuyên gia năng lượng, nguy cơ thiếu điện luôn tồn tại khi nhu cầu sử dụng điện tăng mạnh vào mùa nắng nóng. Tuy nhiên, so với các năm trước, hệ thống điện quốc gia hiện đã có sự chuẩn bị tốt hơn về nguồn cung và khả năng điều phối vận hành.

TS. Ngô Tuấn Kiệt, nguyên Viện trưởng Viện Khoa học Năng lượng, cho rằng phụ tải điện liên tục tăng là áp lực lớn đối với ngành điện. Dù vậy, khả năng xảy ra thiếu điện trên diện rộng hiện không quá đáng lo do các nguồn cung đã được chủ động từ sớm.

Ngoài nguồn điện truyền thống, nhiều hộ gia đình và doanh nghiệp hiện cũng đã đầu tư hệ thống điện mặt trời mái nhà nhằm giảm chi phí sử dụng điện, đồng thời góp phần giảm tải cho hệ thống điện quốc gia trong giờ cao điểm.

Dù đánh giá tích cực về khả năng cung ứng điện mùa hè 2026, ông Kiệt cho rằng Việt Nam cần thêm các chính sách đủ mạnh để khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà kết hợp pin lưu trữ.

Ông Kiệt nói: “Chúng ta đã có chính sách khuyến khích lắp điện mặt trời mái nhà nhưng chưa thực sự hấp dẫn, nhất là vấn đề pin lưu trữ để lưu trữ điện sử dụng vào cao điểm tối. Vì thế cần có chính sách tốt hơn, mang tính đột phá hơn trong hỗ trợ pin lưu trữ để thu hút người dân lắp điện mặt trời nhiều hơn. Có như vậy mới hạn chế được nguy cơ thiếu điện”.

Trong bối cảnh điện mùa hè 2026 bước vào giai đoạn cao điểm, nhiều chuyên gia cũng khuyến nghị người dân sử dụng điện tiết kiệm, đặc biệt trong khung giờ tối khi phụ tải điện tăng mạnh nhất trong ngày.

hệ 1s
Theo EVN, từ nay đến cuối năm, về cơ bản hệ thống điện quốc gia vẫn đảm bảo cung ứng điện cho người dân và doanh nghiệp. (Ảnh: Bộ Công Thương)

Hệ thống điện quốc gia vận hành ra sao trước “bão phụ tải” kéo dài nhiều ngày?

Theo Công ty TNHH MTV Vận hành hệ thống điện và thị trường điện Quốc gia (NSMO), các đợt nắng nóng diện rộng trong cuối tháng 5 đã khiến nhu cầu tiêu thụ điện toàn quốc tăng lên mức rất cao. Dù vậy, hệ thống điện quốc gia đến nay vẫn vận hành ổn định, chưa ghi nhận sự cố diện rộng kéo dài.

Đại diện NSMO cho biết các sự cố phát sinh trong thời gian qua chủ yếu chỉ xuất hiện cục bộ tại một số khu vực có phụ tải điện tăng đột biến. Những trường hợp này đều được xử lý nhanh nhằm tránh ảnh hưởng lan rộng đến toàn hệ thống.

Ông Nguyễn Anh Tuấn, Tổng giám đốc EVN, đánh giá ngành điện hiện đang vận hành trong điều kiện áp lực lớn khi nhiều đường dây và trạm biến áp phải hoạt động gần mức công suất tối đa.

Theo EVN, để hạn chế nguy cơ thiếu điện trong mùa hè 2026, các đơn vị điện lực đã được yêu cầu tăng cường trực vận hành 24/24 giờ. Nhiều kịch bản ứng phó sự cố cũng được chuẩn bị nhằm bảo đảm hệ thống điện quốc gia duy trì ổn định trong mọi tình huống.

Bên cạnh đó, EVN đang phối hợp với các doanh nghiệp tiêu thụ điện lớn để triển khai chương trình điều chỉnh phụ tải điện tự nguyện. Mục tiêu là khuyến khích khách hàng dịch chuyển nhu cầu sử dụng điện ra ngoài khung giờ cao điểm buổi tối nhằm giảm áp lực cho hệ thống.

Song song với các giải pháp điều hành phụ tải điện, ngành điện cũng tập trung bảo đảm nguồn nhiên liệu phục vụ sản xuất điện. Các nhà máy nhiệt điện hiện duy trì lượng than tồn kho cao hơn kế hoạch nhằm sẵn sàng đáp ứng yêu cầu huy động.

Nguồn khí và dầu phục vụ phát điện cũng đang được chuẩn bị đầy đủ. Trong khi đó, nhiều hồ thủy điện tiếp tục duy trì mực nước ổn định để phục vụ phát điện vào giờ cao điểm.

hệ 2s
Biểu đồ: Đỉnh công suất phụ tải Hà Nội qua các năm (MW). (Nguồn: EVNHANOI)

Đối với thủy điện, các hồ chứa được vận hành linh hoạt nhằm tối ưu hiệu quả điều tiết. EVN ưu tiên tích nước vào ban ngày và tăng cường phát điện trong thời điểm phụ tải điện tăng mạnh vào buổi tối.

Ở nhóm nhiệt điện than, các tổ máy có khả năng vận hành được huy động tối đa để tăng nguồn dự phòng cho hệ thống điện quốc gia. Các đơn vị phát điện cũng được yêu cầu đẩy nhanh tiến độ sửa chữa, nâng công suất khả dụng nhằm đáp ứng nhu cầu điện tăng cao trong mùa hè.

Ngoài ra, nguồn điện khí và nhiệt điện dầu cũng được huy động linh hoạt để hỗ trợ hệ thống. NSMO đang phối hợp với PV GAS tối ưu nguồn cấp khí, đồng thời thực hiện chuyển đổi linh hoạt giữa khí nội địa, LNG và dầu DO nhằm giảm áp lực chi phí vận hành.

Một số nhà máy điện dầu có giá thành cao như Ô Môn I, Thủ Đức hay Cần Thơ cũng được đưa vào kế hoạch huy động để bảo đảm an toàn cung ứng điện trong các giai đoạn phụ tải điện tăng đột biến.

Đại diện Petrovietnam cho biết toàn bộ các nhà máy điện thuộc tập đoàn hiện vẫn vận hành đúng theo điều độ hệ thống và duy trì trạng thái sẵn sàng cao về nhiên liệu cũng như kỹ thuật.

Trong khi đó, Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) cho biết các nhà máy nhiệt điện thuộc đơn vị hiện duy trì độ khả dụng trên 90%, đáp ứng yêu cầu huy động của NSMO trong giai đoạn cao điểm điện mùa hè 2026.

Giới chuyên gia nhận định với các giải pháp đồng bộ đang triển khai, nguy cơ thiếu điện trên diện rộng trong mùa hè năm nay có thể được kiểm soát. Tuy nhiên, trong bối cảnh phụ tải điện còn tiếp tục tăng cao do thời tiết cực đoan, việc sử dụng điện tiết kiệm và hiệu quả vẫn là yếu tố quan trọng nhằm giảm áp lực cho hệ thống điện quốc gia trong thời gian tới.