Ủy ban Văn hóa - Xã hội của Quốc hội thống nhất với đề xuất xác định ngày 24/11 hằng năm là Ngày Văn hóa Việt Nam, đồng thời người lao động sẽ được nghỉ làm và hưởng đầy đủ lương trong ngày này.
Sáng 20/4, Quốc hội tiếp tục chương trình làm việc trong đợt 2 của kỳ họp thứ nhất, Quốc hội khóa XVI. Tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Lâm Thị Phương Thanh đã trình bày dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về phát triển văn hóa Việt Nam. Theo Bộ trưởng, dự thảo nghị quyết gồm 13 điều với 10 nhóm chính sách lớn.
Một trong những nội dung đáng chú ý là việc thể chế hóa chủ trương của Bộ Chính trị về việc chọn ngày 24/11 hàng năm làm “Ngày Văn hóa Việt Nam”, đồng thời người lao động sẽ được nghỉ làm và hưởng nguyên lương trong ngày này.
Liên quan đến nguồn lực cho phát triển văn hóa, dự thảo nêu rõ Nhà nước sẽ đảm bảo mức chi tối thiểu 2% tổng chi ngân sách hằng năm cho lĩnh vực văn hóa. Bên cạnh đó, các nguồn lực xã hội cũng được khuyến khích huy động nhằm thúc đẩy hoạt động văn hóa.
Ngoài ra, dự thảo đưa ra các chính sách hỗ trợ tiếp cận đất đai, mặt bằng, cũng như ưu đãi về thuế, phí và lệ phí nhằm khuyến khích đầu tư xây dựng các cụm và khu công nghiệp sáng tạo trong lĩnh vực văn hóa. Một số thiết chế văn hóa và thể thao ở cơ sở cũng được đề xuất giao cho cộng đồng dân cư trực tiếp quản lý, vận hành và khai thác.
Về cơ chế ưu đãi đầu tư, Chính phủ đề xuất áp dụng mức thuế giá trị gia tăng 5% đối với một số hoạt động văn hóa như sản xuất, phát hành và phổ biến phim, tổ chức triển lãm, hoạt động thể dục thể thao và biểu diễn nghệ thuật.
Đáng chú ý, dự thảo cũng đề xuất miễn hoàn toàn thuế nhập khẩu và phí hải quan đối với các tác phẩm nghệ thuật có giá trị đặc biệt, di sản, bảo vật quốc gia hoặc cổ vật quý hiếm được mua đấu giá ở nước ngoài và đưa về Việt Nam để trưng bày mà không nhằm mục đích kinh doanh.
Bên cạnh đó, việc tận dụng các trụ sở công dôi dư cũng được đề xuất nhằm thu hút đầu tư vào các dự án văn hóa và thể thao. Dự thảo còn đưa ra một số chính sách thí điểm mô hình đô thị di sản, đồng thời ưu tiên quỹ đất để xây dựng các công trình văn hóa, thể thao và khu vui chơi giải trí phục vụ cộng đồng.
Trong báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa - Xã hội Nguyễn Đắc Vinh cho biết cơ quan thẩm tra cơ bản đồng thuận với đề xuất chọn ngày 24/11 hằng năm làm “Ngày Văn hóa Việt Nam”, đồng thời cho phép người lao động được nghỉ làm và hưởng nguyên lương.
Ngoài ra, cơ quan thẩm tra cũng đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục nghiên cứu để phát huy hiệu quả của các ngày lễ và ngày kỷ niệm lớn của dân tộc gắn với các giá trị văn hóa truyền thống. Điều này nhằm lan tỏa sâu rộng những giá trị văn hóa, đồng thời nâng cao ý thức gìn giữ và phát huy bản sắc dân tộc trong đời sống xã hội.
Ủy ban Văn hóa - Xã hội cũng bày tỏ sự đồng thuận với chủ trương thu hút và khơi thông nguồn lực đầu tư cho lĩnh vực văn hóa. Tuy nhiên, cơ quan này cho rằng cần làm rõ hơn nội hàm của các chính sách và quy định nguyên tắc áp dụng ưu đãi đặc thù để đảm bảo cơ sở pháp lý đầy đủ, qua đó tạo điều kiện thu hút hiệu quả các nguồn lực cho phát triển văn hóa.
Đối với chính sách ưu đãi đầu tư, cơ quan thẩm tra đánh giá việc miễn hoặc giảm tiền thuê đất và tiền thuê tài sản thuộc sở hữu nhà nước đối với các nhà xuất bản hoặc cơ sở sản xuất phim tài liệu, phim khoa học do Nhà nước sở hữu 100% vốn là cần thiết. Tuy vậy, cần rà soát lại để đảm bảo sự phù hợp với các quy định của pháp luật về đất đai cũng như quản lý, sử dụng tài sản công, đồng thời làm rõ tiêu chí và phạm vi áp dụng ưu đãi.
Dự thảo Nghị quyết về phát triển văn hóa Việt Nam dự kiến sẽ tiếp tục được Quốc hội thảo luận, cho ý kiến trước khi tiến hành biểu quyết thông qua trong đợt làm việc thứ hai của kỳ họp.