Xăng RON95 xóa sổ từ 1/6: Bộ Công Thương khẩn cấp tung cơ chế giá đặc thù cho xăng E10!
Từ ngày 1/6/2026, thị trường trong nước sẽ chính thức khai tử xăng khoáng để chuyển dịch sang nhiên liệu sinh học. Trước bước ngoặt này, Bộ Công Thương đã trình Chính phủ dự thảo cơ chế đặc thù nhằm thiết lập giá cơ sở cho xăng E10 trong giai đoạn chuyển tiếp bối cảnh mới.
Theo lộ trình tại Thông tư 50/2025/TT-BCT, thị trường nhiên liệu Việt Nam sẽ có thay đổi lớn từ ngày 1/6/2026. Toàn bộ các dòng xăng khoáng sẽ chính thức ngừng lưu thông.
Sau cột mốc này, người tiêu dùng sẽ chỉ còn hai lựa chọn nhiên liệu sinh học. Đó là xăng E5RON92 và xăng E10.
Hiện tại, cơ quan quản lý mới chỉ công bố giá cơ sở đối với mặt hàng xăng E5RON92. Trong khi đó, dòng xăng sinh học E10 vẫn chưa có giá do Nhà nước thiết lập.
Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) đã chỉ ra thực trạng cung ứng. Mặt hàng E10 mới chỉ được phân phối bởi Petrolimex và PVOIL, chưa hề phổ biến.
Do tính chất chưa thông dụng, các doanh nghiệp đang tự định biên mức bán dựa trên chi phí nội bộ. Nhà nước hoàn toàn chưa công bố giá bán chính thức cho mặt hàng E10 này.
Chính vì mức độ bao phủ thấp, hệ thống quản lý hiện thiếu hụt nghiêm trọng cơ sở dữ liệu. Cơ quan chức năng chưa có đủ số liệu thực tế để tính toán cấu thành giá cơ sở.
Để kích hoạt lưu thông dòng xăng E10 từ ngày 1/6/2026, Bộ Công Thương đang xây dựng giải pháp khẩn cấp. Cơ quan này dự thảo Nghị quyết của Chính phủ nhằm đẩy nhanh lộ trình nhiên liệu sinh học.
Một điểm nhấn quan trọng trong dự thảo là phương án điều hành giá E10 từ đầu tháng 6. Bộ Công Thương kiến nghị áp dụng một cơ chế đặc thù trong giai đoạn chuyển tiếp này.
Về mặt công thức tổng quát, giá cơ sở xăng E10 được kiến nghị định biên theo quy định sẵn có. Cụ thể là dựa vào điểm 2, khoản 12, Điều 1 Nghị định số 80/2023/NĐ-CP.
Do chưa có dữ liệu chi phí thực tế, các yếu tố cấu thành sẽ được tạm tính liên thông. Bộ Công Thương đề xuất mượn định mức của các mặt hàng hiện hữu trên thị trường.
Trong tờ trình gửi Chính phủ, giá xăng khoáng dùng để pha chế sẽ lấy theo quy chuẩn quốc tế. Mức giá này được tạm thời căn cứ theo giá xăng RON95 giao dịch trên thị trường ngoại khối.
Các chi phí logistics như vận chuyển ngoại hải về cảng Việt Nam, premium nguồn trong nước sẽ đồng bộ hóa. Các chỉ số này được áp dụng theo mức hình thành giá cơ sở của xăng RON95.
Ngược lại, các định mức về lợi nhuận và chi phí kinh doanh sẽ quy đổi theo hệ chiếu khác. Nhóm chỉ số này được đề xuất áp dụng theo mức của mặt hàng E5RON92.
Bộ Tài chính sẽ đóng vai trò chủ trì, phối hợp liên bộ để xác định các yếu tố này. Kết quả cấu thành giá sẽ được thông báo bằng văn bản để Bộ Công Thương tính toán cụ thể.
Khi xăng E10 đạt mức tiêu thụ rộng rãi, cơ quan quản lý sẽ chuẩn hóa lại dữ liệu. Bộ Công Thương sẽ xác định đây là mặt hàng phổ biến khi có đủ số liệu chi phí.
Trước mắt, mặt hàng E10RON95-III sẽ được lựa chọn để thực hiện công bố giá cơ sở. Việc theo dõi thực tế sẽ diễn ra trong vòng 3 tháng đầu triển khai.
Trước ngày 1/9/2026, Bộ Công Thương sẽ công bố loại nhiên liệu sinh học được tiêu thụ nhiều nhất. Đây sẽ là căn cứ chính thức để ban hành giá cơ sở lâu dài.
Các thương nhân đầu mối có nghĩa vụ báo cáo kịp thời, chính xác số liệu cho liên bộ. Các dữ liệu gồm giá ethanol, tỷ lệ phối trộn, chi phí vận chuyển, hao hụt.
Doanh nghiệp phải chịu trách nhiệm pháp lý cao nhất về tính trung thực của các báo cáo này. Đây là nguồn dữ liệu nền tảng để cơ quan quản lý tổng hợp và tính toán chi phí thực tế.
