Giá dầu giao ngay tăng vọt 147 USD/thùng: Bất ngờ số lượng dầu mắc kẹt mỗi ngày tại eo biển Hormuz
Trong bối cảnh căng thẳng địa chính trị leo thang, thị trường năng lượng toàn cầu đang chứng kiến sự phân tách kỳ lạ. Trong khi dầu ‘trên giấy’ có dấu hiệu lắng xuống, giá dầu giao ngay tại Biển Bắc đã chạm mốc kỷ lục 147 USD/thùng do dòng chảy qua eo biển Hormuz bị tắc nghẽn nghiêm trọng.
Căng thẳng tại Trung Đông vừa trải qua một tuần đầy biến động khi các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran rơi vào bế tắc. Ngay sau đó, Washington tuyên bố thực hiện phong tỏa eo biển Hormuz, tuyến hàng hải huyết mạch vốn xử lý tới 20% sản lượng dầu khí giao dịch toàn cầu mỗi ngày.
Động thái này đã kích hoạt đà tăng giá mạnh mẽ, có thời điểm giá dầu nhảy vọt hơn 8%. Tuy nhiên, phản ứng của các nhà đầu tư trên thị trường kỳ hạn bắt đầu cho thấy sự phân hóa. Nhiều người tin rằng giai đoạn khủng hoảng nhất có thể đã dần trôi qua.
Ông Billy Leung, chiến lược gia tại Global X ETFs, nhận định thị trường dường như chạm tới điểm "bất định". Theo ông, phản ứng của giới đầu tư trước các thông tin địa chính trị hiện nay đã bớt cực đoan hơn so với các giai đoạn trước đó của cuộc khủng hoảng.
Bên cạnh đó, giới phân tích cho rằng các thông điệp từ Tổng thống Donald Trump có thể chỉ là "chiến thuật đàm phán". Điều này khiến thị trường dần hình thành cơ chế tự thích nghi với những biến động giá sau mỗi thông báo mới từ phía chính quyền Mỹ.
Trái ngược với vẻ ổn định trên sàn giao dịch, thị trường dầu vật chất đang đối mặt với thực trạng khắc nghiệt. Việc lưu thông qua Hormuz bị gián đoạn liên tục trong khoảng 7 tuần đã siết chặt nguồn cung thực tế, đẩy giá dầu giao ngay lên mức cao ngất ngưỡng.
Các số liệu thống kê cho thấy tình hình đáng báo động: Khoảng 10 triệu thùng dầu đang bị mắc kẹt mỗi ngày tại khu vực này. Lượng hàng khổng lồ không thể tiếp cận các nhà máy lọc dầu, tạo ra cơn khát năng lượng cục bộ trên phạm vi toàn cầu.
Ngay cả trong kịch bản eo biển được khai thông tức thì, dòng chảy năng lượng cũng không thể phục hồi ngay. Các chuyên gia cảnh báo thế giới cần tới nhiều tháng để tái thiết lập trạng thái bình thường sau những tổn thương sâu sắc về chuỗi cung ứng.
Sự khan hiếm đã đẩy giá dầu Forties tại Biển Bắc chạm mốc 147 USD/thùng vào tuần trước. Đây là con số kỷ lục, vượt qua cả những giai đoạn sốt giá đỉnh điểm năm 2008, phản ánh sự căng thẳng tột độ của thị trường dầu thực tế hiện nay.
Trong khi đó, giá dầu Brent kỳ hạn vẫn duy trì ở mức dưới 100 USD/thùng. Khoảng chênh lệch khổng lồ từ 40-50 USD mỗi thùng giữa giá giao ngay và giá hợp đồng tương lai cho thấy một nghịch lý chưa từng có trong lịch sử ngành năng lượng.
Ông Ole Hansen, trưởng bộ phận chiến lược hàng hóa tại Saxo Bank, lý giải rằng đà giảm của dầu kỳ hạn chủ yếu do các vị thế đầu cơ bị thu hẹp. "Sự sụt giảm này không xuất phát từ việc tình hình cung cầu thực tế đã được cải thiện", ông nhấn mạnh.
Bài toán kinh tế toàn cầu đang đứng trước ngã rẽ nguy hiểm. Các nhà phân tích đang đặt câu hỏi liệu việc đóng cửa eo biển Hormuz sẽ gây tổn thương cho nền kinh tế Iran nhanh hơn, hay chính kinh tế thế giới mới là bên chịu thiệt hại nặng nề nhất.
Mối lo ngại còn tăng cao khi xung đột có nguy cơ lan rộng tới các đồng minh của Iran. Nếu lực lượng Houthi tại Yemen tham gia sâu hơn, các tuyến vận tải chiến lược như eo biển Bab el-Mandeb hay kênh đào Suez cũng sẽ rơi vào tầm ngắm.
Trong quá khứ, Houthi từng tấn công tàu thương mại tại Bab el-Mandeb. Đây vốn là tuyến đường quan trọng giúp dầu Saudi Arabia "né" eo biển Hormuz để duy trì dòng chảy hàng hóa qua kênh đào Suez, đảm bảo an ninh năng lượng cho khu vực châu Âu.
Hiện tại, các bên liên quan vẫn giữ vững lập trường cứng rắn, chưa có bất kỳ tín hiệu đột phá nào về mặt ngoại giao. Điều này dự báo một tương lai bất định, khi áp lực lên giá dầu và thị trường năng lượng toàn cầu vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt.
