Trước nguy cơ gián đoạn chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu do xung đột Trung Đông, Thủ tướng yêu cầu các bộ ngành khẩn trương bổ sung dự trữ xăng dầu quốc gia và hoàn thiện cơ chế xuất cấp để chủ động ứng phó khi thị trường biến động.
Theo VnExpress, Ngày 12/3, Thủ tướng Chính phủ ban hành công điện về việc điều hành thị trường xăng dầu. Quyết định này đưa ra trong bối cảnh xung đột Trung Đông gây áp lực nặng nề lên chuỗi cung ứng và giá cả năng lượng thế giới.
Củng cố "hàng rào" dự trữ năng lượng quốc gia
Thủ tướng chỉ đạo Bộ Công Thương và Bộ Tài chính phối hợp chặt chẽ để bổ sung nguồn dự trữ xăng dầu quốc gia. Nhiệm vụ trọng tâm là hoàn thiện các quy định về xuất cấp nguồn dự trữ này để sẵn sàng can thiệp trong các tình huống đặc biệt nguy cấp.
Hiện nay, hệ thống dự trữ xăng dầu của Việt Nam được cấu thành từ ba nguồn chính. Dự trữ thương mại tại các doanh nghiệp đầu mối duy trì 20 ngày và thương nhân phân phối là 5 ngày cung ứng. Hai nguồn còn lại đến từ dự trữ sản xuất tại các nhà máy lọc dầu và dự trữ quốc gia (khoảng 7 ngày sử dụng).
Tại cuộc họp đầu tuần, Thứ trưởng Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết: “Việt Nam chưa phải dùng đến nguồn dự trữ quốc gia - vốn chỉ sử dụng trong trường hợp thiếu hụt nguồn nhập khẩu hoặc sản xuất trong nước sụt giảm nghiêm trọng”.
Kịch bản ứng phó và trách nhiệm của các đơn vị
Lãnh đạo Chính phủ giao Bộ trưởng Công Thương chịu trách nhiệm toàn diện trong việc điều phối thị trường. Cơ quan quản lý phải giám sát chặt chẽ cung cầu, hoạt động của hệ thống phân phối và phối hợp với Bộ Tài chính điều hành giá, tuyệt đối “không để trục lợi chính sách, lợi ích nhóm”.
Đối với các đơn vị sản xuất như PVN, Petrolimex, Lọc hóa dầu Bình Sơn và Nghi Sơn, yêu cầu đặt ra là vận hành ổn định, tối ưu công suất. Các doanh nghiệp này cần chủ động đa dạng hóa nguyên liệu và đảm bảo nguồn hàng cho hệ thống phân phối theo đúng giá niêm yết.
Về phía tài chính, Ngân hàng Nhà nước được yêu cầu hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận ngoại tệ và vốn tín dụng để nhập khẩu. Bộ Tài chính có nhiệm vụ giám sát Quỹ Bình ổn giá và triển khai các chính sách thuế phù hợp để tạo thuận lợi cho hoạt động kinh doanh.
Ngăn chặn đầu cơ và thúc đẩy chuyển đổi năng lượng
Thủ tướng nhấn mạnh các địa phương phải kiểm soát chặt chẽ, xử lý nghiêm hành vi găm hàng hoặc buôn lậu qua biên giới. Mục tiêu cốt lõi là không để xảy ra tình trạng các điểm bán lẻ dừng hoạt động không lý do, gây đứt gãy cục bộ.
Trước tình trạng người dân đổ xô mua tích trữ khiến nhu cầu tăng đột biến 50-100%, Chính phủ khuyến khích các giải pháp tiết kiệm. Việc ưu tiên phương tiện công cộng, xe điện và nhiên liệu sinh học được xem là chiến lược lâu dài để giảm phụ thuộc vào xăng khoáng.
Về khả năng đáp ứng hiện tại, Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân khẳng định: “Nhà điều hành đã có kịch bản ứng phó, nguồn xăng dầu trong nước đủ đáp ứng nhu cầu tiêu thụ đến hết tháng 3”.
Thị trường ghi nhận biến động lớn khi giá xăng RON 95-III hiện đạt 25.240 đồng/lít, tăng hơn 5.000 đồng so với cuối tháng 2. Trong khi đó, dầu diesel ở mức 26.470 đồng/lít, tăng mạnh do ảnh hưởng trực tiếp từ xung đột địa chính trị.
