Giá xăng dầu biến động mạnh, nước nào ở châu Á vừa ra lệnh áp trần giá xăng sau gần 3 thập kỷ?
Sức nóng từ eo biển Hormuz đẩy giá dầu vượt ngưỡng 100 USD/thùng, buộc các nền kinh tế châu Á vào cuộc đua bình ổn khẩn cấp. Từ việc chi hàng chục tỷ USD trợ giá đến áp đặt định mức bán lẻ, khu vực này đang nỗ lực xoay xở trước áp lực chi phí năng lượng trực diện.
Căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông đang tạo ra áp lực nặng nề lên thị trường năng lượng toàn cầu. Đặc biệt, khu vực eo biển Hormuz – nơi luân chuyển khoảng 20 triệu thùng dầu mỗi ngày đang trở thành tâm điểm chú ý. Biến động này trực tiếp đẩy chi phí vận tải và giá dầu thô vượt mốc 100 USD/thùng.
Theo Bloomberg, một mặt bằng giá nhiên liệu mới đang dần xác lập, gây sức ép lớn lên các nước châu Á vốn phụ thuộc nhiều vào nhập khẩu. Dữ liệu từ The Wall Street Journal cho thấy đà tăng của dầu thô đã phản ánh ngay lập tức lên bảng giá tại các trạm xăng khắp khu vực.
Tại Nhật Bản, giá xăng đã tăng mạnh 25%, chạm mức cao nhất kể từ giữa năm 2022. Trước tình hình này, Chính phủ Nhật Bản đang cân nhắc các công cụ linh hoạt để can thiệp. Trong đó, phương án sử dụng kho dự trữ năng lượng quốc gia để bình ổn thị trường đang được xem xét kỹ lưỡng.
Hàn Quốc cũng đưa ra những phản ứng quyết liệt để bảo vệ nền kinh tế thương mại. Chính quyền nước này quyết định áp trần giá nhiên liệu bán lẻ, biện pháp hiếm hoi được tái sử dụng sau gần 30 năm. Đồng thời, một gói ổn định thị trường trị giá 100.000 tỷ won (khoảng 96 tỷ USD) đã được triển khai.
Không chỉ xăng dầu, năng lượng sinh hoạt cũng biến động. Tại Ấn Độ, Tập đoàn Indian Oil Corp đã tăng giá khí gas LPG thêm 7%. Một bình gas 14,2 kg tại New Delhi hiện có giá 913 rupee. Thậm chí, thành phố Pune còn khuyến khích chuyển đổi từ hỏa táng bằng khí đốt sang dùng điện để tiết kiệm.
Theo Reuters, nhiều quốc gia đang chủ động định hình lại thói quen sinh hoạt để giảm phụ thuộc. Philippines đã áp dụng tuần làm việc 4 ngày cho một số cơ quan nhà nước. Mục tiêu của quốc gia này là cắt giảm từ 10-20% mức tiêu thụ điện và xăng dầu công vụ.
Pakistan cũng ghi nhận mức tăng giá nhiên liệu thêm 55 rupee/lít để bám sát giá thế giới. Để thích ứng, chính phủ nước này cho phép làm việc từ xa và đóng cửa trường học trong hai tuần. Ngoài ra, 60% xe công vụ tại đây cũng tạm thời ngừng hoạt động để tối ưu hóa nguồn lực.
Tại Bangladesh, hệ thống bán lẻ đã thiết lập định mức bán hàng thông minh nhằm đảm bảo tính công bằng. Cụ thể, xe máy chỉ được đổ tối đa 2 lít mỗi lần để tránh tình trạng tích trữ. Trong khi đó, Sri Lanka khẳng định lượng dự trữ quốc gia vẫn đủ đáp ứng từ 35-37 ngày tới.
Indonesia chọn cách củng cố "tấm khiên" tài chính bằng ngân sách trợ giá lên tới 381,3 nghìn tỷ rupiah (khoảng 32 tỷ USD). Song song đó, quốc gia Đông Nam Á này lên kế hoạch đẩy nhanh tỷ lệ sử dụng nhiên liệu sinh học B50. Đây là bước đi chiến lược nhằm từng bước tự chủ năng lượng trong tương lai.
Đánh giá về các biện pháp can thiệp, bà June Goh, chuyên gia tại Sparta (Singapore), nhận định việc chính phủ các nước trợ giá hoặc áp trần là nỗ lực rất lớn. Theo bà, đây là cách để các quốc gia "chia sẻ gánh nặng với người dân" trước những biến số khó lường của thị trường.
Dưới góc nhìn khác, chuyên gia Edward C. Chow từ Chevron nhận định rằng, việc mặt bằng giá nhiên liệu thay đổi là "quy luật vận động tất yếu". Những điều chỉnh hiện tại cho thấy khả năng thích ứng linh hoạt của các nước châu Á, giúp duy trì sự ổn định kinh tế giữa bối cảnh toàn cầu đầy biến động.
