Đời sống

Giá dầu thế giới tăng mạnh vì chiến sự Iran, dự báo nguy cơ vượt 100 USD/thùng chỉ trong vài tuần

Xung đột tại Iran đang làm rung chuyển thị trường năng lượng toàn cầu. Hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz gần như đình trệ, khiến nguồn cung dầu gián đoạn nghiêm trọng và đẩy giá dầu tăng vọt, thậm chí có nguy cơ sớm vượt mốc 100 USD/thùng.

Theo báo Dân trí, thị trường năng lượng thế giới vừa trải qua một tuần biến động dữ dội khi các cuộc đụng độ quân sự tại Iran trực tiếp bẻ gãy chuỗi cung ứng. Việc lưu thông qua eo biển Hormuz gần như đình trệ hoàn toàn, khiến giá dầu thô WTI của Mỹ tăng vọt 12%, chạm mốc 91 USD/thùng. Đây được ghi nhận là mức tăng trong ngày mạnh nhất của mặt hàng này trong gần 6 năm qua.

Cùng chung xu hướng, dầu Brent cũng xác lập mặt bằng giá mới quanh ngưỡng 93 USD/thùng. Không chỉ dầu thô, các chế phẩm tinh chế đang chịu áp lực nặng nề. Tại thị trường châu Âu, giá dầu diesel hàm lượng lưu huỳnh thấp trên sàn ICE Futures Europe đã tăng vọt 50% chỉ trong một tuần, thiết lập kỷ lục tăng trưởng chưa từng có trong lịch sử.

Dữ liệu từ Citigroup chỉ ra rằng việc eo biển Hormuz bị tê liệt đang gây ra tình trạng thiếu hụt trầm trọng, ước tính khoảng 7-11 triệu thùng dầu mỗi ngày. Các tổ chức tài chính lớn đồng loạt đưa ra cảnh báo về một kịch bản tồi tệ hơn nếu tình hình chiến sự không sớm được hạ nhiệt, đẩy giá nhiên liệu leo thang không kiểm soát.

giaxangdau (1)
Thị trường năng lượng thế giới đang biến động mạnh. Ảnh minh họa.

Goldman Sachs nhận định trong trường hợp nguồn cung bị gián đoạn kéo dài, giá dầu sẽ dễ dàng xuyên thủng mốc 100 USD/thùng. Thậm chí, Bộ trưởng Năng lượng Qatar còn đưa ra dự báo gây sốc khi cho rằng mức giá có thể chạm ngưỡng 150 USD/thùng chỉ sau 2-3 tuần nếu các tàu chở dầu tiếp tục bị chặn tại tuyến hàng hải chiến lược này.

Tại Mỹ, người tiêu dùng đang cảm nhận rõ rệt sức nóng từ Trung Đông. Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA) xác nhận tính đến ngày 6/3, giá xăng trung bình đã tăng 11% so với tuần trước, đạt mức cao nhất kể từ tháng 9/2024. Song song đó, giá dầu diesel cũng tăng 15%, chạm đỉnh kể từ cuối năm 2023 đến nay.

Dù từng cam kết hạ giá năng lượng khi tranh cử, Tổng thống Donald Trump hiện vẫn ưu tiên các mục tiêu quân sự. Trả lời Reuters ngày 5/3, ông cho biết không quá lo ngại về việc giá xăng tăng do xung đột: "Ưu tiên trước mắt của Washington vẫn là chiến dịch quân sự”. Mỹ hiện giữ vị thế nhà sản xuất dầu lớn nhất nhưng cũng là bên tiêu thụ hàng đầu.

dau-tho
Tàu thuyền tại Eo biển Hormuz ngày 2/3 (Ảnh: Reuters).

Chuyên gia Patrick De Haan từ GasBuddy cảnh báo áp lực lên túi tiền người dân Mỹ sẽ còn tiếp diễn. Bên cạnh địa chính trị, các yếu tố mùa vụ như nhu cầu đi lại tăng cao vào mùa xuân và chi phí sản xuất xăng mùa hè đắt đỏ cũng góp phần đẩy giá lên. Tình trạng thiếu hụt tồn kho diesel do mùa đông kéo dài càng làm nguồn cung căng thẳng.

Hệ lụy của việc giá diesel tăng cao không chỉ dừng lại ở ngành vận tải. Giới phân tích lo ngại chi phí logistics và sản xuất tăng sẽ kéo theo làn sóng tăng giá hàng hóa diện rộng, từ lương thực đến nội thất. Loại nhiên liệu này đóng vai trò xương sống trong mọi hoạt động từ nông nghiệp đến vận tải biển toàn cầu.

Trước tình hình này, Nhà Trắng đang nỗ lực tìm kiếm giải pháp ổn định thị trường. Tuy nhiên, Giám đốc Hội đồng Kinh tế quốc gia Kevin Hassett khẳng định: "Nhà Trắng hiện chưa có kế hoạch sử dụng kho dự trữ dầu chiến lược". Thay vào đó, Mỹ chọn cách nới lỏng hạn chế để Ấn Độ mua dầu Nga và công bố gói bảo hiểm hàng hải 20 tỷ USD.

Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế, eo biển Hormuz vận chuyển khoảng 20 triệu thùng dầu mỗi ngày, tương đương 20% lượng cung toàn cầu. Trung tâm Thông tin Hàng hải (JMIC) cảnh báo hoạt động thương mại tại đây gần như dừng lại do rủi ro an ninh và phí bảo hiểm tăng vọt, đe dọa trực tiếp đến an ninh năng lượng thế giới.