Cháy xe khách 7 người tử vong, 5 người bỏng nặng: Cục Đăng kiểm nói rõ khái niệm giường và cabin đôi
Chiếc xe khách gặp nạn tại Đồng Nai được phê duyệt sức chở 25 người, gồm tài xế và 24 hành khách nằm giường. Tuy nhiên, thời điểm xảy ra cháy, trên xe có tới 37 hành khách, khiến quá trình thoát nạn qua hành lang và cửa chính trở nên đặc biệt khó khăn.
Xe được thiết kế 24 giường nhưng chở 37 hành khách
Vụ xe khách giường nằm đâm vào hộ lan rồi bốc cháy trên quốc lộ 1, đoạn qua TP Đồng Nai, khiến 7 người tử vong đang đặt ra nhiều vấn đề liên quan đến số người được phép vận chuyển và điều kiện thoát hiểm trên phương tiện.
Theo thông tin ban đầu, chiếc xe gặp nạn được thiết kế với 24 giường nằm có kích thước tương đối rộng. Mỗi vị trí được bố trí như một khoang riêng, có rèm che và thường được các đơn vị vận tải giới thiệu với tên gọi “giường đôi”, “phòng đôi” hoặc “cabin đôi”.
Dù vậy, số hành khách thực tế trên xe tại thời điểm xảy ra sự cố là 37 người, cao hơn đáng kể so với sức chở được cơ quan đăng kiểm chứng nhận.
Theo QCVN 09:2024/BGTVT, mỗi giường nằm trên ô tô khách chỉ được bố trí cho một người sử dụng và phải có dây đai an toàn phù hợp.
Cục Đăng kiểm: Không có khái niệm “xe giường đôi”
Đại diện Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết phương tiện xảy ra tai nạn là xe khách mang nhãn hiệu Kim Long, được thiết kế chở tối đa 25 người, bao gồm một người ngồi và 24 người nằm.
Mặc dù mỗi giường trên dòng xe này có không gian rộng hơn các loại xe giường nằm thông thường, cơ quan đăng kiểm khẳng định đây vẫn là giường dành cho một hành khách, không được tính là giường đôi hoặc phòng đôi.
“Chiếc xe khách trong vụ tai nạn tại Đồng Nai có giấy chứng nhận thiết kế mỗi giường chỉ bố trí cho một hành khách. Như vậy, sức chở đúng quy định là 24 khách chứ không phải là 48 người”, đại diện Cục Đăng kiểm cho biết.
Cơ quan này đồng thời khẳng định trong các quy định đăng kiểm hiện hành không tồn tại khái niệm “giường đôi” hay “cabin đôi”.
Trên thị trường vận tải hành khách hiện nay, các xe giường nằm phổ biến thường có từ 32 đến 40 vị trí, chia thành ba dãy giường hai tầng và hai lối đi dọc thân xe. Mỗi giường chỉ có diện tích vừa đủ cho một người.
Ngoài ra còn có dòng xe từ 20 đến 24 giường, trong đó từng vị trí được thiết kế thành khoang riêng, có rèm che và không gian rộng hơn. Từ kiểu bố trí này, nhiều nhà xe đã sử dụng tên gọi “phòng đôi” hoặc “cabin đôi” để quảng cáo, hướng tới các cặp đôi và gia đình có trẻ nhỏ.
Đối với những đơn vị tuân thủ đúng quy định một người trên mỗi giường, giá vé thường cao hơn do toàn bộ chuyến xe chỉ phục vụ khoảng 20-24 hành khách. Ngược lại, một số nhà xe hạ giá vé bằng cách xếp hai người vào chung một cabin.
37 người cùng thoát qua lối đi hẹp
Việc chở vượt số người được phép có thể làm gia tăng rủi ro khi phương tiện xảy ra cháy, va chạm hoặc phải sơ tán khẩn cấp. Sau khi xe đâm vào hộ lan và bắt đầu bốc cháy, tài xế đã hô hoán, yêu cầu hành khách nhanh chóng rời khỏi phương tiện. Tuy nhiên, thay vì sơ tán 24 hành khách theo thiết kế, những người trên xe phải tìm cách đưa tổng cộng 37 hành khách ra ngoài.
Một nhân chứng kể lại: “Phía trước kẹt người chờ xuống, phía sau dòng người dồn lên”. Phần lớn hành khách được cho là đã thoát ra bằng cửa chính ở phía trước. Ban đầu, cửa bị mắc kẹt, sau đó phụ xe đạp bung để mở lối thoát.
Những người tử vong chủ yếu ở khu vực cuối xe và không kịp di chuyển ra ngoài. Một hành khách cho biết đã tìm búa để phá kính nhưng không thấy, vì vậy buộc phải chen theo dòng người hướng về cửa trước. Vụ cháy khiến 7 người thiệt mạng và 5 người khác phải nhập viện điều trị bỏng.
Xe giường nằm phải đáp ứng những điều kiện thoát hiểm nào?
Theo đại diện Cục Đăng kiểm Việt Nam, xe khách giường nằm muốn đưa vào khai thác không chỉ phải có chứng nhận an toàn kỹ thuật mà còn phải tuân thủ nhiều yêu cầu bảo vệ hành khách.
Các tiêu chuẩn liên quan bao gồm kết cấu khoang hành khách, cách sắp xếp giường nằm, kích thước lối đi, cửa thoát hiểm, lối thoát khẩn cấp và dụng cụ phá kính khi xảy ra sự cố.
Thông tư 36/2024/TT-BGTVT cũng quy định phía sau ghế ngồi hoặc bên cạnh giường nằm phải có bảng hướng dẫn về an toàn giao thông và thoát hiểm. Nội dung hướng dẫn phải thể hiện cách sử dụng bình chữa cháy, búa thoát hiểm và hướng di chuyển ra ngoài khi có tình huống nguy hiểm.
Sau vụ việc, cơ quan điều tra không chỉ làm rõ dấu hiệu chở vượt số người cho phép mà còn kiểm tra việc trang bị, duy trì các điều kiện phòng cháy, chữa cháy và thoát hiểm trên chiếc xe gặp nạn.
Tài xế khai buồn ngủ, không làm chủ tay lái
Khoảng 2h30 ngày 21/7, xe khách giường nằm biển kiểm soát 50E-447.02 di chuyển trên quốc lộ 1 theo hướng Đồng Nai đi TPHCM.
Khi đến địa phận xã Hưng Thịnh, TP Đồng Nai, phương tiện lao vào hộ lan bên đường rồi phát sinh cháy. Vụ tai nạn làm 7 người tử vong, trong đó có 3 trẻ em.
Theo báo cáo ban đầu, tài xế Trần Thanh Hải, 41 tuổi, trú tại tỉnh Khánh Hòa, buồn ngủ trong lúc điều khiển phương tiện nên không làm chủ tay lái. Sau khi xe va vào hộ lan bên phải quốc lộ, ngọn lửa xuất hiện từ khu vực gầm phía trước, gần vị trí bình dầu.
Kết quả kiểm tra nhanh cho thấy tài xế không có nồng độ cồn trong hơi thở và âm tính với chất ma túy.
Người này là tài xế của Công ty TNHH Thương mại và Vận tải Năm Lu, có địa chỉ tại phường Bảo An, tỉnh Khánh Hòa.
Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Đồng Nai đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và tạm giam Trần Thanh Hải để điều tra về tội Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ.
Cơ quan chức năng đang tiếp tục làm rõ việc xe chở vượt số hành khách được phép, đồng thời kiểm tra toàn bộ trang thiết bị an toàn, phòng cháy và thoát hiểm trên phương tiện.