Một công ty vay 5.833 lượng vàng SJC từ lúc giá 17 triệu/lượng: Hiện không còn khả năng thanh toán
Khoản vay 5.833 lượng vàng SJC cách đây hơn 15 năm đang trở thành 'gánh nặng' tài chính khổng lồ đối với Công ty cổ phần Kinh doanh Thủy hải sản Sài Gòn (mã APT), góp phần đẩy doanh nghiệp này vào mức lỗ kỷ lục 1.153 tỷ đồng trong năm 2025.
Theo báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025, công ty ghi nhận khoản lỗ lớn nhất từ trước đến nay, nâng tổng lỗ lũy kế lên khoảng 2.700 tỷ đồng.
Khoản vay vàng “phình to” theo thời gian
Doanh nghiệp này vay 5.833 lượng vàng SJC từ tháng 1/2009, với mức giá khoảng 17,66 triệu đồng/lượng, tương đương hơn 100 tỷ đồng. Đồng thời, công ty cũng vay thêm một khoản tiền mặt giá trị tương đương.
Tuy nhiên, giá vàng liên tục leo thang trong nhiều năm, hiện lên tới khoảng 173 triệu đồng/lượng, khiến nghĩa vụ nợ (bao gồm cả gốc và lãi) tăng mạnh theo thời gian. Đến cuối năm 2024, tổng dư nợ từ hai khoản vay đã lên hơn 1.583 tỷ đồng, trong đó nợ gốc khoảng 594 tỷ đồng và lãi phát sinh gần 989 tỷ đồng.
Riêng khoản vay bằng vàng, sau khi được đánh giá lại theo giá thị trường, dư nợ gốc đã tăng lên khoảng 891 tỷ đồng, kéo tổng nghĩa vụ liên quan vượt mốc 2.400 tỷ đồng.
Tài chính lao dốc, âm vốn nặng
Công ty được thành lập từ năm 1976, từng là đơn vị lớn trong ngành thủy sản phía Nam, với sản lượng chế biến hàng năm từ 20.000–30.000 tấn, trong đó khoảng 60% phục vụ xuất khẩu.
Tuy nhiên, từ năm 2008, doanh nghiệp bắt đầu gặp khó khăn khi các khoản phải thu khó đòi gia tăng, chủ yếu từ việc ứng vốn cho các mô hình nuôi trồng nhưng không thu hồi được. Điều này buộc công ty phải vay vốn ngân hàng để duy trì hoạt động.
Những năm gần đây, chi phí tài chính tăng cao khiến doanh nghiệp liên tục thua lỗ, dù doanh thu vẫn duy trì quanh mức 250–300 tỷ đồng mỗi năm.
Năm 2024, công ty lỗ 201 tỷ đồng. Sang năm 2025, mức lỗ tăng vọt lên 1.153 tỷ đồng. Tính đến cuối năm, tổng tài sản chỉ còn khoảng 195 tỷ đồng, trong khi vốn chủ sở hữu âm hơn 2.600 tỷ đồng. Tổng nợ phải trả lên tới 2.800 tỷ đồng, chủ yếu là nghĩa vụ với ngân hàng Sacombank (đơn vị nhận sáp nhập Ngân hàng Phương Nam từ năm 2015).
Nguy cơ mất khả năng hoạt động liên tục
Báo cáo tài chính cho thấy doanh nghiệp hiện không còn khả năng thanh toán khoản nợ khổng lồ này. Đơn vị kiểm toán cũng lưu ý về rủi ro nghiêm trọng liên quan đến khả năng hoạt động liên tục của công ty.
Trong nỗ lực xử lý nợ, Sacombank đã nhiều lần đưa khoản nợ ra đấu giá nhưng chưa tìm được nhà đầu tư. Gần nhất, vào tháng 4/2025, khoản nợ được chào bán với giá khởi điểm khoảng 317 tỷ đồng, tương đương 20% giá trị sổ sách.
Về cơ cấu cổ đông, Tổng công ty Thương mại Sài Gòn (Satra) hiện nắm 30% vốn, trong khi Tập đoàn Somo Việt Nam sở hữu 41,1%. Ông Nguyễn Lâm Vinh Huy – Chủ tịch Somo, đồng thời giữ vai trò Chủ tịch tại doanh nghiệp này, từng có thời gian dài đảm nhiệm vị trí lãnh đạo tại Ngân hàng Phương Nam và Sacombank-SBJ.
