Vị vua duy nhất của Việt Nam được đánh giá mạnh ngang ‘thiên cổ vô nhị’ Hạng Vũ của Trung Quốc
Trong lịch sử phong kiến Việt Nam từng xuất hiện nhiều vị vua anh minh, danh tướng kiệt xuất. Tuy nhiên, theo nhiều giai thoại và ghi chép dân gian, chỉ có một nhân vật được ví sở hữu sức mạnh sánh ngang với Hạng Vũ – danh tướng lừng danh của Trung Quốc.
Trong lịch sử Trung Hoa, Hạng Vũ được xem là một trong những võ tướng kiệt xuất nhất, nổi tiếng với sức khỏe phi thường. Tương truyền, ông từng một mình nhấc bổng chiếc vạc lớn trước miếu vua Hạ Vũ, trở thành biểu tượng của sức mạnh hiếm có.
Ở Việt Nam, nhiều giai thoại cũng kể rằng Ngô Quyền sở hữu thể chất vượt trội không kém. Ông sinh ra tại Đường Lâm, là con của hào trưởng Ngô Mân và sau này trở thành con rể của Dương Đình Nghệ.
Theo một số tư liệu xưa, ngay từ khi chào đời, Ngô Quyền đã mang nhiều dấu hiệu được xem là quý tướng. Trên lưng ông có 31 nốt ruồi, ngày cất tiếng khóc chào đời được cho là xuất hiện ánh sáng bao phủ ngôi nhà họ Ngô. Gia đình còn mời thầy tướng đến xem và được dự đoán rằng cậu bé sau này sẽ trở thành người đứng đầu một phương. Chính vì vậy, cha mẹ đã đặt tên ông là Ngô Quyền, với mong muốn con trai lớn lên trở thành bậc anh hùng.
Lớn lên, Ngô Quyền nổi tiếng khôi ngô, mắt sáng, dáng đi oai vệ, phong thái đĩnh đạc và đặc biệt rất giỏi võ nghệ. Tương truyền, trong một lần luyện tập, ông đã nâng bổng một chiếc vạc lớn khiến mọi người có mặt đều kinh ngạc. Hành động này thường được so sánh với điển tích Hạng Vũ nhấc vạc hay Quan Vũ nâng tảng đá nghìn cân trong các câu chuyện cổ.
Không chỉ nổi tiếng bởi sức mạnh, Ngô Quyền còn sớm bộc lộ tài năng quân sự và chí lớn. Sau khi tiêu diệt Kiều Công Tiễn, ông đánh bại quân Nam Hán trên sông Bạch Đằng năm 938, chấm dứt hơn một thiên niên kỷ Bắc thuộc và mở ra thời kỳ độc lập, tự chủ cho dân tộc.
Chiến thắng ấy đưa Ngô Quyền lên ngôi vua, lập nên nhà Ngô và đóng đô tại Cổ Loa. Công lao của ông được nhiều sử gia và danh nhân đời sau hết lời ca ngợi.
Trong Đại Nam quốc sử diễn ca, Lê Ngô Cát và Phạm Đình Toái từng viết:
"Dương Công xưa có rể hiền,
Đường Lâm hào hữu tên Quyền họ Ngô".
Trong Việt Nam quốc sử khảo, Phan Bội Châu tôn Ngô Quyền là "Tổ Trung hưng", ghi nhận công lao khôi phục nền độc lập của dân tộc.
Danh nhân Nguyễn Trãi trong Dư địa chí cũng từng nhắc đến chiến công của vị vua này với lời đánh giá: "Vua Tiền Ngô dẹp quân Hán, khôi phục nước nhà, đất đai thu được".
Còn sử gia Ngô Thì Sĩ khẳng định võ công của Ngô Quyền không chỉ rực rỡ trong một thời mà còn có ý nghĩa lớn lao đối với nhiều thế hệ sau: "Võ công lớn ấy còn vĩ đại đến nghìn năm, chứ có phải chỉ rạng rỡ một thời mà thôi đâu".
Đến nay, Ngô Quyền vẫn được xem là một trong những vị vua có ảnh hưởng lớn nhất trong lịch sử Việt Nam. Bên cạnh những chiến công được sử sách ghi nhận, các giai thoại về sức mạnh phi thường của ông cũng góp phần làm nên hình tượng vị anh hùng được hậu thế truyền tụng qua nhiều thế kỷ.
