Vụ nữ sinh tử vong ở Vĩnh Long: 4 cựu cán bộ bị khởi tố, trách nhiệm bồi thường cho nạn nhân thế nào?
Theo luật sư, việc giải quyết vụ tai nạn liên quan đến bé Nguyễn Ngọc Bảo Trân cần bảo đảm đồng thời hai mục tiêu: xử lý nghiêm các cá nhân sai phạm và khôi phục đầy đủ quyền lợi hợp pháp cho gia đình nạn nhân.
Vụ việc để lại hệ lụy xã hội nghiêm trọng
Cơ quan điều tra thuộc Viện kiểm sát nhân dân tối cao vừa ra quyết định khởi tố bị can, áp dụng lệnh cấm đi khỏi nơi cư trú đối với bà Phan Thị Trúc Ly (nguyên Phó viện trưởng Viện KSND huyện Trà Ôn, tỉnh Vĩnh Long) và ông Lê Phong Cảnh (nguyên kiểm sát viên cùng đơn vị) về tội “Không truy cứu trách nhiệm hình sự người có tội”, theo khoản 2 Điều 369 Bộ luật Hình sự.
Trước đó, cơ quan điều tra cũng đã khởi tố, bắt tạm giam ông Lê Quốc Việt (nguyên Phó Thủ trưởng Cơ quan CSĐT Công an huyện Trà Ôn) và ông Nguyễn Quốc Khanh (nguyên điều tra viên, cấp dưới của ông Việt).
Kết quả điều tra ban đầu cho thấy, bà Ly và ông Cảnh được phân công kiểm sát việc giải quyết tin báo liên quan vụ tai nạn xảy ra ngày 4/9/2024 tại ấp La Ghi, xã Vĩnh Xuân, huyện Trà Ôn (cũ), khiến bé Nguyễn Ngọc Bảo Trân (SN 2010) tử vong. Trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, dù xác định hành vi của tài xế Nguyễn Văn Bảo Trung có dấu hiệu cấu thành tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ”, nhưng các bị can vẫn thống nhất với ông Việt và ông Khanh không khởi tố vụ án để điều tra, xử lý theo quy định.
Trao đổi với Tiền Phong, luật sư Hoàng Trọng Giáp – Giám đốc Công ty Luật Hoàng Sa cho rằng sai phạm của 4 cựu cán bộ đã gây ra hệ lụy xã hội nghiêm trọng, trong đó có hành vi nổ súng của người cha nạn nhân do bức xúc kéo dài.
Theo luật sư, vấn đề đặt ra không chỉ dừng ở trách nhiệm hình sự của các cá nhân liên quan, mà còn liên quan trực tiếp đến quyền lợi dân sự của gia đình bé Bảo Trân.
Xử lý nghiêm vi phạm và bảo đảm quyền lợi cho gia đình bị hại
Luật sư Giáp cho biết, theo quy định của Bộ luật Dân sự, người gây thiệt hại phải bồi thường toàn bộ hậu quả do hành vi của mình gây ra. Trong trường hợp này, tài xế Nguyễn Văn Bảo Trung vẫn là người trực tiếp chịu trách nhiệm bồi thường thiệt hại về tính mạng, bao gồm chi phí mai táng, tổn thất tinh thần và các khoản liên quan khác.
Tuy nhiên, nếu có căn cứ cho thấy việc không khởi tố vụ án đã làm gián đoạn quá trình xác định trách nhiệm dân sự, kéo dài thời gian giải quyết và gây thêm tổn thất vật chất, tinh thần cho gia đình nạn nhân, thì trách nhiệm bồi thường của Nhà nước cũng cần được xem xét.
Theo Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước năm 2017, Nhà nước có nghĩa vụ bồi thường khi người thi hành công vụ có hành vi trái pháp luật gây thiệt hại cho cá nhân, tổ chức.
Trong vụ việc này, luật sư nhận định nếu kết luận điều tra xác định các cán bộ đã cố ý không truy cứu trách nhiệm hình sự trái quy định, dẫn đến quyền lợi của gia đình bé Bảo Trân không được bảo vệ kịp thời, thì gia đình hoàn toàn có quyền yêu cầu Nhà nước bồi thường. Khoản bồi thường có thể bao gồm thiệt hại tinh thần do kéo dài vụ việc, chi phí khiếu nại, tố cáo và các tổn thất phát sinh khác.
Ngoài ra, sau khi thực hiện nghĩa vụ bồi thường, Nhà nước có quyền yêu cầu các cá nhân có lỗi hoàn trả một phần hoặc toàn bộ số tiền đã chi, tùy theo mức độ vi phạm. Quy định này nhằm bảo đảm nguyên tắc công bằng và tăng tính răn đe đối với đội ngũ cán bộ thực thi pháp luật.
Luật sư cũng nhấn mạnh rằng việc xử lý trách nhiệm hình sự và dân sự cần được tiến hành song song, độc lập. Việc khởi tố các cán bộ không làm thay đổi nghĩa vụ bồi thường của tài xế gây tai nạn. Ngược lại, quá trình điều tra lại vụ án có thể là cơ sở để làm rõ trách nhiệm của người gây tai nạn, qua đó bảo đảm quyền lợi chính đáng cho gia đình bị hại.
“Việc giải quyết cần đảm bảo hai mục tiêu: xử lý nghiêm minh các cá nhân vi phạm và khôi phục, bù đắp đầy đủ quyền lợi cho gia đình cháu Bảo Trân. Khi đó, công lý mới thực sự được thực thi một cách trọn vẹn”, luật sư Giáp nhấn mạnh.
