Xăng E10 lên kệ toàn quốc, cơ chế tính giá và khoảng cách với RON95 có thực sự hấp dẫn?
Giá xăng E10 đang trở thành tâm điểm chú ý khi được đưa vào lộ trình thay thế xăng khoáng RON95. Bên cạnh yếu tố môi trường và kỹ thuật, người tiêu dùng đặc biệt quan tâm đến cách hình thành giá xăng E10 cũng như khả năng tiết kiệm chi phí khi sử dụng loại nhiên liệu mới này.
Việc triển khai xăng sinh học E10 trên phạm vi toàn quốc đang thu hút sự quan tâm lớn từ người dân và doanh nghiệp. Trong bối cảnh xăng E10 RON95 dần thay thế các dòng xăng khoáng truyền thống, câu hỏi được nhiều người đặt ra là giá xăng E10 được tính theo cơ chế nào và mức chênh lệch với giá xăng RON95 hiện nay có thực sự đủ sức hấp dẫn thị trường hay không.
Sau kỳ điều hành giá xăng dầu gần nhất, một số doanh nghiệp đầu mối niêm yết giá xăng E10 RON95-III ở mức 23.660 đồng/lít. Mức giá này thấp hơn khoảng 490 đồng/lít so với giá xăng RON95-III đang lưu hành trên thị trường. Trong khi đó, xăng E5 RON92 được bán ở mức 23.250 đồng/lít, thấp hơn khoảng 900 đồng/lít so với xăng khoáng cùng thời điểm.
Theo định hướng mới trong lộ trình phát triển nhiên liệu sinh học, xăng E10 RON95 được xác định là mặt hàng tiêu dùng phổ biến và sẽ dần thay thế vai trò của xăng RON95 truyền thống. Cơ quan quản lý sẽ công bố giá cơ sở đối với mặt hàng này tương tự các loại nhiên liệu đang lưu hành trên thị trường.
Đại diện Bộ Công Thương cho biết giá xăng E10 được hình thành từ nhiều yếu tố khác nhau trong chuỗi sản xuất và phân phối. Tương tự các mặt hàng năng lượng khác, giá bán cuối cùng chịu tác động bởi chi phí nguyên liệu đầu vào, vận chuyển, lưu kho, phân phối, lợi nhuận kinh doanh và các khoản thuế theo quy định hiện hành.
Đối với xăng sinh học E10, hai thành phần quan trọng nhất là xăng nền và Ethanol nhiên liệu. Đây là những nguyên liệu quyết định trực tiếp đến chi phí sản xuất. Khi giá dầu thế giới biến động hoặc thị trường Ethanol nhiên liệu thay đổi, giá xăng E10 cũng sẽ có sự điều chỉnh tương ứng để phản ánh chi phí thực tế.
Ngoài nguyên liệu đầu vào, chi phí logistics, bảo quản, lưu thông hàng hóa và các yếu tố tài chính khác cũng ảnh hưởng đáng kể đến giá thành sản phẩm. Vì vậy, giá xăng E10 được xác định theo nguyên tắc thị trường, bảo đảm phản ánh đầy đủ các yếu tố cấu thành trong toàn bộ chuỗi cung ứng.
Tuy nhiên, theo nhiều chuyên gia, yếu tố quyết định sự thành công của xăng sinh học E10 không chỉ nằm ở công nghệ hay tiêu chuẩn kỹ thuật mà còn phụ thuộc vào mức giá bán lẻ đến tay người tiêu dùng. Nếu khoảng cách giữa giá xăng E10 và giá xăng RON95 không đủ lớn, người dùng sẽ khó có động lực chuyển đổi thói quen sử dụng nhiên liệu.
Các chuyên gia về bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cho rằng Việt Nam vẫn là quốc gia có tỷ lệ người sử dụng xe máy rất cao. Tại nhiều khu vực nông thôn và vùng xa, chi phí nhiên liệu là khoản chi tiêu thường xuyên ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của người dân. Vì vậy, mức giá của xăng E10 RON95 cần được xây dựng theo hướng tạo ra lợi ích kinh tế rõ ràng để thu hút người sử dụng.
Thực tế cho thấy khoảng cách giữa giá xăng E10 và giá xăng RON95 hiện mới chỉ dao động vài trăm đồng mỗi lít. Với mức chênh lệch này, nhiều người tiêu dùng vẫn chưa cảm nhận được lợi ích tài chính đủ lớn để thay đổi lựa chọn nhiên liệu trong ngắn hạn.
Để xăng sinh học E10 có khả năng cạnh tranh tốt hơn, nhiều ý kiến cho rằng cần đồng thời triển khai các giải pháp từ khâu nguyên liệu đến sản xuất. Trong đó, việc phát triển vùng nguyên liệu ổn định cho Ethanol nhiên liệu được xem là yếu tố quan trọng nhằm giảm chi phí đầu vào.
Bên cạnh đó, ứng dụng công nghệ trong sản xuất cồn sinh học, nâng cao năng suất cây trồng và tối ưu hóa chuỗi cung ứng cũng là hướng đi được nhiều chuyên gia khuyến nghị. Khi chi phí sản xuất được kiểm soát hiệu quả, giá xăng E10 sẽ có thêm dư địa để giảm sâu hơn, từ đó gia tăng sức cạnh tranh với xăng khoáng.
Trong bối cảnh quá trình chuyển đổi sang nhiên liệu xanh đang được thúc đẩy mạnh mẽ, giá xăng E10 sẽ tiếp tục là yếu tố được thị trường theo dõi sát sao. Không chỉ mang ý nghĩa về môi trường, bài toán giá bán của xăng E10 RON95 được xem là chìa khóa quyết định mức độ đón nhận của người tiêu dùng trong thời gian tới.
