Giá xăng dầu giảm nhiều tuần, vì sao hàng hoá chưa hạ nhiệt, tiểu thương tiết lộ thời điểm thị trường đổi chiều?
Dù giá xăng dầu liên tục điều chỉnh giảm trong thời gian gần đây, mặt bằng giá hàng hóa tại nhiều chợ dân sinh vẫn duy trì ở mức cao. Diễn biến này khiến áp lực chi tiêu của người dân tăng mạnh, đồng thời tạo thêm lo ngại về CPI và nguy cơ lạm phát trong những tháng tới.
Giá hàng hóa chưa giảm theo đà xăng dầu
Sau nhiều đợt điều chỉnh, giá xăng dầu trên thị trường trong nước đã giảm đáng kể so với giai đoạn cao điểm hồi đầu tháng 4. Tuy nhiên, thực tế tại nhiều chợ dân sinh và cửa hàng bán lẻ cho thấy giá hàng hóa vẫn duy trì ở mức cao, đặc biệt là nhóm thực phẩm, hàng tiêu dùng thiết yếu và sản phẩm dành cho trẻ nhỏ.
Khảo sát tại nhiều khu chợ ở Hà Nội cho thấy không ít mặt hàng tăng từ 5-20% trong khoảng hơn một tháng trở lại đây. Một số sản phẩm còn ghi nhận đợt điều chỉnh thứ hai dù mức tăng không quá lớn. Điều này khiến nhiều hộ gia đình phải thay đổi kế hoạch chi tiêu hằng tháng.
Chị Nguyễn Thanh Huyền, cư dân tại phường Việt Hưng, cho biết từ đầu quý II đến nay, gia đình chị cảm nhận rõ áp lực từ giá hàng hóa. Nhiều mặt hàng như dầu ăn, bột giặt, mì chính, sữa và bỉm trẻ em đều tăng giá liên tục. Theo chị Huyền, dù giá xăng dầu đã hạ nhiệt nhưng chi phí sinh hoạt vẫn chưa giảm, khiến các khoản chi ngoài nhu cầu thiết yếu gần như bị cắt bỏ.
Không chỉ người tiêu dùng, các tiểu thương cũng chịu sức ép lớn từ biến động thị trường. Chị Đặng Thị Huyền Trang, chủ cửa hàng tạp hóa tại chợ Thanh Am, cho biết phần lớn nguồn hàng nhập vào đều tăng giá từ đầu năm. Theo chị, giá xăng dầu giảm nhưng chi phí vận chuyển, nguyên liệu đầu vào và thuế phí vẫn khiến giá hàng hóa chưa thể quay đầu giảm mạnh.
Nhiều tiểu thương cho rằng các mặt hàng nhập khẩu hoặc phụ thuộc nguyên liệu từ nước ngoài đang chịu ảnh hưởng lớn từ biến động chuỗi cung ứng toàn cầu. Đây là lý do khiến giá thực phẩm và nhiều sản phẩm tiêu dùng khó giảm theo kỳ vọng của người dân.
Trong nhóm thực phẩm tươi sống, thịt gà là mặt hàng có biến động đáng chú ý. Giá nhập hiện dao động trên 100.000 đồng/kg, cao hơn đáng kể so với thời điểm trước đó. Việc giá thực phẩm tăng kéo theo sức mua suy giảm khi người dân phải cân nhắc kỹ trước mỗi lần đi chợ.
Nhiều chuyên gia nhận định, giá hàng hóa hiện chưa phản ánh đầy đủ xu hướng giảm của giá xăng dầu bởi thị trường còn chịu tác động từ nhiều yếu tố khác như tỷ giá, chi phí lưu kho, nguồn cung và áp lực nhập khẩu nguyên liệu.
Lo ngại CPI và áp lực lạm phát tiếp tục kéo dài
Theo các chuyên gia kinh tế, diễn biến của giá xăng dầu vẫn là yếu tố ảnh hưởng trực tiếp tới CPI và nguy cơ lạm phát trong năm nay. Dù nhiên liệu đã hạ nhiệt, mặt bằng giá bán lẻ ngoài thị trường vẫn chưa giảm tương ứng, tạo áp lực lớn lên đời sống người dân.
Đại diện Ban quản lý chợ Diêm Gỗ cho biết nhiều tiểu thương hiện gặp khó do sức mua giảm mạnh trong khi chi phí kinh doanh vẫn neo cao. Các mặt hàng thực phẩm từng tăng theo đà nhiên liệu hiện chỉ giảm nhỏ giọt, chưa thể trở về mức cũ như kỳ vọng.
Nhiều hộ kinh doanh mong muốn cơ quan chức năng sớm có thêm biện pháp bình ổn thị trường, đặc biệt là chính sách giảm thuế, phí và hỗ trợ nguồn cung để giảm áp lực lên giá hàng hóa. Theo các tiểu thương, nếu sức mua tiếp tục giảm, hoạt động kinh doanh nhỏ lẻ sẽ còn gặp nhiều khó khăn hơn trong thời gian tới.
Theo số liệu từ cơ quan thống kê, giá xăng dầu có tác động lớn tới CPI. Khi giá nhiên liệu tăng khoảng 10%, chỉ số CPI có thể tăng thêm khoảng 0,45 điểm phần trăm. Điều này cho thấy nguy cơ lạm phát vẫn hiện hữu nếu giá hàng hóa tiếp tục neo cao trong thời gian dài.
Bà Nguyễn Thu Oanh, Trưởng Ban Thống kê Dịch vụ và Giá thuộc Cục Thống kê, nhận định việc kiểm soát lạm phát cần sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và thị trường. Theo bà, trong bối cảnh giá xăng dầu còn biến động, việc điều hành cần minh bạch để tránh hiện tượng tăng giá theo tâm lý “té nước theo mưa”.
Bà Oanh cho rằng các công cụ như quỹ bình ổn, điều chỉnh thuế phí và bảo đảm nguồn cung vẫn đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát CPI và hạn chế áp lực lạm phát. Bên cạnh đó, cơ quan chức năng cần tăng cường giám sát thị trường nhằm ngăn tình trạng lợi dụng biến động nhiên liệu để đẩy giá thực phẩm và hàng tiêu dùng lên cao bất hợp lý.
Giới chuyên gia cảnh báo, nếu giá hàng hóa tiếp tục duy trì ở mức cao trong khi thu nhập người dân chưa cải thiện tương ứng, sức mua có thể tiếp tục suy giảm trong các quý tới. Đây sẽ là thách thức lớn đối với mục tiêu kích cầu tiêu dùng và kiểm soát lạm phát của nền kinh tế năm 2026.