Giá xăng dầu tăng, quỹ bình ổn suy giảm nhanh, đề xuất giảm thuế xăng dầu và triển khai gói hỗ trợ cho thị trường
Giá xăng dầu tiếp tục tăng trong bối cảnh quỹ bình ổn suy giảm nhanh, chuyên gia kiến nghị điều chỉnh thuế xăng dầu và triển khai giải pháp hỗ trợ.
Giá xăng dầu trong nước đang chịu áp lực tăng mạnh trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới biến động. Từ cuối tháng 2 đến nay, căng thẳng tại khu vực Trung Đông đã khiến nguồn cung gián đoạn, kéo theo giá dầu toàn cầu leo thang. Diễn biến này nhanh chóng tác động đến giá xăng dầu trong nước, đẩy mặt bằng giá lên cao và gây sức ép lớn lên chi phí sản xuất, vận tải và tiêu dùng.
Theo dữ liệu từ kỳ điều hành gần nhất, giá xăng dầu đồng loạt tăng mạnh so với thời điểm trước khi xảy ra biến động địa chính trị. Cụ thể, giá xăng E5 RON92 đã vượt mốc 27.000 đồng/lít, trong khi RON95-III tiến sát ngưỡng 31.000 đồng/lít. So với cuối tháng 2, mức tăng lần lượt lên tới hơn 39% và trên 50%. Không chỉ xăng, các mặt hàng dầu cũng ghi nhận mức tăng đáng kể, trong đó dầu diesel vượt 33.000 đồng/lít và dầu hỏa tiến gần 36.000 đồng/lít.
Đáng chú ý, để hạn chế đà tăng của giá xăng dầu, cơ quan điều hành đã sử dụng quỹ bình ổn với quy mô lớn. Từ đầu tháng 3, tổng số tiền chi từ quỹ bình ổn đã lên tới hàng nghìn tỷ đồng. Việc sử dụng quỹ bình ổn góp phần làm chậm tốc độ tăng của giá xăng dầu trong nước, giúp thị trường tránh được những cú sốc quá mạnh trong ngắn hạn. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, quỹ bình ổn hiện đang giảm nhanh và chỉ còn duy trì trong thời gian ngắn.
Trong bối cảnh đó, nhiều ý kiến cho rằng việc tiếp tục phụ thuộc vào quỹ bình ổn không phải là giải pháp bền vững. Khi nguồn lực từ quỹ bình ổn suy giảm, áp lực điều hành giá xăng dầu sẽ chuyển sang các công cụ chính sách khác, đặc biệt là thuế xăng dầu. Đây được xem là một trong những yếu tố quan trọng có thể tác động trực tiếp đến giá bán lẻ.
Các chuyên gia kinh tế nhận định, giá xăng dầu tăng mạnh trong thời gian qua đã tạo ra cú sốc lớn đối với nền kinh tế. Chi phí nhiên liệu tăng kéo theo chi phí logistics, sản xuất và dịch vụ tăng theo, từ đó ảnh hưởng đến lạm phát và sức mua của người dân. Trong bối cảnh đó, việc điều chỉnh thuế xăng dầu được xem là giải pháp cần cân nhắc nhằm giảm áp lực chi phí.
Một số đề xuất cho rằng cần xem xét giảm thuế bảo vệ môi trường, thuế tiêu thụ đặc biệt và thuế giá trị gia tăng đối với xăng dầu. Việc điều chỉnh thuế xăng dầu không chỉ giúp hạ nhiệt giá bán lẻ mà còn hỗ trợ doanh nghiệp duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, việc giảm thuế xăng dầu cũng đặt ra bài toán cân đối ngân sách, khi nguồn thu từ lĩnh vực này có thể bị ảnh hưởng.
Bên cạnh đó, việc triển khai các gói hỗ trợ cũng được đề cập như một giải pháp bổ sung. Theo đó, Nhà nước có thể xây dựng các chương trình hỗ trợ tài chính dành cho doanh nghiệp và người dân nhằm giảm tác động từ biến động giá xăng dầu. Các biện pháp có thể bao gồm trợ giá, hỗ trợ tín dụng hoặc bảo lãnh vay vốn cho doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu.
Ngoài ra, việc đa dạng hóa nguồn cung năng lượng và tăng cường dự trữ cũng được xem là hướng đi dài hạn. Trong bối cảnh thị trường quốc tế tiềm ẩn nhiều rủi ro, việc chủ động nguồn cung sẽ giúp giảm phụ thuộc và hạn chế tác động từ biến động bên ngoài đến giá xăng dầu trong nước.
Về phía cơ quan quản lý, các bộ ngành đang xây dựng nhiều kịch bản điều hành nhằm ứng phó với diễn biến phức tạp của thị trường. Trong đó, chính sách tài khóa và ngân sách được xem là công cụ quan trọng để điều tiết giá xăng dầu, đặc biệt khi quỹ bình ổn không còn nhiều dư địa.
Giới chuyên gia cũng nhấn mạnh, việc điều hành giá xăng dầu cần đảm bảo hài hòa giữa mục tiêu ổn định thị trường và duy trì hoạt động của doanh nghiệp. Nếu giữ giá ở mức thấp, doanh nghiệp có thể chịu áp lực thua lỗ trong ngắn hạn. Ngược lại, nếu để giá xăng dầu tăng theo thị trường, người tiêu dùng và nền kinh tế sẽ phải gánh chi phí lớn.
Trong bối cảnh đó, việc kết hợp linh hoạt giữa quỹ bình ổn, thuế xăng dầu và các gói hỗ trợ được xem là giải pháp tổng thể. Đây không chỉ là bài toán ngắn hạn nhằm kiểm soát giá xăng dầu, mà còn liên quan đến chiến lược dài hạn về an ninh năng lượng và ổn định kinh tế vĩ mô.
Dự báo trong thời gian tới, giá xăng dầu vẫn có thể tiếp tục biến động theo diễn biến của thị trường thế giới. Điều này đòi hỏi cơ quan quản lý cần theo dõi sát sao và kịp thời điều chỉnh chính sách, nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực và bảo đảm nguồn cung ổn định cho nền kinh tế.
