Bão số 4 Narra lập kỷ lục chưa từng có: Quần thảo gần 5 ngày, tạo 'nút thắt' kỳ lạ trên vịnh Bắc Bộ
Bão số 4 Narra đã tạo ra một diễn biến đặc biệt chưa từng được ghi nhận trên vịnh Bắc Bộ khi quần thảo gần 5 ngày, liên tục đổi hướng và có lúc di chuyển ngược ra phía ngoài vịnh gây thiệt hại đáng kể tại nhiều tỉnh miền Bắc.
Theo các chuyên gia khí tượng, bão số 4 đi vào vịnh Bắc Bộ từ sáng sớm 21/8 và phải đến tối 25/8 mới rời khu vực này sau khi suy yếu thành áp thấp nhiệt đới. Trong khoảng thời gian đó, hệ thống di chuyển rất chậm, tốc độ trung bình chỉ khoảng 3-5 km/giờ, liên tục thay đổi hướng và có thời điểm dịch chuyển trở lại phía ngoài vịnh.
Đáng chú ý nhất là đường đi của bão tạo thành một dạng “nút thắt” đặc biệt. Giám đốc Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia Mai Văn Khiêm cho biết, trong quá khứ từng xuất hiện một số cơn bão và áp thấp nhiệt đới trên Biển Đông có quỹ đạo phức tạp, chuyển hướng hoặc tạo dạng thắt nút. Tuy nhiên, trên khu vực vịnh Bắc Bộ, đây là lần đầu tiên hiện tượng này được ghi nhận.
Thông thường, do đặc điểm địa hình biển tương đối hẹp và nông, các cơn bão khi đi vào vịnh Bắc Bộ thường chỉ duy trì khoảng 1-2 ngày trước khi đổ bộ hoặc suy yếu, thậm chí có trường hợp chỉ tồn tại khoảng 12 giờ. Vì vậy, việc bão số 4 duy trì hoàn lưu trong gần 5 ngày được đánh giá là rất hiếm gặp.
Kỷ lục này càng đáng chú ý khi trong lịch sử trước đó chỉ ghi nhận một cơn bão từng tồn tại khoảng 4 ngày trên vịnh Bắc Bộ. Đó là bão AMY, hoạt động từ ngày 27 đến 30/7/1994, cách thời điểm bão số 4 xuất hiện hơn 32 năm.
Vì sao bão số 4 liên tục đổi hướng?
Sự bất thường trong quỹ đạo của Narra không phải là một chuyển động ngẫu nhiên đơn thuần. Theo phân tích của các chuyên gia, khi bão đi vào vịnh Bắc Bộ, trường dòng dẫn quy mô lớn không hình thành một hướng di chuyển ổn định.
Cùng lúc, bão chịu tác động tổng hợp của nhiều hệ thống khí quyển xung quanh cũng như các quá trình động lực bên trong chính xoáy bão. Khi những tác động này thay đổi theo thời gian, hướng và tốc độ di chuyển của bão cũng thay đổi theo.
Kết quả là Narra xuất hiện quỹ đạo cong, vòng và có những đoạn đổi hướng mạnh. Tốc độ di chuyển chậm khiến hoàn lưu bão có thêm thời gian tác động lên biển và khu vực đất liền ven biển.
Đây cũng là lý do cơn bão dù không đổ bộ trực tiếp vẫn gây ảnh hưởng kéo dài tại nhiều địa phương. Bão từng duy trì cường độ khoảng cấp 8-9, giật cấp 11 trong quá trình hoạt động trên vịnh Bắc Bộ.
Điểm đáng chú ý của bão số 4 là thiệt hại không chỉ đến từ gió mạnh mà còn từ mưa lớn kéo dài do hoàn lưu bão kết hợp với các điều kiện khí quyển khác.
Mưa lớn xuất hiện trong nhiều ngày tại miền Bắc, Thanh Hóa và Nghệ An. Một số sông ghi nhận lũ vượt báo động 3, trong khi ngập lụt và sạt lở đất xảy ra tại nhiều địa phương như Lạng Sơn, Bắc Ninh, Hải Phòng, Quảng Ninh và Thái Nguyên. Hà Nội cũng xuất hiện ngập úng cục bộ.
Theo số liệu của Bộ Nông nghiệp và Môi trường được cập nhật đến 17h ngày 25/8, bão số 4 khiến 2 người chết và 3 người bị thương. Hơn 1.000 ngôi nhà bị hư hỏng, tốc mái; hàng nghìn nhà dân bị ngập sâu hoặc cô lập.
Thiệt hại về sản xuất cũng rất lớn. Hơn 28.000 ha lúa, hoa màu và hơn 9.000 ha cây trồng bị ảnh hưởng, cùng nhiều gia súc, gia cầm và diện tích nuôi trồng thủy sản. Hệ thống thủy lợi, giao thông cũng bị hư hỏng; hơn 50.000 hộ dân bị mất điện.
Những con số này cho thấy một cơn bão không nhất thiết phải đổ bộ trực tiếp mới có thể gây thiệt hại lớn. Trong trường hợp của Narra, chính việc di chuyển chậm, đổi hướng liên tục và duy trì hoàn lưu trong thời gian dài đã khiến tác động kéo dài hơn bình thường.
Bão số 4 đang suy yếu, miền Bắc vẫn cần đề phòng mưa lũ
Sáng 26/8, bão số 4 đã không còn là một cơn bão trên vịnh Bắc Bộ. Hệ thống đã suy yếu thành áp thấp nhiệt đới và đang nằm trên vùng ven biển phía Bắc đảo Hải Nam, Trung Quốc, với sức gió mạnh cấp 7, giật cấp 9.
Dự báo trong ngày và đêm 26/8, áp thấp nhiệt đới tiếp tục di chuyển về phía bán đảo Lôi Châu của Trung Quốc, sau đó suy yếu dần và có khả năng tan.
Theo Trung tâm Chính sách và Kỹ thuật phòng, chống thiên tai, bão số 4 bắt đầu hình thành từ vùng áp thấp ở phía Đông Bắc Biển Đông từ ngày 18/8, sau đó mạnh lên thành bão và đi vào vịnh Bắc Bộ. Cường độ cao nhất được ghi nhận trong quá trình hoạt động đạt cấp 9.
Dù bão đã suy yếu và rời khỏi vùng biển Việt Nam, những hệ quả từ đợt mưa kéo dài vẫn cần được đặc biệt lưu ý. Đất đã bão hòa nước sau nhiều ngày mưa có thể tiếp tục làm gia tăng nguy cơ ngập úng, lũ quét và sạt lở tại các khu vực miền núi, trong khi các tuyến giao thông và công trình bị ảnh hưởng cần thời gian để khắc phục.
Bão số 4 Narra vì thế không chỉ đáng chú ý bởi cường độ, mà còn bởi quỹ đạo đặc biệt hiếm gặp và thời gian tồn tại kỷ lục trên vịnh Bắc Bộ. Gần 5 ngày “lòng vòng” trên vùng biển này đã biến Narra thành một trong những hệ thống thời tiết đặc biệt nhất được ghi nhận trong mùa bão năm 2026.
