Lợi dụng lòng thương, kẻ lừa đảo dùng công nghệ AI 'bòn tiền' cụ bà 80 tuổi ở Hà Nội gây phẫn nộ
Chị Đ.B.T. (trú phường Yên Hòa, quận Cầu Giấy, Hà Nội; công tác tại một trường đại học trên địa bàn) cho biết gia đình vẫn chưa hết bàng hoàng khi mẹ chồng chị trở thành nạn nhân của một vụ lừa đảo đặc biệt tinh vi, được các đối tượng chuẩn bị công phu cả trên không gian mạng lẫn ngoài đời thực.
Theo chị T., mẹ chồng chị đã gần 80 tuổi, không sử dụng tài khoản ngân hàng, chỉ dùng Zalo và Facebook để liên lạc với người thân. Sau khi chiếc điện thoại của bà bị kẻ gian xâm nhập, đối tượng âm thầm theo dõi toàn bộ tin nhắn, các mối quan hệ trong gia đình, nắm rõ lịch sinh hoạt hằng ngày cũng như tình cảm bà dành cho con cháu, đặc biệt là cháu trai đang du học tại Mỹ.
Từ những dữ liệu thu thập được, kẻ lừa đảo lập tài khoản Facebook giả mạo cháu trai, sau đó sử dụng video AI để gọi điện trực tiếp cho bà, nói đang cần tiền gấp để mua máy tính phục vụ học tập. Đối tượng liên tục đưa ra lý do “giờ vàng khuyến mại”, nếu không mua ngay sẽ mất cơ hội, đồng thời hối thúc, tạo áp lực tâm lý khiến nạn nhân không kịp suy nghĩ hay xác minh.
Vì quá thương cháu, cụ bà hoàn toàn tin tưởng. Lần đầu, kẻ gian yêu cầu chuyển 20 triệu đồng nhưng bà chỉ gom được 8 triệu đồng tiền mặt. Do bà không biết chuyển khoản, đối tượng đã trực tiếp đến tận nhà để nhận tiền. Sau đó không lâu, kẻ lừa đảo tiếp tục nhắn tin, nói số tiền trên chỉ đủ đặt cọc, yêu cầu bà vay thêm để “giữ suất khuyến mại”. Tin là thật, bà đi vay các cụ cao tuổi trong khu dân cư được thêm 12 triệu đồng rồi tiếp tục giao cho đối tượng.
Chưa dừng lại, kẻ gian tiếp tục dựng thêm kịch bản mới, thông báo “mua được máy xịn hơn, giá sale rẻ hơn nhưng vẫn còn thiếu 20 triệu đồng”, liên tục thúc ép, tạo áp lực về thời gian khiến nạn nhân rơi vào trạng thái hoang mang, rối trí. Đáng chú ý, đối tượng còn chủ động “chặn đường xác minh” khi sử dụng chính tài khoản Facebook giả mạo con trai bà nhắn trước: “Mẹ cứ đưa tiền cho cháu đi, con đang họp, yên tâm không sao”.
Theo chị T., các đối tượng nắm rất rõ lịch sinh hoạt của gia đình. Khoảng 17h30 ngày 19/1 – thời điểm chồng chị T. thường tan làm, kẻ gian liên tục thúc ép bà phải giao tiền trước “giờ hết sale”. Khi bà đang chuẩn bị tiếp tục đi vay thì vợ chồng chị T. về đến nhà. Nhận thấy có người thân xuất hiện, đối tượng lập tức cắt liên lạc và rút lui.
Chia sẻ về vụ việc, chị T. cho biết gia đình quyết định lên tiếng nhằm cảnh báo cộng đồng, nhất là người cao tuổi – nhóm đối tượng dễ bị tội phạm công nghệ cao đánh vào tâm lý yêu thương con cháu. “Lừa đảo bây giờ không chỉ diễn ra trên mạng mà còn dám đến tận nhà lấy tiền mặt, thủ đoạn ngày càng táo tợn và liều lĩnh”, chị T. bức xúc nói.
Gia đình cũng mong người thân, hàng xóm không trách móc hay đặt thêm câu hỏi khiến tinh thần mẹ chồng chị thêm nặng nề. Toàn bộ số tiền bà vay trong khu dân cư đã được vợ chồng chị hoàn trả vào sáng 20/1. Đồng thời gia đình cũng chủ động nhắc nhở các cụ cao tuổi trong xóm không cho vay tiền để tránh những rủi ro tương tự.
“Với gia đình tôi, sức khỏe và tâm lý của bà lúc này quan trọng hơn tất cả”, chị T. chia sẻ. Ngay trong tối 19/1, gia đình đã trình báo sự việc tới Công an phường Yên Hòa với mong muốn không chỉ tìm lại tài sản mà còn góp phần giúp cơ quan chức năng sớm truy bắt nhóm đối tượng, ngăn chặn thêm những nạn nhân khác.
Lãnh đạo Công an phường Yên Hòa xác nhận vụ việc và cho biết đơn vị đang tiến hành rà soát, truy tìm, điều tra, làm rõ theo quy định. Theo cơ quan công an, đây là hành vi lừa đảo đặc biệt tinh vi, lợi dụng công nghệ AI và tâm lý người cao tuổi. Trước thực trạng này, lực lượng chức năng tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, cảnh báo người dân nâng cao cảnh giác, tuyệt đối không chuyển tiền hoặc giao tiền mặt khi chưa xác minh trực tiếp với người thân.
Về chế tài xử lý, theo quy định tại Điều 174 Bộ luật Hình sự, hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản có thể bị phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm hoặc phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm; trường hợp chiếm đoạt tài sản trị giá từ 50 triệu đồng trở lên, hoặc sử dụng thủ đoạn tinh vi, có tổ chức, lợi dụng công nghệ cao, mức phạt tù có thể lên tới 12–20 năm hoặc tù chung thân, đồng thời người phạm tội còn có thể bị phạt tiền bổ sung và buộc bồi thường toàn bộ thiệt hại cho bị hại.
