Cục Điện ảnh phản hồi sau khi hoàng tộc nhà Nguyễn đề nghị tôn trọng sự thật lịch sử trong phim ‘Hoàng hậu cuối cùng’
Giữa lúc bộ phim Hoàng hậu cuối cùng vấp phải nhiều ý kiến trái chiều, trong đó có thông cáo từ Hội đồng Nguyễn Phúc tộc Việt Nam, Cục trưởng Cục Điện ảnh Đặng Trần Cường cho rằng hiện chưa có đủ căn cứ để đưa ra bất kỳ kết luận nào về tác phẩm khi bộ phim vẫn chưa hoàn thành và chưa được Hội đồng thẩm định xem xét theo quy định.
Trao đổi với PV Dân Việt, ông Đặng Trần Cường cho biết đến thời điểm hiện tại, Hoàng hậu cuối cùng chưa được trình Hội đồng thẩm định theo Luật Điện ảnh. Vì vậy, mọi đánh giá hay nhận định về nội dung bộ phim lúc này đều chưa bảo đảm tính khách quan.
Theo Cục trưởng Cục Điện ảnh, quan điểm nhất quán của cơ quan quản lý là mọi tác phẩm điện ảnh chỉ được xem xét trên cơ sở bản phim hoàn chỉnh.
"Việc nhận xét khi chưa tiếp cận đầy đủ tác phẩm sẽ không bảo đảm sự công bằng đối với nhà làm phim cũng như công chúng", ông nói.
Không đánh giá phim bằng dư luận
Ông Đặng Trần Cường cho biết Đảng và Nhà nước luôn khuyến khích phát triển công nghiệp văn hóa, trong đó điện ảnh được xác định là một ngành công nghiệp sáng tạo. Việc khai thác nhân vật, sự kiện hoặc bối cảnh lịch sử làm chất liệu sáng tác là hoạt động bình thường của điện ảnh Việt Nam cũng như thế giới.
Tuy nhiên, ông nhấn mạnh quyền tự do sáng tạo nghệ thuật phải đi cùng trách nhiệm tuân thủ pháp luật, tôn trọng lịch sử, văn hóa và các giá trị dân tộc.
Đối với những bộ phim sử dụng trực tiếp tên tuổi các nhân vật lịch sử hoặc khai thác những sự kiện lịch sử có ảnh hưởng lớn đến xã hội, Hội đồng thẩm định sẽ đánh giá toàn diện nhiều yếu tố, từ nội dung, bối cảnh, cách thể hiện đến tác động xã hội của tác phẩm trên cơ sở các tiêu chí được quy định trong Luật Điện ảnh.
Liên quan đến thông cáo của Hội đồng Nguyễn Phúc tộc Việt Nam, Cục trưởng Cục Điện ảnh cho biết cơ quan quản lý ghi nhận và tôn trọng các ý kiến từ các tổ chức, nhà nghiên cứu, dòng tộc cũng như công chúng quan tâm đến lịch sử, văn hóa dân tộc.
Theo ông, đây là những nguồn thông tin tham khảo quan trọng trong quá trình thực hiện chức năng quản lý nhà nước.
Tuy nhiên, ông khẳng định quyết định cuối cùng về việc bộ phim có được phép phổ biến hay không chỉ được đưa ra sau khi Hội đồng thẩm định xem xét đầy đủ tác phẩm theo đúng quy định pháp luật.
"Cục Điện ảnh không đánh giá một bộ phim bằng dư luận, cũng không bảo vệ một bộ phim bằng cảm tính. Mọi quyết định đều được thực hiện trên cơ sở pháp luật", ông Đặng Trần Cường nhấn mạnh.
"Chưa có căn cứ khẳng định phim làm sai lệch lịch sử"
Trước ý kiến cho rằng Hoàng hậu cuối cùng có dấu hiệu làm sai lệch lịch sử, Cục trưởng Cục Điện ảnh cho biết hiện chưa có cơ sở để đưa ra kết luận như vậy.
Theo ông, một bộ phim lấy cảm hứng từ lịch sử không đồng nghĩa với việc được phép xuyên tạc lịch sử. Ngược lại, điện ảnh muốn phát triển cần tạo điều kiện để các nhà làm phim mạnh dạn khai thác những đề tài khó, trong đó có đề tài lịch sử.
Dẫu vậy, đây là lĩnh vực nhạy cảm nên mọi tác phẩm đều phải được đánh giá trên cơ sở bản phim hoàn chỉnh, trong tổng thể nội dung và theo các tiêu chí của Luật Điện ảnh.
Ông cũng khẳng định cơ quan quản lý luôn bảo đảm hài hòa giữa hai nguyên tắc là khuyến khích quyền tự do sáng tạo nghệ thuật và yêu cầu mọi hoạt động sáng tạo phải được thực hiện trong khuôn khổ pháp luật, tôn trọng sự thật lịch sử, gìn giữ các giá trị văn hóa dân tộc.
"Kết luận cuối cùng chỉ được đưa ra sau khi Hội đồng thẩm định xem xét đầy đủ tác phẩm và đánh giá theo đúng quy định của Luật Điện ảnh. Đây là nguyên tắc được Cục Điện ảnh áp dụng đối với tất cả các bộ phim, không riêng Hoàng hậu cuối cùng", ông Đặng Trần Cường khẳng định.
Trước đó, ngày 19/7, Hội đồng Nguyễn Phúc tộc Việt Nam đã phát hành thông cáo đặc biệt, đề nghị các nhà làm phim tôn trọng sự thật lịch sử khi khai thác các nhân vật triều Nguyễn. Hội đồng cũng cho rằng với những tác phẩm sử dụng nhiều chi tiết hư cấu không thể kiểm chứng, các đơn vị sản xuất nên cân nhắc thay đổi tên nhân vật để tránh gây hiểu nhầm cho công chúng. Thông cáo được đưa ra trong bối cảnh Hoàng hậu cuối cùng đang trở thành tâm điểm tranh luận trên mạng xã hội.
