Iran thông báo mở cửa hoàn toàn eo biển Hormuz, tàu thuyền muốn đi qua phải đáp ứng 3 điều kiện
Iran tuyên bố tàu dân sự sẽ được phép đi qua tuyến đường do nước này chỉ định, trong khi tàu quân sự tiếp tục bị cấm lưu thông qua eo biển Hormuz.
Hãng thông tấn Tasnim của Iran cho biết nước này đã đưa ra 3 điều kiện cụ thể đối với tàu thuyền khi đi qua eo biển Hormuz.
Thứ nhất, các tàu chỉ được phép chở hàng hóa thương mại, không được vận chuyển binh sĩ; đồng thời tàu và hàng hóa không được liên quan đến các quốc gia bị coi là đối thủ của Iran.
Thứ hai, tàu thuyền bắt buộc phải di chuyển theo tuyến hàng hải do Iran chỉ định.
Thứ ba, mọi hoạt động đi qua eo biển Hormuz phải có sự phối hợp với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC).
Bộ Tư lệnh Hải quân thuộc IRGC cũng nhấn mạnh thêm rằng, các tàu muốn đi qua eo biển phải được phía quân đội Iran cho phép. Trong đó, tàu dân sự chỉ được phép lưu thông theo hành lang quy định, còn tàu quân sự vẫn bị cấm hoàn toàn.
“Việc di chuyển này phù hợp với thỏa thuận trong giai đoạn ngừng bắn trên chiến trường và sau khi lệnh ngừng bắn tại Li Băng được thực thi”, đại diện Bộ Tư lệnh Hải quân IRGC cho biết.
Kênh truyền thông nhà nước Iran Fars News dẫn nguồn tin thân cận với Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran cảnh báo rằng, nếu Mỹ tiếp tục duy trì phong tỏa hải quân, Tehran sẽ coi đây là hành vi vi phạm thỏa thuận ngừng bắn và có thể đóng cửa trở lại eo biển Hormuz.
Theo Fars, việc mở lại eo biển Hormuz hiện vẫn phụ thuộc vào việc thực hiện các điều kiện đã đặt ra cũng như tiến trình duy trì lệnh ngừng bắn tại Li Băng. Nguồn tin cũng khẳng định các tàu thương mại khi đi qua khu vực này phải tuân thủ tuyến đường do Iran kiểm soát và phối hợp với lực lượng chức năng của nước này.
Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi ngày 17/4 thông báo eo biển Hormuz đã được “mở cửa hoàn toàn cho tất cả các tàu thương mại” trong thời gian còn lại của lệnh ngừng bắn.
Sau đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump cũng xác nhận thông tin này, đồng thời tuyên bố eo biển Hormuz đã “sẵn sàng cho hoạt động thương mại và lưu thông tự do”. Tuy nhiên, ông nhấn mạnh Mỹ vẫn duy trì phong tỏa hải quân đối với Iran cho đến khi một thỏa thuận toàn diện giữa hai bên được hoàn tất.
Ông Trump cũng cho biết Iran đã tiến hành gỡ bỏ toàn bộ thủy lôi tại eo biển Hormuz và khẳng định Tehran đã cam kết sẽ không đóng cửa tuyến hàng hải chiến lược này trong tương lai.
Trước đó, Mỹ đã áp đặt lệnh phong tỏa đối với các tàu ra vào cảng của Iran từ ngày 13/4 nhằm gia tăng sức ép lên Tehran.
Cuộc xung đột giữa Mỹ - Israel và Iran đã gây ra sự gián đoạn nguồn cung dầu khí quy mô lớn khi Iran từng phong tỏa một phần eo biển Hormuz.
Hàng trăm tàu chở dầu cùng nhiều phương tiện vận tải khác, với khoảng 20.000 thủy thủ, đã bị mắc kẹt trong khu vực Vùng Vịnh kể từ khi xung đột bùng phát ngày 28/2. Một thỏa thuận ngừng bắn kéo dài 2 tuần bắt đầu có hiệu lực từ ngày 8/4.
Eo biển Hormuz, rộng khoảng 34km, nằm giữa Iran và Oman, là cửa ngõ nối Vùng Vịnh với Ấn Độ Dương, giữ vai trò then chốt trong vận chuyển năng lượng và hàng hóa thiết yếu toàn cầu, bao gồm cả phân bón.
Tổng thống Donald Trump nhận định cuộc xung đột với Iran đang tiến gần đến hồi kết, tuy nhiên quyền kiểm soát eo biển Hormuz vẫn là vấn đề trọng tâm trong các cuộc đàm phán hiện nay.