Giá xăng nước láng giềng Việt Nam leo top đầu thế giới dù thu nhập bình quân 5 triệu đồng/tháng
Thị trường năng lượng toàn cầu đang trải qua một cú sốc lớn khi giá xăng dầu đồng loạt tăng mạnh tại nhiều quốc gia, trong bối cảnh xung đột Trung Đông làm gián đoạn chuỗi cung ứng nhiên liệu. Theo tổng hợp từ Global Petrol Prices và các hãng tin quốc tế, chỉ trong vài tuần từ cuối tháng 2 đến giữa tháng 3/2026, giá nhiên liệu tại nhiều nơi đã tăng từ 20% đến hơn 30%.
Theo phân tích của Reuters và các tổ chức năng lượng, nguyên nhân chính đến từ việc gián đoạn vận chuyển dầu qua Eo biển Hormuz – tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển khoảng 20% nguồn cung dầu toàn cầu. Sự gián đoạn này khiến giá dầu thô quốc tế tăng mạnh, kéo theo giá xăng bán lẻ tại các quốc gia phụ thuộc nhập khẩu leo thang nhanh chóng.
Tác động rõ nét nhất được ghi nhận tại các quốc gia có thu nhập thấp và trung bình thấp. Tại Lào, giá xăng tăng tới 32,99% trong chưa đầy một tháng, đứng đầu thế giới về mức tăng. Hiện giá xăng tại đây đã lên khoảng 50.000 đồng/lít, trong khi thu nhập bình quân đầu người chỉ ở mức hơn 2.000 USD/năm, khiến áp lực chi phí sinh hoạt gia tăng đáng kể.
Ở nhóm các nền kinh tế phát triển, Australia cũng ghi nhận mức tăng mạnh khoảng 31–32%, chủ yếu do phụ thuộc tới 90% vào nguồn nhiên liệu nhập khẩu. Điều này khiến thị trường trong nước dễ bị tổn thương trước biến động từ bên ngoài.
Trong khi đó, Pakistan đã buộc phải tăng giá xăng khoảng 20%, kéo theo làn sóng tăng giá hàng hóa và dịch vụ trên diện rộng. Tình trạng tương tự cũng diễn ra tại các quốc gia Nam Á như Bangladesh, Sri Lanka và Nepal, nơi không chỉ giá tăng cao mà còn xuất hiện tình trạng xếp hàng mua xăng, phân phối theo hạn mức để duy trì nguồn cung.
Tại các nền kinh tế lớn như Mỹ và khu vực châu Âu, dù mức tăng không quá đột biến về tỷ lệ, nhưng vẫn gây áp lực lớn lên lạm phát. Trước tình hình này, nhiều chính phủ đang cân nhắc các biện pháp như trợ giá, giảm thuế hoặc khuyến khích tiết kiệm năng lượng để giảm gánh nặng cho người dân.
Đáng chú ý, Trung Quốc đã áp dụng biện pháp kiểm soát giá, giới hạn mức tăng xăng dầu nhằm hạn chế tác động tiêu cực đến nền kinh tế, dù chi phí nhập khẩu đang gia tăng.
Theo Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), những cú sốc giá dầu như hiện nay có thể thúc đẩy các quốc gia điều chỉnh chiến lược năng lượng, bao gồm tăng dự trữ dầu chiến lược và đẩy nhanh quá trình chuyển đổi sang năng lượng tái tạo.
Trong bối cảnh biến động kéo dài, nhiều quốc gia đã triển khai các biện pháp khẩn cấp như khuyến khích làm việc từ xa, hạn chế di chuyển hoặc hỗ trợ chi phí nhiên liệu, nhằm giảm áp lực chi tiêu và ổn định đời sống người dân.
