3 học sinh tiểu học ở Trung Quốc bị đòi bồi thường 1 triệu tệ vì đỡ cụ bà bị ngã, cái kết gây bất ngờ
Ba học sinh tiểu học chỉ vì đỡ một cụ bà bị ngã giữa đường lại rơi vào vòng xoáy kiện tụng, bị yêu cầu bồi thường tới 1 triệu tệ (hơn 3 tỷ đồng). Vụ việc từng gây chấn động dư luận tại Trung Quốc, làm dấy lên tranh luận về ranh giới giữa lòng tốt và rủi ro pháp lý trong xã hội hiện đại.
Từ hành động giúp người đến cáo buộc bất ngờ
Sự việc xảy ra ngày 15/6/2013 tại thành phố Đạt Châu, tỉnh Tứ Xuyên (Trung Quốc). Gần khu dân cư Chính Nam Hoa Viên, ba học sinh tiểu học (đã đổi tên thành Tiểu Vân, Tiểu Hoa và Tiểu Bằng) tranh thủ giờ nghỉ ra ngoài chơi đùa.
Cùng lúc đó, một cụ bà họ Tưởng, 65 tuổi, đi bộ qua khu vực thì bất ngờ trượt chân ngã xuống đất. Không thể tự đứng dậy, bà kêu cứu. Nghe thấy tiếng gọi, ba đứa trẻ lập tức chạy tới. Thấy cụ bà đau đớn, các em không chần chừ mà cúi xuống đỡ.
Theo lời kể, Tiểu Vân là người đầu tiên đưa tay ra hỗ trợ. Tuy nhiên, ngay khi hai bên chạm tay, cụ bà bất ngờ nắm chặt cổ tay cậu bé, lớn tiếng cho rằng chính ba đứa trẻ đã va vào bà trong lúc chạy nhảy khiến bà ngã.
Bị cáo buộc bất ngờ, các em hoảng hốt, liên tục phủ nhận và khẳng định mình chỉ đến giúp. Người dân xung quanh tụ tập lại, nhưng do không đứng gần nên phần lớn không nhìn rõ diễn biến ban đầu. Gia đình hai bên sau đó được gọi đến hiện trường.
Cha của Tiểu Vân tin tưởng lời con trai. Vì nghĩ sự việc có thể chỉ là hiểu lầm, ông chủ động đưa cụ bà tới phòng khám gần đó xử lý vết thương và tạm ứng tiền thuốc men trong ngày, mong mọi chuyện sớm khép lại.
Sau khi về nhà, cụ bà được gia đình đưa đi bệnh viện kiểm tra. Kết quả cho thấy bà bị gãy nát xương đùi, cần phẫu thuật, chi phí điều trị khoảng 20.000 tệ (tương đương hơn 70 triệu đồng thời điểm đó).
Cho rằng nguyên nhân do ba học sinh gây ra, gia đình cụ bà yêu cầu phụ huynh các em phải chịu toàn bộ chi phí. Không dừng lại ở đó, con trai cụ bà còn đưa ra mức bồi thường 1 triệu tệ (khoảng 3,8 tỷ đồng), bao gồm cả tổn thất tinh thần.
Yêu cầu này khiến gia đình ba học sinh bàng hoàng và kiên quyết từ chối. Hai bên không đạt được thỏa thuận, vụ việc được đưa ra tòa án quận Đạt Xuyên.
Tại phiên xét xử, mấu chốt nằm ở câu hỏi: cụ bà tự trượt ngã hay bị xô ngã? Gia đình nguyên đơn xuất trình hồ sơ bệnh án, trong khi phía bị đơn khẳng định các em chỉ giúp đỡ. Một số nhân chứng ban đầu không thể đưa ra lời khai rõ ràng do đứng xa.
Bước ngoặt xảy ra khi một công nhân vệ sinh môi trường – người làm việc gần hiện trường hôm đó đã chủ động ra làm chứng. Ông xác nhận đã tận mắt chứng kiến cụ bà tự trượt chân ngã, còn ba học sinh chỉ chạy tới đỡ dậy.
Dựa trên lời khai nhân chứng, biên bản hiện trường và tài liệu y tế, tòa án kết luận ba học sinh không có hành vi xô đẩy, không phải chịu trách nhiệm bồi thường. Hành động của các em được xác định là giúp đỡ người gặp nạn.
Cơ quan công an sau đó xử phạt cụ bà 7 ngày tạm giữ (do tuổi cao nên không thi hành), con trai bà bị tạm giữ hành chính 10 ngày và phạt 500 tệ. Một tổ chức từ thiện địa phương còn trao thưởng 5.000 tệ cho ba học sinh nhằm ghi nhận nghĩa cử của các em.
Bài học về lòng tốt và sự tự bảo vệ
Vụ việc tại Đạt Châu trở thành đề tài được nhắc lại nhiều năm sau đó như một minh chứng cho nỗi băn khoăn: nên hay không nên giúp người lạ khi họ gặp nạn?
Ba đứa trẻ hôm ấy hành động theo bản năng thiện lương, không chút tính toán. Nếu không có nhân chứng quan trọng xuất hiện kịp thời, các em có thể đã phải gánh chịu hậu quả nặng nề từ một cáo buộc sai sự thật.
Câu chuyện đặt ra bài học cho phụ huynh: dạy con sống tử tế là điều cần thiết, nhưng cũng phải dạy con biết quan sát và bảo vệ mình. Khi gặp tình huống tương tự, trẻ nên tìm thêm người lớn xung quanh cùng chứng kiến, nhờ bảo vệ, gọi người dân gần đó hoặc báo cho gia đình trước khi trực tiếp can thiệp. Sự có mặt của nhiều người không chỉ giúp xử lý tình huống tốt hơn mà còn hạn chế rủi ro bị hiểu lầm.
Bên cạnh đó, trẻ cần được trang bị kỹ năng giữ bình tĩnh khi bị buộc tội vô lý, tránh hoảng sợ mà nói năng lộn xộn. Sự vững vàng về tâm lý đôi khi quyết định việc sự thật có được làm sáng tỏ hay không.
Lòng tốt là điều đáng trân trọng, nhưng trong một xã hội phức tạp, lòng tốt cần đi kèm hiểu biết và bản lĩnh. Chỉ khi đó, những nghĩa cử đẹp mới không trở thành gánh nặng cho chính người thực hiện.
