Vì sao giá xăng trong nước bất ngờ giảm cực mạnh từ 0h ngày 1/11, có loại giảm hơn 1.800 đồng/lít?
Giá xăng trong nước bất ngờ giảm mạnh ngay từ 0h ngày 1/11/2026, trong đó xăng E5 RON 92 giảm hơn 1.800 đồng/lít, còn xăng E10 RON 95-III giảm gần 1.600 đồng/lít.
Theo thông báo của Bộ Công Thương, từ 0h ngày 1/11, giá bán xăng E5 RON 92 được điều chỉnh giảm 1.804 đồng/lít, xuống mức không cao hơn 24.223 đồng/lít. Trong khi đó, xăng E10 RON 95-III giảm 1.575 đồng/lít, xuống còn 24.159 đồng/lít. Như vậy, cả hai mặt hàng xăng sinh học đều ghi nhận mức giảm khá mạnh, đưa giá bán lẻ về quanh ngưỡng 24.000 đồng/lít.
Nguyên nhân trực tiếp của đợt điều chỉnh này là Nghị quyết số 45/2026/NQ-CP được Chính phủ ban hành ngày 31/10/2026. Theo đó, thuế suất thuế tiêu thụ đặc biệt đối với các loại xăng được áp dụng ở mức 0%, bắt đầu từ ngày 1/11/2026 và kéo dài đến hết ngày 31/3/2027.
Đây là thay đổi đáng chú ý bởi trước khi chính sách mới có hiệu lực, xăng E5 chịu thuế tiêu thụ đặc biệt 8%, trong khi xăng E10 chịu mức thuế 7%. Đối với xăng khoáng thông thường, mức thuế suất theo quy định trước đó là 10%. Việc đưa thuế suất về 0% đồng nghĩa với việc loại bỏ một khoản thuế trực tiếp cấu thành giá xăng, qua đó tạo dư địa đáng kể để giảm giá bán lẻ.
Bỏ thuế tiêu thụ đặc biệt, giá xăng giảm bao nhiêu?
Để hiểu vì sao giá xăng có thể giảm tới hơn 1.800 đồng/lít chỉ sau một thay đổi chính sách, cần nhìn vào cách hình thành giá bán lẻ mặt hàng này.
Thuế tiêu thụ đặc biệt là một trong những yếu tố cấu thành giá cơ sở xăng dầu. Khi thuế suất được áp dụng ở mức 7-8%, khoản thuế này được tính vào giá tính thuế theo quy định, làm tăng chi phí cấu thành giá bán. Khi thuế suất giảm về 0%, phần thuế tiêu thụ đặc biệt tương ứng được loại bỏ, tạo điều kiện để giá xăng giảm theo.
Với mức giá tính thuế trong kỳ điều hành ngày 22/10, số thuế tiêu thụ đặc biệt được loại bỏ khi đưa thuế suất về 0% ước tính tương đương hơn 1.700 đồng/lít đối với xăng E5 RON 92 và khoảng 1.500 đồng/lít đối với xăng E10 RON 95-III. Những con số này tương đối sát với mức giảm giá bán lẻ được công bố trong đợt điều chỉnh từ 0h ngày 1/11.
Điều này cho thấy tác động của chính sách thuế lần này được phản ánh khá rõ vào giá bán lẻ. Đáng chú ý, mức giảm của xăng E5 RON 92 cao hơn xăng E10 RON 95-III, phù hợp với sự khác biệt về thuế suất trước khi chính sách mới được áp dụng.
Tuy nhiên, cần lưu ý rằng việc đưa thuế tiêu thụ đặc biệt về 0% không đồng nghĩa toàn bộ các loại thuế, phí cấu thành giá xăng đều được xóa bỏ. Giá bán lẻ vẫn chịu ảnh hưởng từ giá xăng dầu thành phẩm trên thị trường thế giới, tỷ giá, chi phí kinh doanh định mức, lợi nhuận định mức và các yếu tố điều hành khác.
Trong kỳ điều chỉnh lần này, Bộ Công Thương cũng áp dụng mức trích lập và chi sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu đối với xăng sinh học là 0 đồng/lít. Như vậy, mức giảm mạnh chủ yếu đến từ việc thay đổi thuế suất, thay vì sử dụng Quỹ bình ổn để kéo giá xuống.
Vì sao chính sách giảm thuế được áp dụng trong 5 tháng?
Một điểm đáng chú ý khác là chính sách đưa thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng về 0% không được áp dụng vô thời hạn. Theo Nghị quyết 45/2026/NQ-CP, thời gian thực hiện kéo dài 5 tháng, từ ngày 1/11/2026 đến hết ngày 31/3/2027.
Việc lựa chọn khoảng thời gian này cho thấy đây là giải pháp điều hành có tính chất hỗ trợ trong một giai đoạn nhất định, nhằm giảm áp lực chi phí năng lượng, hỗ trợ hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống người dân.
Đặc biệt, trong bối cảnh xăng dầu là đầu vào quan trọng của nhiều ngành kinh tế, giá nhiên liệu có ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí vận tải, logistics, phân phối hàng hóa và hoạt động sản xuất. Khi giá xăng giảm, người tiêu dùng có thể tiết kiệm một phần chi phí đi lại, trong khi các doanh nghiệp sử dụng nhiều nhiên liệu cũng có thêm dư địa kiểm soát chi phí vận hành.
Dù vậy, mức độ tác động đến giá hàng hóa và dịch vụ sẽ không diễn ra ngay lập tức. Chi phí nhiên liệu chỉ là một trong nhiều cấu phần tạo nên giá thành sản phẩm. Việc giá xăng giảm có thể giúp giảm áp lực chi phí đầu vào, nhưng mức giảm cụ thể còn phụ thuộc vào từng ngành nghề, tỷ trọng nhiên liệu trong cơ cấu chi phí và mức độ cạnh tranh trên thị trường.
Nghị quyết cũng quy định, trong trường hợp cần thiết phải rút ngắn hoặc kéo dài thời gian áp dụng chính sách để đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm an ninh năng lượng và ổn định thị trường xăng dầu, Bộ Công Thương sẽ đề xuất với Bộ Tài chính để trình Chính phủ xem xét, quyết định.
