Xe máy

Bí mật phía sau những chiếc MotoGP: Vì sao chiều cao xe lại quan trọng đến vậy?

Trong MotoGP, chiều cao xe không chỉ ảnh hưởng khả năng ôm cua mà còn tác động trực tiếp đến tăng tốc, phanh và độ ổn định, buộc kỹ sư phải tìm cách cân bằng.

Trong thế giới MotoGP, việc chiếc xe có thể nghiêng sâu bao nhiêu độ khi vào cua luôn là một trong những yếu tố khiến các kỹ sư phải đau đầu. Nhưng ít ai nghĩ rằng chiều cao của chiếc xe cũng có thể trở thành một kẻ thù trực tiếp của tốc độ.

5i95ghUPekbdBdWELd2lZiA39sjgfJ2nrNzG8LcBDe045r6Nvzwo4hSGYoE16c_MZi0HvPUcB12-_hUb39zyLIEnalEgINRi4lGmOr1Ib8XR8y4iACJmux2PJFubJ9bfNM6cLTEDD2JMyQJ-_raIJg46BosxCxlccixAmoW6XzCf-bNMt90dBmpBQxy30r40

Theo chia sẻ được trang truyền thông nước ngoài dẫn lại từ Kevin Cameron của Cycle World, vấn đề này từng trở nên rõ rệt khi lốp xe đua ngày càng bám đường tốt hơn. Khi độ bám tăng, tay đua có thể tự tin nghiêng chiếc xe sâu hơn, nhưng điều đó cũng khiến quây xe, ống xả và nhiều bộ phận bên dưới dễ chạm mặt đường.

Giải pháp thời đó khá đơn giản là nâng chiều cao chiếc xe lên để tăng khoảng sáng gầm. Tuy nhiên, cách làm này lại kéo theo một vấn đề khác. Khi chiếc xe được nâng cao, trọng tâm (CG) cũng tăng theo.

Trọng tâm cao khiến chiếc xe dễ bốc đầu khi tăng tốc. Tay đua khi đó phải giảm ga hoặc phụ thuộc vào hệ thống điện tử để kiểm soát bánh trước. Khi phanh mạnh, phần đuôi cũng dễ bị nhấc lên, làm giảm tải lên bánh sau và ảnh hưởng đến khả năng kiểm soát chiếc xe.

Đây chính là bài toán "tiến thoái lưỡng nan". Xe thấp giúp trọng tâm thấp, tăng tốc và phanh tốt hơn nhưng lại thiếu khoảng sáng khi nghiêng sâu. Ngược lại, xe cao cho phép tay đua thoải mái hơn khi ôm cua nhưng lại khiến việc truyền toàn bộ sức mạnh xuống mặt đường trở nên khó khăn.

MotoGP từng chứng kiến những thay đổi lớn trong tư thế của tay đua để giải quyết bài toán này. Từ kỹ thuật knee-down, các tay đua dần phải đưa cơ thể ra ngoài nhiều hơn. Marc Márquez thậm chí đưa kỹ thuật elbow-down lên một tầm cao mới, trong khi các tay đua hiện đại còn sử dụng phần vai để hỗ trợ khi chiếc xe đạt góc nghiêng cực lớn.

Sau đó, các kỹ sư tìm đến một giải pháp mang tính cơ khí hơn là Ride Height Device, hay hệ thống điều chỉnh chiều cao xe.

Trên đường thẳng và khi phanh, hệ thống có thể hạ chiếc xe xuống để giảm trọng tâm, hạn chế hiện tượng bốc đầu và nhấc bánh sau. Khi vào cua, chiếc xe trở lại độ cao cần thiết để duy trì khoảng sáng, cho phép tay đua tiếp tục nghiêng sâu.

 

Điểm đáng chú ý là giải pháp này khác với hệ thống chống bốc đầu. Điện tử có thể can thiệp bằng cách giảm công suất động cơ, trong khi Ride Height Device tìm cách giải quyết vấn đề ngay từ cơ học của chiếc xe, giúp tay đua khai thác sức mạnh mà không phải cắt giảm quá nhiều lực kéo.

Tuy nhiên, kỷ nguyên này sẽ thay đổi khi MotoGP bước sang bộ luật mới năm 2027 và các thiết bị điều chỉnh chiều cao xe bị loại bỏ. Khi đó, bài toán "xe cao hay xe thấp" sẽ một lần nữa trở thành sân chơi dành cho khả năng sáng tạo của các kỹ sư.