Giá xăng dầu trong nước chiều 29/4 ‘tăng phi mã’: 4 nguyên nhân khiến RON 92 và RON 95 không còn rẻ
Giá xăng dầu trong nước vừa ghi nhận mức tăng đáng chú ý trong kỳ điều hành chiều nay 29/4, với nhiều mặt hàng tăng mạnh, bao gồm RON 92, RON 95 và đặc biệt là dầu diesel.
Liên Bộ Công Thương - Tài chính vừa quyết định tăng giá bán lẻ các mặt hàng xăng dầu từ 15h chiều nay (29/4).
Cụ thể:
- Xăng E5RON92 tăng 790 đồng/lít so với giá bán tối đa hiện hành, giá bán lẻ không cao hơn 22.620 đồng/lít;
- Xăng RON95-III tăng 870 đồng/lít so với giá bán tối đa hiện hành, giá bán lẻ không cao hơn 23.750 đồng/lít;
- Dầu Diesel tăng 1.480 đồng/lít so với giá bán tối đa hiện hành, giá bán lẻ không cao hơn 28.170 đồng/lít;
- Dầu madút 180CST 3.5S tăng 1.216 đồng/kg so với giá bán tối đa hiện hành, giá bán lẻ không cao hơn 20.027 đồng/kg.
Giá xăng dầu trong nước bật tăng trong kỳ điều hành lần này là kết quả tổng hợp của nhiều yếu tố, trong đó nổi bật nhất là diễn biến đi lên của thị trường thế giới, các rủi ro về nguồn cung và cách thức điều hành giá trong nước.
Trước hết, yếu tố mang tính quyết định là giá xăng dầu thế giới đã tăng trong kỳ vừa qua. Bình quân giá xăng RON95 đạt khoảng 131,7 USD/thùng và dầu diesel lên tới 157,8 USD/thùng, đều cao hơn so với kỳ trước. Do Việt Nam vẫn phụ thuộc một phần vào nguồn nhập khẩu và giá cơ sở được tính theo mặt bằng quốc tế, nên khi giá thế giới đi lên, giá trong nước gần như bị kéo tăng tương ứng.
Bên cạnh đó, thị trường năng lượng toàn cầu đang chịu tác động từ nhiều yếu tố địa chính trị và nguồn cung. Việc UAE rời khỏi OPEC/OPEC+ làm dấy lên lo ngại về sự suy yếu trong cơ chế phối hợp kiểm soát sản lượng. Hoạt động vận chuyển qua eo biển Hormuz – tuyến hàng hải chiến lược của dầu mỏ thế giới – tiếp tục bị hạn chế, trong khi các căng thẳng như xung đột Nga – Ukraina hay bế tắc trong đàm phán Mỹ – Iran vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Những yếu tố này không chỉ ảnh hưởng đến nguồn cung thực tế mà còn làm gia tăng tâm lý lo ngại trên thị trường, từ đó đẩy giá dầu lên cao.
Một nguyên nhân quan trọng khác đến từ cách điều hành trong nước. Ở kỳ này, cơ quan quản lý không trích lập cũng không chi sử dụng Quỹ Bình ổn giá xăng dầu. Điều đó đồng nghĩa với việc không có công cụ để “làm mềm” đà tăng của giá, khiến giá bán lẻ trong nước phản ánh sát hơn biến động của thị trường quốc tế. Khi thiếu đi lớp đệm này, mọi biến động tăng của giá thế giới đều truyền dẫn gần như trực tiếp vào giá trong nước
Cuối cùng, cơ chế điều chỉnh theo chu kỳ cũng góp phần khiến mức tăng trở nên rõ rệt hơn. Giá xăng dầu không được điều chỉnh liên tục mà theo từng kỳ, dựa trên giá bình quân của giai đoạn trước đó. Vì vậy, khi giá thế giới tăng kéo dài trong cả kỳ, đến thời điểm điều chỉnh, giá trong nước thường “nhảy” lên một bước tương đối mạnh thay vì tăng dần từng ngày.
Tổng hợp lại, đợt tăng giá xăng dầu lần này là hệ quả của việc giá thế giới đi lên trong bối cảnh rủi ro nguồn cung gia tăng, kết hợp với việc không sử dụng quỹ bình ổn và cơ chế điều hành theo chu kỳ. Những yếu tố này cùng lúc tác động đã khiến giá xăng dầu trong nước bật tăng khá rõ rệt.
